Wyniki egzaminu

Nowy egzamin

Informacje o egzaminie:

Zawód: Elektromechanik
Kwalifikacja: ELE.01 - Montaż i obsługa maszyn i urządzeń elektrycznych
Data rozpoczęcia: 17 grudnia 2025 20:00
Data zakończenia: 17 grudnia 2025 20:17

Egzamin niezdany

Wynik: 18/40 punktów (45,0%)

Wymagane minimum: 20 punktów (50%)

Udostępnij swój wynik

Facebook

X.com

Szczegółowe wyniki:

Pytanie 1

W celu określenia mocy grzejnika elektrycznego połączono obwód pomiarowy, którego schemat przedstawiono na rysunku i otrzymano wyniki: U = 230 V, I = 5 A. Jaka jest moc tego grzejnika?

A. 815 W

B. 230 W

C. 1150 W

D. 46 W

Dokładnie tak! Aby obliczyć moc grzejnika elektrycznego, korzystamy ze wzoru na moc elektryczną: P = U * I, gdzie P to moc w watach, U to napięcie w woltach, a I to natężenie prądu w amperach. Dla podanych wartości, czyli U = 230 V i I = 5 A, otrzymujemy P = 230 V * 5 A = 1150 W. To oznacza, że grzejnik zużywa 1150 watów energii elektrycznej. W praktyce, znajomość mocy urządzenia jest kluczowa, ponieważ pozwala na oszacowanie zużycia energii oraz kosztów eksploatacji. Dla elektryków i inżynierów ważne jest także, aby znać właściwą wydajność sprzętu. W przypadku instalacji domowych, takich jak grzejniki, standardy i normy często wymagają, aby moc urządzenia była dostosowana do wielkości pomieszczenia, co przekłada się na efektywność energetyczną i komfort użytkowania. Z mojego doświadczenia, wiedza ta jest niezbędna przy projektowaniu oraz montażu urządzeń elektrycznych, aby zapewnić ich bezpieczne i efektywne działanie.

Pytanie 2

Na rysunku przedstawiono schemat żarówki zasilanej ze sterownika prądu przemiennego. Przy jakim kącie wysterowania tyrystorów żarówka będzie świecić najjaśniej?

A. 0°

B. 90°

C. 60°

D. 45°

Zrozumienie działania tyrystorów w obwodach prądu przemiennego jest kluczowe dla efektywnego sterowania mocą dostarczaną do obciążenia, jakim jest w tym przypadku żarówka. Częstym błędem jest myślenie, że kąt wysterowania, taki jak 45°, 60° lub 90°, pozwoli na maksymalną jasność, co nie jest prawdą. Kąt 45° oznacza, że tyrystory zaczynają przewodzić dopiero po upływie 1/8 okresu napięcia, co skutkuje zmniejszeniem mocy dostarczanej do żarówki, a tym samym jej mniejszą jasnością. Podobnie, przy kącie 60°, tyrystory przewodzą jeszcze krócej, co jeszcze bardziej redukuje moc. Największym błędem jest wybór kąta 90°, ponieważ tyrystory w tym przypadku przewodzą tylko przez połowę półokresu, co drastycznie zmniejsza moc i jasność żarówki. Wynika to z zasady działania tyrystorów, które sterują przepływem prądu w funkcji opóźnienia fazowego. Takie podejście jest często mylone z regulacją mocy za pomocą rezystorów, jednak w przypadku tyrystorów czas przewodzenia jest kluczowy. Stosowanie niepoprawnych kątów wysterowania prowadzi do nieoptymalnej pracy urządzeń, co może objawiać się migotaniem światła i nieefektywnym zużyciem energii. Dlatego zawsze warto sprawdzić, jakie ustawienia są zalecane dla danego typu obciążenia, aby zapewnić efektywne i ekonomiczne działanie.

Pytanie 3

Jaki typ układu sieciowego przedstawiono na schemacie?

A. TN-C

B. TN-S

C. IT

D. TT

Wybrane odpowiedzi nie są poprawne, co wynika z pewnego niezrozumienia charakterystyki różnych typów układów sieciowych. W układzie TN-S przewód ochronny i neutralny są rozdzielone na całej długości instalacji, co zapewnia większe bezpieczeństwo, ale jest kosztowniejsze w realizacji. Na schemacie widać, że przewody PE i N są połączone w jeden przewód PEN, co jest typowe dla układu TN-C. Z kolei układ IT charakteryzuje się tym, że punkt neutralny transformatora jest izolowany od ziemi lub uziemiony przez wysoką impedancję. Taki układ jest często wykorzystywany w sytuacjach, gdzie ciągłość zasilania jest kluczowa, np. w szpitalach. Natomiast układ TT różni się tym, że punkt neutralny źródła zasilania jest uziemiony, a wszystkie części przewodzące dostępne są uziemione niezależnie od siebie. Takie podejście wymaga stosowania dodatkowych zabezpieczeń, jak wyłączniki różnicowoprądowe, aby zapewnić ochronę przed porażeniem. Błędne zidentyfikowanie układu może prowadzić do niewłaściwego zaprojektowania lub użytkowania instalacji, co z kolei niesie ryzyko dla bezpieczeństwa użytkowników i niezawodności systemu.

Pytanie 4

Na rysunku przedstawiono schemat układu zasilającego silnik trójfazowy. Które z wymienionych zdarzeń może wystąpić, jeśli w wyniku zadziałania układu SPZ w sieci zasilającej nastąpi zanik napięcia trwający około 1 sekundy?

A. Przepalenie wkładek bezpieczników w układzie,

B. Powstanie przepięcia w układzie.

C. Wyłączenie układu sterującego.

D. Zadziałanie przekaźnika termobimetalowego.

Patrząc na pozostałe odpowiedzi, widać pewne nieporozumienia w zrozumieniu, jak działa układ zasilania trójfazowego z zabezpieczeniem SPZ. Przepięcie w układzie raczej nie pojawia się na skutek krótkotrwałego zaniku napięcia, bo SPZ zaprojektowany jest właśnie po to, by łagodnie przywracać napięcie i minimalizować tego typu zjawiska. Gdyby faktycznie dochodziło do przepięć w takich sytuacjach, układ byłby niebezpieczny dla wszystkich urządzeń wpiętych do sieci, a to stanowczo nie jest zgodne z dobrymi praktykami – dlatego stosuje się zabezpieczenia przepięciowe na wejściu. Przekaźnik termobimetalowy z kolei chroni silnik przed przeciążeniem, a nie przed zanikiem napięcia. Przy braku zasilania cewka stycznika po prostu puszcza, a termik nie zadziała, bo nie ma przepływu prądu przez silnik – z mojego doświadczenia, błędne jest utożsamianie każdej przerwy w pracy silnika z zadziałaniem termika. Przepalenie wkładek bezpieczników raczej nie wystąpi w przypadku zaniku napięcia, tylko przy zwarciu lub przeciążeniu. To typowy błąd myślowy – wiele osób zakłada, że każda awaria prowadzi do przepalenia bezpiecznika, a to po prostu nieprawda. W praktyce bezpieczniki są zaprojektowane na określone wartości prądowe i nie reagują na chwilowy brak napięcia, tylko gdy nastąpi gwałtowny wzrost prądu. Brak świadomości, jak działają poszczególne zabezpieczenia, prowadzi do niepotrzebnych obaw i nieprawidłowych wniosków przy analizie układów. Najważniejsze, żeby pamiętać, że SPZ chroni przede wszystkim przed konsekwencjami zaniku napięcia, a nie przed przeciążeniami czy zwarciami – do tego są inne elementy obwodu. W rzeczywistości poprawnie zaprojektowany układ automatyki wyłączy sterowanie i zabezpieczy całość aż do ponownego świadomego uruchomienia przez operatora. Takie podejście jest zgodne z najlepszymi praktykami w branży elektroenergetycznej i automatyce przemysłowej.

Pytanie 5

Jakie jest przeznaczenie odłącznika w stacji elektroenergetycznej 15/04 kV?

A. Stworzenie przerwy bezpieczeństwa po wyłączeniu rozdzielnicy.

B. Wyłączenie prądów zwarciowych i przeciążeniowych.

C. Ochrona przed skutkami przepięć atmosferycznych.

D. Kompensacja mocy biernej pobieranej przez odbiorniki.

Wybór odpowiedzi dotyczącej wyłączenia prądów zwarciowych i przeciążeniowych wynika z nieporozumienia dotyczącego funkcji odłącznika. Odłącznik nie jest urządzeniem zabezpieczającym przed zwarciami ani przeciążeniami. Jego podstawowym zadaniem jest stworzenie przerwy bezpieczeństwa, a nie aktywne wyłączanie obwodów w sytuacjach awaryjnych. W przypadku zwarć i przeciążeń stosuje się inne urządzenia, takie jak wyłączniki mocy, które są zaprojektowane do natychmiastowego wyłączania obwodów w reakcji na niebezpieczne warunki prądowe. Odpowiedź dotycząca ochrony przed skutkami przepięć atmosferycznych również jest myląca, ponieważ za zarządzanie przepięciami odpowiedzialne są zabezpieczenia przepięciowe, które mają na celu ochronę instalacji przed nagłymi wzrostami napięcia. Wreszcie, opcja związana z kompensacją mocy biernej odnosi się do zupełnie innego zagadnienia, które dotyczy zarządzania jakością energii w sieci, a nie do funkcji odłącznika. Powszechne błędy myślowe polegają na myleniu funkcji poszczególnych urządzeń w stacji elektroenergetycznej, co prowadzi do niewłaściwego zrozumienia ich roli w systemie energetycznym. Zrozumienie specyfiki działania odłączników i pozostałych elementów rozdzielni jest kluczowe dla zapewnienia bezpieczeństwa i efektywności działania całego systemu elektroenergetycznego.

Pytanie 6

W głównej rozdzielnicy zasilającej halę przemysłową zainstalowano pośredni układ pomiaru natężenia prądu. Co zagraża pracownikowi, który niezgodnie z przepisami chce zdemontować amperomierz bez wyłączania napięcia zasilającego?

A. Uszkodzenie słuchu wywołane powstaniem fali dźwiękowej dużej częstotliwości.

B. Zatrzymanie akcji serca wskutek działania pola elektrycznego o dużym natężeniu.

C. Porażenie prądem elektrycznym w wyniku przebicia izolacji.

D. Zranienie ciała wywołane działaniem dużych sił dynamicznych.

Musisz pamiętać, że demontując amperomierz, zawsze powinieneś wyłączyć zasilanie. To jest naprawdę ważne, bo inaczej ryzykujesz porażeniem prądem, co może skończyć się tragicznie. Z doświadczenia wiem, że często zapominamy o tych podstawowych zasadach BHP, ale to właśnie one mogą uratować życie. Prąd może przepłynąć przez ciało, jeśli coś pójdzie nie tak, nawet przez uszkodzoną izolację. Dlatego zawsze warto mieć na uwadze, jakie są procedury przy takich pracach. Również dobrze jest regularnie sprawdzać, czy nasze urządzenia są w dobrym stanie i czy przeszliśmy odpowiednie szkolenia. To naprawdę zwiększa nasze bezpieczeństwo.

Pytanie 7

Na fotografii przedstawiono

A. cewkę bezrdzeniową.

B. element grzejny.

C. kapilarę termostatu.

D. przekładnik prądowy.

Na zdjęciu rzeczywiście widać element grzejny, który jest kluczowym komponentem w wielu urządzeniach do ogrzewania, jak bojlerach czy piekarnikach. Elementy grzejne są zaprojektowane do przekształcania energii elektrycznej w ciepło przez przepływ prądu przez rezystancyjne materiały. Są niezwykle efektywne, co sprawia, że znajdują zastosowanie zarówno w domowych urządzeniach AGD, jak i w przemyśle. W standardach branżowych, takich jak IEC 60335, określa się wymagania związane z bezpieczeństwem i wydajnością takich elementów, co gwarantuje ich niezawodność i długą żywotność. Elementy grzejne mogą być wykonane z różnych materiałów, takich jak stal nierdzewna czy ceramika, w zależności od zastosowania. Przykładowo, w pralkach stosuje się je do podgrzewania wody, co jest niezbędne do skutecznego prania. Ważne jest, aby były dobrze izolowane elektrycznie i mechanicznie, aby uniknąć ryzyka porażenia prądem. Z mojego doświadczenia wynika, że utrzymanie elementów grzejnych w czystości i ich regularna kontrola pozwala na dłuższe działanie bez awarii.

Pytanie 8

Podczas pracy silnika bocznikowego nastąpiło gwałtowne, samoistne zwiększenie prędkości obrotowej. Przyczyną tego zjawiska może być

A. przerwa w uzwojeniu wzbudzenia.

B. zwarcie w uzwojeniu wirnika.

C. przerwa w uzwojeniu wirnika.

D. zwarcie w uzwojeniu komutacyjnym.

Przerwa w uzwojeniu wirnika nie prowadzi do gwałtownego zwiększenia prędkości obrotowej silnika bocznikowego, ponieważ wirnik nie ma zdolności do wytwarzania pola magnetycznego, które wpływa na jego własną prędkość obrotową. W przypadku przerwy w uzwojeniu wirnika, silnik w ogóle nie będzie mógł działać, ponieważ prąd nie może przepływać przez uzwojenia wirnika, co uniemożliwia wytwarzanie momentu obrotowego. Zwarcie w uzwojeniu komutacyjnym również nie jest przyczyną gwałtownego wzrostu prędkości. Zwarcie w tym obszarze mogłoby doprowadzić do uszkodzenia komutatora oraz nieprawidłowego działania silnika, ale nie do samorzutnego zwiększenia prędkości obrotowej. Natomiast zwarcie w uzwojeniu wirnika mogłoby prowadzić do przegrzania silnika, co również nie skutkuje wzrostem prędkości obrotowej, a raczej do jego awarii. Te błędne koncepcje podkreślają, jak istotne jest zrozumienie zasad działania silnika elektrycznego oraz znaczenia jego elementów składowych. Osoby pracujące z takimi urządzeniami powinny regularnie przeprowadzać inspekcje i konserwacje, aby zminimalizować ryzyko wystąpienia awarii, co jest zgodne z normami bezpieczeństwa pracy w przemyśle.

Pytanie 9

Zabezpieczeniem zwarciowym silnika jest

A. przekaźnik różnicowoprądowy.

B. stycznik.

C. przekaźnik napięciowy.

D. wyłącznik silnikowy.

Wyłącznik silnikowy jest kluczowym elementem zabezpieczającym silniki elektryczne przed skutkami zwarcia oraz przeciążeń. Jego podstawową rolą jest ochrona zarówno silnika, jak i instalacji elektrycznej przed uszkodzeniem. W przypadku, gdy prąd przekroczy ustalony poziom, wyłącznik automatycznie odłącza zasilanie, co zapobiega przegrzaniu silnika oraz dalszym uszkodzeniom. Przykładowo, w aplikacjach przemysłowych, gdzie silniki napędzają maszyny, wyłącznik silnikowy jest niezbędny do zapewnienia ciągłości pracy oraz bezpieczeństwa. Dodatkowo, wyłączniki silnikowe często posiadają funkcje regulacji prądu, co umożliwia dostosowanie ochrony do specyfikacji konkretnego silnika. Zgodnie z normami IEC 60947-4-2, wyłączniki silnikowe powinny być stosowane w instalacjach, w których istnieje ryzyko zwarcia, co czyni je niezbędnym elementem w nowoczesnych systemach elektrycznych. Właściwy dobór wyłącznika silnikowego, zgodnie z charakterystyką obciążenia, jest kluczowy dla zapewnienia optymalnej pracy i trwałości urządzeń.

Pytanie 10

Rezystancja uzwojenia cewki silnika zmierzona omomierzem wynosi ∞ Ω. Uzwojenie jest

A. zwarte.

B. przerwane.

C. dobre.

D. zwarte do rdzenia.

Rezystancja uzwojenia cewki silnika, która wynosi ∞ Ω oznacza, że obwód jest otwarty, co w praktyce wskazuje na uszkodzenie uzwojenia. Takie uszkodzenie, najczęściej określane jako przerwanie, może wynikać z różnych przyczyn, takich jak nadmierne nagrzewanie, korozja, mechaniczne uszkodzenia czy starzenie się materiałów. W takich przypadkach, aby zdiagnozować problem, należy przeprowadzić dodatkowe testy, takie jak pomiar izolacji czy analiza wizualna uzwojenia. W standardach branżowych, takich jak IEC 60034, zaleca się regularną kontrolę rezystancji uzwojeń, co pozwala na wczesne wykrywanie problemów i zapobieganie poważnym awariom. Na przykład, w silnikach elektrycznych, jeśli rezystancja uzwojenia jest nieskończona, często oznacza to, że silnik wymaga wymiany lub naprawy, aby przywrócić jego pełną funkcjonalność. Właściwa diagnostyka oraz konserwacja silników elektrycznych są kluczowe dla zapewnienia ich niezawodności i wydajności operacyjnej.

Pytanie 11

Podczas montażu instalacji w jednym z gniazd trójfazowych zamieniono kolejność faz. Eksploatacja urządzeń zasilanych z tego gniazda może spowodować

A. nierównomierność pracy elementów grzejnych.

B. zmianę kierunku wirowania napędów.

C. zadziałanie wyłącznika różnicowoprądowego.

D. zadziałanie zabezpieczeń nadprądowych.

No, zadziałanie zabezpieczeń nadprądowych to nie to samo, co zmiana kolejności faz. Zazwyczaj to skutki przeciążenia lub zwarcia sprawiają, że te zabezpieczenia się włączają. Oczywiście, zamiana faz może wpłynąć na obciążenie urządzeń, ale nie jest to główna przyczyna działania zabezpieczeń. Wyłącznik różnicowoprądowy działa zupełnie inaczej – sprawdza różnicę między prądem w przewodzie fazowym a neutralnym, więc też nie ma to wiele wspólnego z kolejnością faz. Zmiany kierunku obrotów silników są bardziej związane z tym, jak są okablowane, a nie z działaniem tych zabezpieczeń. A jeśli chodzi o nierównomierność pracy elementów grzejnych, to grzejniki elektryczne nie zależą od kolejności faz jak silniki, co czasami zapominamy. Typowe błędy myślowe to myślenie, że zmiana kolejności faz wpłynie na wszystko w układzie. W rzeczywistości, niektóre urządzenia, jak grzejniki, po prostu działają na zasadzie dostarczania energii, niezależnie od kolejności faz. Dlatego ważne jest, żeby dobrze rozumieć, jak działają różne urządzenia w instalacjach trójfazowych i jak je prawidłowo podłączać oraz oznaczać, żeby uniknąć pomyłek i zapewnić bezpieczeństwo.

Pytanie 12

W układzie przedstawionym na rysunku napięcie wyjściowe wynosi 5 V. Oznacza to, że

A. dioda D ma przerwę.

B. dioda D jest zwarta.

C. rezystor R2 jest zwarty.

D. rezystor R1 ma przerwę.

Dobra robota! Odpowiedź jest poprawna, ponieważ dioda D ma przerwę. To oznacza, że dioda nie przewodzi prądu, co powoduje, że cały prąd przepływa przez rezystory R1 i R2. W tym układzie mamy do czynienia z dzielnikiem napięcia. Skoro dioda jest przerwana, napięcie wyjściowe jest równe napięciu na R2, co daje połowę napięcia zasilania, czyli 5 V. To pokazuje, jak ważne jest rozumienie działania diod i ich wpływu na obwód. W praktyce diody są często używane do prostowania napięcia oraz jako elementy ochronne w obwodach. Dobrze jest znać cechy charakterystyczne diod, takie jak napięcie progowe czy maksymalny prąd przewodzenia, co pozwala na skuteczne projektowanie układów elektronicznych. Pamiętaj, że w prawidłowo działającym obwodzie, dioda powinna przewodzić prąd tylko w jednym kierunku, co można wykorzystać jako element kontrolny w bardziej skomplikowanych układach.

Pytanie 13

W jakim celu umieszczany jest przewód na szczycie słupów linii napowietrznej o napięciu 110 kV?

A. Dla zapewnienia stabilności mechanicznej linii.

B. Dla zapewnienia ochrony ptakom.

C. W celu połączenia punktów neutralnych transformatorów.

D. W celu ochrony odgromowej.

Przewód umieszczany na szczycie słupów linii napowietrznej o napięciu 110 kV pełni kluczową funkcję ochrony odgromowej. Jego głównym zadaniem jest zmniejszenie ryzyka uszkodzenia infrastruktury elektrycznej w wyniku wyładowań atmosferycznych. Przewód ten działa jako tzw. uziemienie w górnej części linii, co oznacza, że w przypadku uderzenia pioruna, energia elektryczna zostaje przechwycona przez przewód, a następnie skierowana w dół do ziemi, minimalizując uszkodzenia transformatorów i innych urządzeń. W praktyce, stosowanie przewodów odgromowych jest standardem w projektowaniu linii przesyłowych, zgodnie z normami takimi jak PN-EN 50122-1, które określają wymagania dotyczące ochrony przed wyładowaniami atmosferycznymi. Przewody te są często wykonane z materiałów odpornych na korozję, co zapewnia ich długotrwałość, oraz są instalowane na odpowiedniej wysokości, aby zminimalizować kontakt z innymi elementami infrastruktury. Takie podejście jest zgodne z dobrymi praktykami w inżynierii elektrycznej, które dążą do zapewnienia niezawodności i bezpieczeństwa systemów energetycznych.

Pytanie 14

Maszyna prądu stałego ma stojan

A. i wirnik wykonane z materiału litego.

B. wykonany z materiału litego, a wirnik z blach.

C. i wirnik wykonane z blach.

D. wykonany z blach, a wirnik z materiału litego.

Odpowiedzi sugerujące, że stojan maszyny prądu stałego jest wykonany z blachy, a wirnik z materiału litego, są wprowadzeniem w błąd. W kontekście inżynierii elektrycznej, materiał używany do budowy stojana jest kluczowy dla wydajności maszyny. Stojan, jako element, który tworzy obwód magnetyczny, powinien być wykonany z materiału litego, aby zapewnić właściwe prowadzenie pola magnetycznego oraz zwiększenie wytrzymałości mechanicznej. Użycie blachy na stojan mogłoby prowadzić do strat magnetycznych, co obniżyłoby sprawność maszyny. Co więcej, wirnik, który jest elementem ruchomym, zwykle wykonuje się z blachy stalowej. Umożliwia to tworzenie kompozytu ze szczelinami powietrznymi, co jest istotne dla redukcji strat cieplnych i zwiększenia efektywności elektromagnetycznej. W konstrukcji wirnika blacha jest wykorzystywana ze względu na łatwość wytwarzania oraz możliwość uzyskania wysokich parametrów indukcyjnych. Błędy w myśleniu, które prowadzą do tych nieprawidłowych wniosków, często wynikają z niewłaściwego zrozumienia funkcji poszczególnych elementów maszyny oraz ich materiałów budowlanych. Zrozumienie tych podstawowych zasad jest kluczowe w projektowaniu efektywnych i niezawodnych systemów elektrycznych.

Pytanie 15

Na którym rysunku zamieszczono prawidłowy schemat układu do pomiaru parametrów zwarciowych transformatora?

A. B.

B. C.

C. D.

D. A.

Schematy A, B i D zawierają pewne błędy koncepcyjne, które mogą prowadzić do nieprawidłowych wniosków przy pomiarze parametrów zwarciowych transformatora. W schemacie A, amperomierz i woltomierz są podłączone w sposób, który może zaburzyć prawidłowe wskazywanie wartości prądów i napięć ze względu na niewłaściwe usytuowanie względem obwodu. W takim przypadku pomiar prądu mógłby być zafałszowany przez wpływ woltomierza. W schemacie B, z kolei, podwójne napięcie (V1 i V2) jest niepotrzebne i wprowadza zbędne komplikacje, które też mogą wpłynąć na dokładność pomiaru. Schemat D również zawiera błędy w podłączeniu mierników, co może prowadzić do nieprawidłowego odczytu prądu i napięcia, ponieważ konfiguracja nie odpowiada standardowym praktykom mierzenia parametrów zwarciowych. Najczęstsze błędy myślowe w tych przypadkach to niezrozumienie roli poszczególnych mierników i ich właściwego umiejscowienia w układzie. Niewłaściwe podłączenie mierników może skutkować nie tylko błędnymi odczytami, ale też potencjalnym uszkodzeniem sprzętu pomiarowego. Właściwe zrozumienie i zastosowanie standardów pomiarowych takich jak te opisane przez IEC jest kluczowe dla uzyskania dokładnych i powtarzalnych wyników, co jest niezmiernie ważne w praktyce inżynierskiej.

Pytanie 16

W przewodach typu AFL (linka stalowo-aluminiowa) druty stalowe mają za zadanie

A. zabezpieczyć przewody aluminiowe przed utlenianiem.

B. zwiększać zwis przewodu w warunkach wysokich temperatur powietrza.

C. zwiększyć wytrzymałość mechaniczną przewodów.

D. przewodzić prąd elektryczny.

Druty stalowe w przewodach typu AFL (linka stalowo-aluminiowa) mają kluczowe znaczenie dla zwiększenia wytrzymałości mechanicznej przewodów. Stal, będąca materiałem o wysokiej wytrzymałości na rozciąganie, zapewnia dodatkową nośność, co jest istotne zwłaszcza podczas obciążeń mechanicznych, takich jak siły wiatru czy obciążenia związane z ugięciem. Tego typu przewody są stosowane w liniach przesyłowych, gdzie wytrzymałość mechaniczna jest kluczowa w kontekście długowieczności i bezpieczeństwa eksploatacji. Dzięki zastosowaniu drutów stalowych, przewody mogą być bardziej odporne na uszkodzenia w wyniku ekstremalnych warunków atmosferycznych. Standardy branżowe, takie jak normy IEC, uwzględniają te aspekty w projektowaniu infrastruktury energetycznej, co sprawia, że użycie przewodów AFL staje się praktyką standardową, zwłaszcza na obszarach narażonych na silne wiatry czy obfite opady deszczu. Dodatkowo, złożona budowa przewodów stalowo-aluminiowych pozwala na efektywne połączenie zalet obu materiałów – aluminium zapewnia niską wagę oraz wysoką przewodność elektryczną, podczas gdy stal podnosi wytrzymałość mechaniczną. W rezultacie, przewody AFL są optymalnym rozwiązaniem dla nowoczesnych systemów energetycznych.

Pytanie 17

Na rysunkach przedstawiono schematy czterech transformatorów niskiego napięcia. Które z tych transformatorów mogą być stosowane jako źródła bezpiecznego napięcia SELV lub PELV w warunkach normalnych?

A. Tylko I i II

B. Tylko III i IV

C. II, III i IV

D. I, III i IV

Odpowiedź 'Tylko I i II' jest prawidłowa, ponieważ te transformatory spełniają wymogi dla źródeł napięcia SELV (Safety Extra-Low Voltage) lub PELV (Protective Extra-Low Voltage). SELV i PELV są systemami napięć, które zapewniają ochronę przed porażeniem elektrycznym, nawet w sytuacji dotknięcia bezpośredniego. Transformator I i II mają odpowiednie wartości napięcia wtórnego, które nie przekraczają 50V AC, co jest zgodne z normami bezpieczeństwa. Dla transformatorów SELV, izolacja i oddzielenie od sieci niskiego napięcia są kluczowe. W praktyce takie transformatory są używane np. w oświetleniu ogrodowym, w pomieszczeniach o podwyższonej wilgotności, jak łazienki, oraz w systemach audio czy zasilaniu urządzeń elektroniki użytkowej. Transformator I zapewnia izolację galwaniczną, a jego konstrukcja jest zgodna ze standardami IEC 60364-4-41 dotyczącymi ochrony przed porażeniem elektrycznym. Warto zwrócić uwagę na to, jak ważne jest stosowanie się do norm i standardów przy projektowaniu i wykorzystywaniu transformatorów w różnych aplikacjach. Dzięki temu można zapewnić bezpieczeństwo użytkowników oraz niezawodność systemów elektrycznych. Moim zdaniem, zrozumienie tych zasad to podstawa w każdej pracy związanej z elektryką, niezależnie od poziomu zaawansowania.

Pytanie 18

Na rysunku zamieszczono antystroboskopowy układ połączeń dwóch lamp. Który z elementów układu wprowadza przesunięcie fazowe potrzebne do zlikwidowania efektu stroboskopowego?

A. Dławik 2

B. Zapłonnik 3

C. Kondensator 4

D. Kondensator 1

Wybór innych elementów jako źródła przesunięcia fazowego jest wynikiem pewnych nieporozumień. Zapłonnik 3 pełni funkcję rozruchową w układzie lampy fluorescencyjnej. Jego zadaniem jest chwilowe zwarcie elektryczne, które powoduje nagrzanie katod lampy i umożliwia zapłon gazu. Zapłonnik nie wprowadza przesunięcia fazowego, ponieważ działa tylko w momencie zapłonu, a nie podczas regularnej pracy lampy. Dławik 2, z kolei, służy do ograniczenia prądu płynącego przez lampę po jej zapłonie. Jego główną funkcją jest zapewnienie stabilizacji pracy lampy, ale nie przesuwa fazy prądu względem napięcia w kontekście eliminacji efektu stroboskopowego. Choć dławik mógłby teoretycznie wprowadzać pewne przesunięcie fazowe, jego rola w tym układzie jest inna. Kondensator 1, podobnie jak dławik, jest częścią układu stabilizującego, ale nie jest przeznaczony do przesunięcia fazowego. Typowy błąd polega na założeniu, że każdy kondensator w układzie ma tę samą funkcję, jednak ich zastosowania mogą się znacząco różnić. Eliminuje to wątpliwości w interpretacji schematu i pozwala skupić się na roli poszczególnych elementów w kontekście ich rzeczywistego działania.

Pytanie 19

Rezystancja izolacji mierzona napięciem probierczym 1 000 V nie może być mniejsza od

A. 0,25 MΩ

B. 1,0 MΩ

C. 1,25 MΩ

D. 0,5 MΩ

Pomiar rezystancji izolacji jest kluczowym elementem w ocenie stanu technicznego instalacji elektrycznych. Izolacja powinna posiadać odpowiednią wartość rezystancji, aby zapewnić bezpieczeństwo użytkowania oraz minimalizować ryzyko porażenia prądem. Wartość 1,0 MΩ, mierzona napięciem probierczym 1000 V, jest uznawana za minimalny standard w wielu normach branżowych, w tym w Polskiej Normie PN-IEC 60364. W praktyce oznacza to, że rezystancja izolacji poniżej tej wartości może świadczyć o uszkodzeniu izolacji, co w konsekwencji prowadzi do potencjalnych zagrożeń, takich jak śmiertelne porażenia prądem, pożary czy uszkodzenia sprzętu elektrycznego. Regularne pomiary oraz monitorowanie rezystancji izolacji są niezbędne w utrzymaniu ruchu obiektów przemysłowych oraz budynków użyteczności publicznej. Dobrą praktyką jest wykonywanie takich pomiarów przynajmniej raz w roku lub przed rozpoczęciem nowego sezonu eksploatacyjnego. Dodatkowo, warto zaznaczyć, że w przypadku instalacji znajdujących się w trudnych warunkach, takich jak wysoka wilgotność czy zanieczyszczenia, zaleca się częstsze pomiary.

Pytanie 20

Którego narzędzia należy użyć, aby zamontować urządzenie elektryczne do podłoża przy użyciu takich elementów, jak przedstawiony na rysunku?

A. Klucza ampulowego.

B. Nitownicy.

C. Klucza francuskiego.

D. Młotka.

Użycie nitownicy to trafny wybór, gdy chcemy zamocować elementy przy pomocy nitów. Nity to specjalne łączniki, które pozwalają na stałe połączenie dwóch elementów, często stosowane w przemyśle lotniczym, samochodowym i budowlanym. Nitownica działa poprzez mechaniczne rozszerzenie nita, co powoduje, że jego koniec się rozpręża i mocno trzyma materiał. Jedną z zalet nitów jest to, że nie wymagają dostępu z obu stron elementów, co jest przydatne w trudno dostępnych miejscach. Ponadto, nity są łatwe w użyciu i zapewniają trwałe połączenie, odporne na drgania i inne czynniki zewnętrzne. W standardowych praktykach przemysłowych ważne jest, aby wybierać odpowiedni rozmiar i typ nita w zależności od materiału i wymogów wytrzymałościowych. Używanie nitownicy pozwala na szybkie i efektywne połączenie, a także jest zgodne z obowiązującymi normami i standardami w zakresie montażu i instalacji urządzeń elektrycznych.

Pytanie 21

Na którym rysunku przedstawiono symbol graficzny przycisku bistabilnego?

A. B.

B. C.

C. A.

D. D.

Wybór innych symboli mógł wynikać z nieznajomości specyfiki przycisków bistabilnych. Symbol na rysunku B przedstawia najczęściej stosowany przełącznik chwilowy, który wraca do pozycji wyjściowej po zwolnieniu nacisku. Taki przełącznik jest często mylony z bistabilnym, ponieważ oba mogą mieć podobny wygląd zewnętrzny, ale różnią się funkcjonalnością. Wybór symbolu z rysunku C lub D może sugerować niezrozumienie różnicy między przełącznikami bistabilnymi a innymi typami przełączników, takimi jak przyciski chwilowe czy przełączniki kołyskowe. Przyciski te mogą wyglądać podobnie na schematach, ale ich działanie różni się zasadniczo. Należy pamiętać, że standardy takie jak IEC oraz ANSI regulują oznaczenia, co pomaga w ich odpowiednim stosowaniu w projektach. Typowym błędem jest niedocenianie znaczenia dokładnej interpretacji symboli w schematach elektrycznych, co może prowadzić do niewłaściwego montażu lub serwisowania urządzeń. Z mojego doświadczenia wynika, że warto poświęcić czas na opanowanie tych podstaw, ponieważ błędy w tym zakresie mogą prowadzić do poważnych problemów w późniejszych etapach pracy z układami elektronicznymi.

Pytanie 22

Którą z przedstawionych czynności należy wykonać podczas okresowego przeglądu wyłącznika RCD?

A. Pomiar czasu wyłączenia.

B. Próbę zadziałania poprzez zwarcie przewodów PE i L1.

C. Wyłączenie zasilania przed pomiarami.

D. Wymontowanie z układu przed pomiarami.

Wyłączenie zasilania przed pomiarami, wymontowanie z układu oraz próba zadziałania poprzez zwarcie przewodów PE i L1 to koncepcje, które mogą wydawać się uzasadnione, ale w rzeczywistości są nieoptymalne lub wręcz niewłaściwe w kontekście przeglądu wyłącznika RCD. Wyłączanie zasilania przed pomiarami może prowadzić do sytuacji, w której nie dokonujemy pomiarów w realnych warunkach, co jest kluczowe dla oceny efektywności urządzenia. Wyłącznik RCD ma za zadanie monitorować różnice prądowe w czasie rzeczywistym, a więc sprawdzanie jego działania z wyłączonym zasilaniem nie daje rzetelnych wyników. Wymontowanie wyłącznika z układu również jest metodą, która w praktyce może wprowadzić w błąd, ponieważ może zniekształcić rzeczywiste warunki, w których wyłącznik ma działać. Wreszcie, próba zadziałania przez zwarcie przewodów PE i L1 jest niebezpieczna i może prowadzić do uszkodzenia układu elektrycznego. Przeprowadzanie przeglądów i testów powinno opierać się na standardach i zasadach bezpieczeństwa, takich jak PN-EN 61008, które jasno definiują odpowiednie metody testowania RCD. Generalnie, kluczowym krokiem jest pomiar czasu wyłączenia, który dostarcza konkretnej, mierzalnej informacji o sprawności wyłącznika w warunkach użytkowych.

Pytanie 23

Na rysunku przedstawiono

A. lampkę sygnalizacyjną.

B. stycznik elektroniczny.

C. przycisk sterowniczy.

D. przekaźnik elektromagnetyczny.

Prawidłowa odpowiedź to przycisk sterowniczy i warto się przy tym na chwilę zatrzymać. Na zdjęciu mamy urządzenie montowane na szynie DIN, które swoją konstrukcją oraz oznaczeniami symbolizuje właśnie przycisk sterowniczy, a dokładniej – przycisk impulsowy. W praktyce takie elementy stosuje się chociażby w rozdzielnicach elektrycznych, gdzie pełnią funkcję uruchamiania albo wyłączania określonych obwodów. Co ważne, przycisk sterowniczy od reszty wymienionych urządzeń odróżnia się zarówno pod względem schematu działania (np. chwilowe łączenie styków), jak i zastosowań. Według norm PN-EN 60947-5-1, przyciski sterownicze są jednym z podstawowych elementów obsługi układów automatyki. W codziennej pracy spotkałem się z tym, że często niedoceniane są praktyczne aspekty doboru takich przycisków – a to przecież od nich zależy wygoda i bezpieczeństwo obsługi maszyn. Dobrze dobrany przycisk, szczególnie impulsowy, pozwala na szybkie i pewne załączanie funkcji czasowych lub sterujących, na przykład w układach oświetlenia klatek schodowych czy wentylatorach. Co ciekawe, producenci coraz częściej integrują w nich dodatkowe funkcje, jak sygnalizacja LED czy możliwość podłączenia pod systemy smart home, ale sedno działania pozostaje to samo – chwilowe zwieranie bądź rozwieranie styków. Takie podejście to naprawdę dobra praktyka branżowa.

Pytanie 24

Rysunek przedstawia

A. podstawę jednobiegunowego bezpiecznika przemysłowego z wkładką bezpiecznikową.

B. przekładnik prądowy.

C. przekładnik napięciowy.

D. jednobiegunowy rozłącznik nożowy zatablicowy z komorą gaszenia łuku.

To jest rzeczywiście podstawa jednobiegunowego bezpiecznika przemysłowego z wkładką bezpiecznikową. Tego typu podstawy są kluczowe w systemach zabezpieczających. Moim zdaniem, to jak zamek w drzwiach - bez tego system nie działa. Bezpieczniki przemysłowe służą do ochrony obwodów przed przeciążeniem i zwarciem. Są one niezwykle istotne w zakładach przemysłowych, gdzie prądy robocze są znacznie wyższe niż w standardowych instalacjach domowych. Podstawa bezpiecznika zapewnia stabilne i bezpieczne mocowanie wkładki, co umożliwia szybkie reagowanie w razie potrzeby wymiany. W praktyce, taki bezpiecznik jest często stosowany w panelach rozdzielczych i szafach sterowniczych. Standardy, takie jak IEC 60269, precyzują wymagania dotyczące konstrukcji i działania takich urządzeń. To bardzo praktyczne rozwiązanie, które pozwala na minimalizowanie ryzyka uszkodzenia cennych urządzeń elektrycznych. Ważne jest także, że wkładki bezpiecznikowe są łatwe do wymiany, co jest wielką zaletą w sytuacjach awaryjnych oraz przy konserwacji.

Pytanie 25

Który z wymienionych materiałów stosowany jest jako materiał oporowy w urządzeniach grzewczych?

A. Kanthal.

B. Ferryt.

C. Bakelit.

D. Mikanit.

Mikanit to materiał, który ma zastosowanie głównie w przemyśle elektrycznym jako izolator, a nie jako materiał oporowy. Mikanit jest naturalnym materiałem mineralnym, który dzięki swoim właściwościom dielektrycznym oraz odporności na wysoką temperaturę, znajduje zastosowanie w produkcji kondensatorów, izolatorów elektrycznych czy podzespołów transformatorów. Użycie mikanitu w kontekście grzewczym jest niewłaściwe, ponieważ nie jest on przeznaczony do generowania ciepła, lecz do izolowania i zabezpieczania elementów elektronicznych przed przepływem prądu. Bakelit, z kolei, to tworzywo sztuczne, które ma właściwości izolacyjne, jednak jego zastosowanie również nie obejmuje materiałów oporowych w urządzeniach grzewczych. Jest on powszechnie wykorzystywany w produkcji różnorodnych akcesoriów, jak uchwyty czy obudowy, ze względu na swoją sztywność i odporność chemiczną. Ferryt to materiał ferromagnetyczny, stosowany głównie w aplikacjach związanych z magnesami i rdzeniami elektromagnetycznymi, ale nie wytwarza ciepła w sposób kontrolowany, jak to ma miejsce w przypadku elementów oporowych. Wybór niewłaściwego materiału oporowego może prowadzić do nieefektywności energetycznej, a także zwiększenia ryzyka uszkodzenia urządzenia, co wyraźnie ilustruje, jak istotne jest zrozumienie zastosowań różnych materiałów w kontekście ich właściwości fizycznych i chemicznych.

Pytanie 26

Która z wymienionych zasad nie musi być stosowana przy konserwacji opraw oświetleniowych eksploatowanych na otwartym terenie?

A. Mycie opraw musi odbywać się przy wyłączonym napięciu.

B. Do czyszczenia kloszy nie wolno stosować ostrych zmywaków ani innych ostrych przedmiotów.

C. Włączenie napięcia w obwodzie może nastąpić dopiero po wyschnięciu opraw.

D. Mycie opraw może odbywać się tylko w temperaturach powyżej 20°C.

Odpowiedź wskazująca, że mycie opraw oświetleniowych może odbywać się tylko w temperaturach powyżej 20°C jest prawidłowa, ponieważ wysokie temperatury mogą negatywnie wpływać na materiały, z których wykonane są oprawy. W praktyce, czyszczenie opraw w zbyt niskich temperaturach może prowadzić do skraplania wilgoci oraz kondensacji, co zwiększa ryzyko korozji i uszkodzeń elementów elektrycznych. Dobrą praktyką jest również unikanie czyszczenia opraw w ekstremalnych warunkach pogodowych, takich jak deszcz czy silny wiatr, które mogą wpływać na bezpieczeństwo pracowników. Standardy branżowe, takie jak normy IEC 60598 dotyczące opraw oświetleniowych, zwracają uwagę na zachowanie odpowiednich warunków eksploatacyjnych. Przykładowo, w przypadku opraw LED, zaleca się ich czyszczenie przy temperaturach powyżej 20°C w celu zapewnienia optymalnej wydajności i trwałości. Odpowiednia konserwacja przy zachowaniu wskazanych warunków nie tylko przedłuża żywotność sprzętu, ale również zapewnia bezpieczeństwo użytkowników. Właściwe traktowanie materiałów, z których wykonane są oprawy, ma kluczowe znaczenie dla ich funkcji i estetyki, dlatego warto stosować się do tych zasad.

Pytanie 27

W trójfazowym silniku asynchronicznym klatkowym, w którym wyprowadzone są na tabliczkę zaciskową końcówki U1, U2, V1, V2, W1, W2 uzwojeń stojana, pomiary rezystancji izolacji należy wykonać między zaciskami

A. U1 i V1, U1 i W1, V1 i W1 oraz między U1, V1, W1 a korpusem silnika.

B. U1 i V1, U1 i W1, V1 i W1 po uprzednim zwarciu końcówek U2, V2, W2.

C. U1 i U2, V1 i V2, W1 i W2 oraz między U2, V2, W2 a korpusem silnika.

D. U2 i V2, U2 i W2, V2 i W2 po uprzednim zwarciu końcówek U1, V1, W1.

W odpowiedziach, które nie są poprawne, występuje kilka kluczowych nieporozumień dotyczących procedur pomiarowych w silnikach asynchronicznych. Po pierwsze, pomiary rezystancji izolacji powinny być przeprowadzane pomiędzy właściwymi zaciskami uzwojeń stojana, gdzie każda kombinacja musi zapewniać bezpieczeństwo i zgodność z normami. W przypadku wskazania pomiaru między U1 i U2, czy U2 i V2, omija się kluczowy element, jakim jest izolacja między poszczególnymi uzwojeniami a korpusem silnika. Pomiary te są istotne, ponieważ mogą ujawnić potencjalne uszkodzenia izolacji, które są krytyczne dla bezpieczeństwa operacyjnego. Ponadto, zalecane jest, aby przed wykonaniem jakichkolwiek pomiarów, upewnić się, że silnik jest odłączony od źródła zasilania oraz że odpowiednie zaciski są zwarciowane, co nie zostało prawidłowo uwzględnione w niektórych odpowiedziach. Nieprawidłowe pomiary mogą prowadzić do fałszywych wniosków dotyczących stanu silnika, co z kolei może skutkować poważnymi konsekwencjami operacyjnymi, takimi jak awarie czy pożary. Dlatego kluczowe jest przestrzeganie ustalonych procedur oraz standardów branżowych, aby zapewnić prawidłowość i bezpieczeństwo pomiarów.

Pytanie 28

Na rysunku przedstawiono schemat przyłączenia do sieci silnika indukcyjnego jednofazowego. Które zaciski tabliczki zaciskowej silnika i sieci należy połączyć, aby uzyskać połączenie zgodne ze schematem?

A. U1-X1, U2-X2 oraz U1-L, U2-N

B. X1-X2, U1-Z2 oraz Z1-L, U1-N

C. U1-Z1, Z2-X1 oraz U1-L, U2-N

D. U1-Z1, Z2-X1 oraz Z1-L, X2-N

Niepoprawne odpowiedzi wynikają z błędnego skojarzenia zacisków oraz nieprawidłowego zrozumienia schematu elektrycznego. Na przykład, połączenie X1-X2 sugeruje, że te zaciski są ze sobą bezpośrednio połączone, co nie ma miejsca w kontekście jednofazowego silnika indukcyjnego. Taka konfiguracja mogłaby zakłócić działanie kondensatora rozruchowego, co skutkowałoby błędnym startem lub w ogóle niemożnością uruchomienia silnika. Kolejny błąd to założenie, że Z1-L i U1-N tworzą odpowiednie połączenie z siecią. Brak tu zrozumienia, że U1 i U2 powinny być odpowiednio podłączone do L i N, aby zapewnić przepływ prądu przez uzwojenia główne i pomocnicze. Typowe błędy myślowe wynikają z niedokładnej analizy schematu oraz ignorowania roli kondensatora, który jest niezbędny do prawidłowego działania uzwojenia pomocniczego. Podstawy teoretyczne wskazują, że dla silników jednofazowych z kondensatorami istotne jest precyzyjne podłączenie wszystkich elementów zgodnie z zaleceniami producenta i schematem, co zapewnia nie tylko efektywność, ale także bezpieczeństwo użytkowania.

Pytanie 29

Na rysunku przedstawiono zależność prędkości obrotowej silnika bocznikowego prądu stałego w funkcji natężenia prądu dla różnych rezystancji dodatkowych, włączonych w obwód twornika. Która charakterystyka odpowiada najwyższej wartości rezystancji dodatkowej?

A. D.

B. B.

C. A.

D. C.

Jeśli wybrałeś inną odpowiedź niż D, mogło to wynikać z niepełnego zrozumienia, jak rezystancja wpływa na prędkość obrotową silnika bocznikowego prądu stałego. Często spotykanym błędem jest myślenie, że wszystkie rezystancje w obwodzie mają podobny wpływ na prędkość. W rzeczywistości, to rezystancja włączona w obwód twornika ma kluczowe znaczenie. Zmieniając tę rezystancję, zmieniamy napięcie przyłożone do twornika, co bezpośrednio wpływa na jego prędkość obrotową. Właśnie dlatego linie na wykresie, które reprezentują różne wartości rezystancji, stają się coraz bardziej nachylone, im większa jest wartość rezystancji dodatkowej. W praktyce, stosowanie takich metod regulacji jest mniej efektywne niż nowoczesne techniki, lecz pozostaje ważnym elementem nauczania podstaw elektromechaniki. Kluczowym jest unikanie uproszczeń myślowych i dokładne zrozumienie, jak poszczególne elementy obwodu wpływają na jego działanie. Z mojego doświadczenia, nauka poprzez eksperymenty i symulacje pomaga w zrozumieniu takich zawiłości i uniknięciu tego typu błędów w przyszłości.

Pytanie 30

Urządzenie przestawione na zdjęciu służy do

A. montażu łożysk.

B. odkręcania śrub.

C. demontażu łożysk.

D. obróbki skrawaniem metali.

To urządzenie, które widzisz na zdjęciu, to ściągacz do łożysk. Jest to bardzo praktyczne narzędzie stosowane w warsztatach mechanicznych i przemysłowych do bezpiecznego demontażu łożysk z wałów i innych elementów maszyn. Ściągacz działa na zasadzie mechanicznego rozprężania szczęk, które pewnie chwytają łożysko, a następnie poprzez obrót centralnej śruby, tworzy siłę wyciągającą. Pozwala to na bezpieczne i dokładne usunięcie łożyska bez uszkodzenia wału czy samego łożyska, co jest kluczowe w utrzymaniu sprawności maszyn. Ściągacze te są dostępne w różnych rozmiarach i kształtach, co pozwala na ich dopasowanie do specyficznych zadań. Standardowo stosuje się je w połączeniu z odpowiednimi smarami, co minimalizuje tarcie i ułatwia demontaż. To narzędzie jest zgodne z normami ISO, co gwarantuje jego niezawodność i bezpieczeństwo użytkowania. W praktyce, umiejętne korzystanie z ściągacza pozwala zaoszczędzić czas i energię przy naprawach maszyn, co jest nieocenione w profesjonalnym środowisku pracy.

Pytanie 31

Element wskazany strzałką na rysunku silnika elektrycznego służy do

A. rozruchu silnika.

B. zmiany obrotów wirnika.

C. wzbudzania pola magnetycznego.

D. chłodzenia silnika.

Analizując pozostałe opcje, możemy natknąć się na pewne nieporozumienia związane z funkcjonowaniem silników elektrycznych. Chłodzenie silnika, choć kluczowe dla jego niezawodności, jest realizowane za pomocą wentylatorów lub radiatorów, a nie poprzez element wskazany na rysunku. Często myli się różne elementy, ale to chłodzenie jest bardziej związane z zarządzaniem ciepłem generowanym podczas pracy. Z kolei zmiana obrotów wirnika jest osiągana poprzez regulację napięcia lub częstotliwości zasilania, a nie przez mechaniczne przełączniki. W praktyce zastosowanie falowników pozwala na precyzyjną kontrolę prędkości obrotowej silników prądu przemiennego, co jest powszechnie stosowane w nowoczesnych aplikacjach. Natomiast wzbudzanie pola magnetycznego dotyczy głównie silników synchronicznych, gdzie magnesy stałe lub uzwojenia wzbudzenia generują niezbędne pole magnetyczne. W silnikach prądu stałego pole magnetyczne jest generowane przez stojan, a nie przez komponent z rysunku. Te błędne założenia często wynikają z niepełnego zrozumienia specyfikacji i zasad działania różnych typów silników. By uniknąć takich pomyłek, warto pogłębiać wiedzę teoretyczną i praktyczną, a także doświadczać pracy z różnymi komponentami w rzeczywistych warunkach.

Pytanie 32

Sprawdzanie rezystancji izolacji uzwojeń silników elektrycznych zasilanych napięciem 230/400 V należy wykonać megaomomierzem o napięciu probierczym wynoszącym

A. 2 500 V

B. 500 V

C. 1 000 V

D. 1 500 V

Wybór napięcia probierczego powyżej 500 V, jak 1 000 V, 1 500 V czy 2 500 V, jest nieodpowiedni dla silników zasilanych napięciem 230/400 V. W przypadku takich urządzeń, stosowanie wyższych napięć może prowadzić do uszkodzenia izolacji, co z kolei zwiększa ryzyko awarii oraz może zagrażać bezpieczeństwu personelu. Często popełnianym błędem jest założenie, że wyższe napięcie probiercze automatycznie prowadzi do lepszej diagnostyki stanu izolacji. W praktyce jednak, zbyt wysokie napięcie może spowodować, że wewnętrzne elementy silnika zostaną narażone na nadmierne obciążenie, co może skutkować ich degradacją. Wiele norm i standardów, takich jak IEC 60034-1, podkreśla znaczenie dostosowywania parametrów prób do specyfiki urządzenia. Dlatego zaleca się stosowanie napięć probierczych, które nie przekraczają 500 V dla silników elektrycznych o napięciu zasilania do 400 V. Prawidłowe podejście do pomiarów izolacji pozwala na skuteczne monitorowanie stanu technicznego urządzenia, a tym samym na zwiększenie jego żywotności i bezpieczeństwa eksploatacji.

Pytanie 33

Który z wymienionych metali jest stosowany do wykonania wycinków komutatora silnika prądu stałego?

A. Żelazo.

B. Wolfram.

C. Aluminium.

D. Miedz.

Żelazo, mimo że jest metalem magnetycznym, nie jest stosowane do produkcji wycinków komutatora w silnikach prądu stałego, ponieważ jego przewodność elektryczna jest znacznie niższa od przewodności miedzi. Użycie żelaza mogłoby prowadzić do dużych strat energii i przegrzewania się silnika, co wpływałoby negatywnie na jego wydajność i żywotność. Aluminium, choć jest lekki i ma pewne właściwości przewodzące, również nie dorównuje miedzi pod względem przewodności elektrycznej i odporności na korozję. Stosowanie aluminium w komutatorach w praktyce wymagałoby zastosowania większych przekrojów, co zwiększałoby rozmiar i masę silnika, a także negatywnie wpływałoby na jego parametry pracy. Co więcej, wolfram jest metalem o wysokiej temperaturze topnienia, ale jego właściwości elektryczne są również nieodpowiednie do zastosowań w komutatorach. Zastosowanie wolframu w komutatorach mogłoby prowadzić do trudności w ich produkcji i montażu, a także do problemów z przewodnictwem. Właściwy dobór materiałów w konstrukcji komutatorów jest kluczowy dla osiągnięcia optymalnej wydajności silników elektrycznych. Ignorowanie właściwości przewodzących materiałów prowadzi często do błędów w projektowaniu, które mogą skutkować poważnymi awariami w eksploatacji.

Pytanie 34

W przedstawionym na rysunku schemacie układu sterowania cewki przekaźników mają być załączane w kolejności: K2, K1, K3. Określ wymaganą kolejność naciskania przycisków sterowniczych.

A. S3, S2, S1

B. S2, S3, S1

C. S1, S2, S3

D. S2, S1, S3

W przypadku niepoprawnych odpowiedzi często występują błędy wynikające z błędnego rozpoznania kolejności działania elementów w układzie sterowania. Na przykład, wybór sekwencji S3, S2, S1 sugeruje brak zrozumienia działania przekaźników w schemacie kaskadowym. Przekaźniki muszą być załączane w sposób umożliwiający logiczne i fizyczne przygotowanie układu do kolejnego kroku. Innymi słowy, zadziałanie każdego przekaźnika otwiera drogę do zadziałania następnego, co jest kluczowe dla poprawnego funkcjonowania całego systemu. Podobnie, wybór S1, S2, S3 sugeruje, że osoba mogła zakładać, iż układ zaczyna się od innego punktu niż rzeczywiście wynika to ze schematu. Kolejność przycisków musi być zgodna z układem połączeń, co jest podstawą dla bezpieczeństwa i funkcjonalności systemów automatyki. Wybór niewłaściwej kolejności świadczy o niewłaściwym zrozumieniu kolejności logicznej działań w układzie sterowania. Moim zdaniem, najczęściej takie błędy wynikają z pośpiechu lub niedokładnej analizy schematu, co podkreśla znaczenie uważnego studiowania dokumentacji technicznej jako fundamentu prawidłowej pracy z systemami elektrycznymi.

Pytanie 35

Narzędzie przestawione na rysunku przeznaczone jest do

A. zdejmowania izolacji.

B. zdejmowania pierścieni.

C. zarabiania przewodów.

D. profilowania przewodów.

To narzędzie to szczypce segera, które są specjalnie zaprojektowane do zdejmowania i zakładania pierścieni segera. Pierścienie te są popularne w wielu zastosowaniach mechanicznych, gdzie wymagane jest mocne i niezawodne zabezpieczenie elementów obracających się, takich jak łożyska na wałach albo w otworach. Szczypce segera mają specjalne, cienkie końcówki, które wchodzą w otwory w pierścieniach, umożliwiając ich rozszerzenie lub ściśnięcie. Praca z pierścieniami segera wymaga precyzji i odpowiednich narzędzi, aby nie uszkodzić ani pierścienia, ani elementów, na których są montowane. W praktyce takie narzędzie jest nieocenione w warsztatach mechanicznych, a także w przemyśle motoryzacyjnym. Ważne jest, aby zawsze wybierać odpowiednie szczypce do średnicy pierścienia, co zapewni bezpieczne i skuteczne działanie. Moim zdaniem, posiadanie tego typu narzędzi w warsztacie znacząco zwiększa efektywność prac serwisowych i naprawczych, ponieważ umożliwia szybkie i pewne manewrowanie pierścieniami bez ryzyka uszkodzeń.

Pytanie 36

Przewód wielożyłowy o izolacji i powłoce z polwinitu, o jednodrutowych żyłach miedzianych, okrągły oznacza się symbolem literowym

A. YDYp

B. YDY

C. YADY

D. YLY

Wybór odpowiedzi YADY, YDYp oraz YLY jest niepoprawny z kilku powodów, które są istotne dla zrozumienia oznaczeń kabli elektrycznych. Oznaczenie YADY odnosi się do przewodów, które posiadają żyły aluminiowe, a nie miedziane, co czyni je nieodpowiednim w kontekście pytania. Zastosowanie aluminium w przewodach wpływa na ich właściwości przewodzenia prądu oraz odporności na korozję, co nie jest zgodne z założeniami dotyczącymi przewodów z żyłami miedzianymi. Odpowiedź YDYp jest również błędna, ponieważ dodatek 'p' może sugerować, że przewód ma dodatkowe właściwości, takie jak odporność na działanie ognia, co nie jest uwzględnione w opisanym przypadku. Ostatnia odpowiedź, YLY, wskazuje na przewody o izolacji z materiałów, które nie są zgodne z wymaganiami dla przewodów wielożyłowych o miedzianych żyłach. Powszechny błąd myślowy polega na pomyleniu różnych typów przewodów oraz ich właściwości, co może prowadzić do niewłaściwych decyzji w zakresie ich zastosowania. Świadomość standardów oraz oznaczeń kabli elektrycznych jest kluczowa w pracy elektryka, ponieważ błędny wybór przewodu może prowadzić do zagrożeń związanych z bezpieczeństwem, jak również straty finansowe związane z niewłaściwym użytkowaniem. Dlatego zrozumienie różnic między poszczególnymi symbolami jest niezbędne dla zapewnienia wysokiej jakości instalacji elektrycznych.

Pytanie 37

Na rysunku przedstawiono schemat elektryczny

A. wyłącznika różnicowoprądowego.

B. wyłącznika silnikowego.

C. przekaźnika zmierzchowego.

D. przekaźnika bistabilnego.

Schemat, który widzisz, przedstawia wyłącznik różnicowoprądowy. To urządzenie jest kluczowe dla zapewnienia bezpieczeństwa w instalacjach elektrycznych. Działa na zasadzie porównywania prądu wpływającego do obwodu i prądu z niego wypływającego. W razie wykrycia różnicy, co może oznaczać upływ prądu do ziemi lub przez ciało ludzkie, wyłącznik odłącza zasilanie, zapobiegając porażeniu prądem. Praktyczne zastosowanie tego urządzenia widzimy w miejscach, gdzie bezpieczeństwo elektryczne jest priorytetem, jak w łazienkach czy kuchniach. Zgodnie z normami (np. PN-HD 60364-4-41) montaż wyłączników różnicowoprądowych jest wymagany w wielu przypadkach, co zabezpiecza użytkowników przed niebezpiecznymi sytuacjami. Często spotyka się je w nowoczesnych instalacjach domowych, ale także w przemyśle. Dzięki ich działaniu, mamy dodatkową warstwę ochrony przed awariami elektrycznymi. Warto zawsze upewnić się, że wyłącznik jest regularnie testowany, aby działał poprawnie w sytuacji zagrożenia. To nie tylko standard, ale i dobra praktyka inżynieryjna, która znacząco wpływa na bezpieczeństwo użytkowników.

Pytanie 38

W warunkach środowiskowych, w których przyjmuje się wartość rezystancji człowieka Rc > 1 000 Ohm, napięcie dotykowe bezpieczne, określone dla prądu przemiennego musi spełniać warunek

A. UL < 12 V

B. UL < 50 V

C. UL < 120 V

D. UL < 25 V

Wybór innych opcji jako bezpiecznego napięcia dotykowego może wynikać z nieporozumienia dotyczącego norm bezpieczeństwa elektrycznego. Na przykład, opcja UL < 120 V, choć wydaje się bezpieczna, nie uwzględnia zasady, że nawet niskie napięcia mogą być niebezpieczne przy niskiej rezystancji ciała, a w warunkach rzeczywistych, w sytuacjach awaryjnych, napięcie to może prowadzić do poważnych obrażeń. Natomiast wybór UL < 25 V czy UL < 12 V wskazuje na nadmierny poziom ostrożności, który nie jest konieczny w kontekście standardów bezpieczeństwa. Takie podejścia mogą prowadzić do nieefektywnego projektowania systemów elektrycznych, które są przystosowane do pracy w warunkach, gdzie napięcie do 50 V jest uznawane za bezpieczne. Zbyt restrykcyjne podejście do wartości napięcia może ograniczać możliwości technologiczne i zastosowanie innowacyjnych rozwiązań. Warto pamiętać, że podejście do ochrony przed porażeniem prądem powinno zakładać zarówno odpowiednie napięcia robocze, jak i właściwe zabezpieczenia, co w praktyce oznacza, że 50 V jest optymalną granicą, a poniższe wartości mogą nie być potrzebne w standardowych zastosowaniach.

Pytanie 39

Na zdjęciu przedstawiono tabliczkę znamionową silnika indukcyjnego. Na podstawie danych znamionowych można stwierdzić, że liczba par biegunów tego silnika wynosi

A. 4

B. 3

C. 1

D. 2

Odpowiedź jest poprawna, ponieważ liczba par biegunów w silniku indukcyjnym można obliczyć na podstawie prędkości synchronicznej. Na tabliczce znamionowej widzimy prędkość 2920 obr./min oraz częstotliwość 50 Hz. Prędkość synchroniczna jest określana wzorem n_s = 120 * f / p, gdzie n_s to prędkość synchroniczna, f to częstotliwość, a p to liczba par biegunów. Wartość 2920 obr./min sugeruje, że mamy do czynienia z silnikiem dwubiegunowym (p = 1), ponieważ prędkość synchroniczna dla takiego silnika wynosi 3000 obr./min. Różnica 80 obr./min to poślizg typowy dla pracy silnika indukcyjnego. Takie podejście jest zgodne z europejskimi normami, gdzie częstotliwość sieci jest stała i wynosi 50 Hz. Silniki o dwóch parach biegunów są powszechnie stosowane w napędach maszyn wymagających dużych prędkości obrotowych, takich jak pompy czy wentylatory. Warto o tym pamiętać przy projektowaniu układów napędowych, bo dobór odpowiedniej liczby par biegunów wpływa na efektywność energetyczną i trwałość całego systemu.

Pytanie 40

Do której grupy silników zalicza się silnik z wirnikiem zasilanym prądem stałym przez pierścienie ślizgowe?

A. Prądu stałego.

B. Indukcyjnych pierścieniowych.

C. Synchronicznych.

D. Komutatorowych prądu przemiennego.

Wydaje mi się, że Twoje odpowiedzi nie były związane z silnikami synchronicznymi, bo wynika to z nieporozumień w klasyfikacji silników. Silniki indukcyjne pierścieniowe, które podałeś, działają na innej zasadzie, bo wirnik nie jest tam zasilany przez pierścienie ślizgowe, a działa na zasadzie indukcji elektromagnetycznej. Tak więc nie mogą one być zasilane prądem stałym. Silniki prądu stałego też nie spełniają kryteriów silników synchronicznych, bo ich prędkość obrotowa nie jest na stałe powiązana z częstotliwością prądu. Jeszcze silniki komutatorowe prądu przemiennego mają zupełnie inną konstrukcję i działanie, więc to też nie to. To wszystko pokazuje, jak ważne jest zrozumienie różnic między tymi rodzajami silników, bo może prowadzić do błędnych wniosków. Kluczowe jest to, że silnik synchroniczny dostosowuje swoją prędkość do częstotliwości zasilania, co odróżnia go od innych silników, które mogą mieć poślizg i zmieniać prędkość. Brak takiej wiedzy może skutkować pomyłkami przy rozpoznawaniu silników i ich zastosowań.

Rozpocznij nowy egzamin

Powrót do strony głównej