Wyniki egzaminu

Informacje o egzaminie:
  • Zawód: Technik analityk
  • Kwalifikacja: CHM.04 - Wykonywanie badań analitycznych
  • Data rozpoczęcia: 11 stycznia 2026 08:22
  • Data zakończenia: 11 stycznia 2026 08:34

Egzamin zdany!

Wynik: 26/40 punktów (65,0%)

Wymagane minimum: 20 punktów (50%)

Pochwal się swoim wynikiem!
Szczegółowe wyniki:
Pytanie 1

Jakiego odczynnika użyć do wykrywania jonów chlorkowych w roztworze soli fizjologicznej?

A. NaNO3
B. AgNO3
C. K2Cr2O7
D. K2CrO4
Wybranie innych odczynników z dostępnych opcji nie jest dobrym pomysłem, jeśli chodzi o wykrywanie jonów chlorkowych. NaNO3, czyli azotan sodu, wcale nie reaguje z nimi i nie tworzy typowego osadu. Jego obecność nie pomaga w wykrywaniu Cl-, więc można się pomylić, sądząc, że chlorków nie ma. K2Cr2O7, to dichromian potasu, działa jako silny utleniacz, ale też nie służy do identyfikacji chlorków, bardziej do analizy innych substancji, na przykład alkoholu. Podobnie K2CrO4, czyli chromian potasu, również nie wykrywa jonów Cl-. Używanie tych odczynników w kontekście wykrywania chlorków może prowadzić do nieporozumień. Dlatego warto trzymać się AgNO3, bo to pewny wybór. Złe dobieranie odczynników może skutkować niepoprawnymi wynikami, co jest problemem w analizach chemicznych.

Pytanie 2

Próbkę tłuszczu poddano analizie, której wyniki zapisano w tabeli. Która substancja była zawarta w próbce?

OdczynnikObserwacje
woda bromowaodbarwienie wody bromowej
A. Olej.
B. Masło.
C. Smalec.
D. Słonina.
Odpowiedź "Olej" jest poprawna, ponieważ woda bromowa jest wykorzystywana do identyfikacji nienasyconych wiązań węgiel-węgiel, które występują w tłuszczach nienasyconych, takich jak oleje roślinne. Woda bromowa reaguje z podwójnymi i potrójnymi wiązaniami, prowadząc do odbarwienia roztworu, co jest dowodem na obecność takich związków w analizowanej próbce. W praktyce, identyfikacja olejów jest kluczowa w przemyśle spożywczym, gdzie różne oleje mają różne właściwości odżywcze i zdrowotne. Na przykład, olej rzepakowy jest znany z korzystnych kwasów tłuszczowych omega-3, podczas gdy olej palmowy często zawiera większą ilość nasyconych kwasów tłuszczowych. Dlatego dokładne rozróżnienie między tłuszczami nasyconymi a nienasyconymi jest fundamentalne dla zapewnienia jakości żywności oraz dla spełnienia norm zdrowotnych, co jest zgodne z najlepszymi praktykami w branży spożywczej.

Pytanie 3

Jakie jest zastosowanie metody Winklera?

A. tlenu rozpuszczonego w wodzie
B. pH wody
C. manganu rozpuszczonego w wodzie
D. zasadowości wody
Metoda Winklera jest powszechnie stosowana do oznaczania stężenia tlenu rozpuszczonego w wodzie, co jest kluczowym parametrem w ocenie jakości wód, szczególnie w kontekście ochrony ekosystemów wodnych. Metoda ta opiera się na reakcjach chemicznych, w których tlen reaguje z odczynnikami, a wynik pomiaru można uzyskać poprzez titrację. Przykładowo, oznaczanie tlenu rozpuszczonego jest istotne w monitorowaniu wód w rzekach, jeziorach oraz zbiornikach wodnych, gdzie jego stężenie wpływa na organizmy żywe, a także na procesy biodegradacji. Zgodnie z normami, takimi jak PN-EN 25813, metoda Winklera umożliwia uzyskanie precyzyjnych wyników, co jest niezbędne do podejmowania decyzji dotyczących ochrony środowiska i zarządzania zasobami wodnymi. Regularne monitorowanie stężenia tlenu pozwala na szybką reakcję w przypadku zanieczyszczenia wód, co przyczynia się do zachowania bioróżnorodności i zdrowia ekosystemów.

Pytanie 4

Jaką barwę ma oranż metylowy w środowisku o pH kwaśnym?

A. żółtą
B. malinową
C. bezbarwną
D. czerwoną
Oranż metylowy to wskaźnik pH, który zmienia swoją barwę w zależności od pH środowiska. W warunkach kwaśnych (pH poniżej 3,1) przyjmuje barwę czerwoną, co wynika z jego struktury chemicznej. Wartości pH powyżej 4,4 powodują, że wskaźnik staje się żółty. Działa on na zasadzie protonacji i deprotonacji, co jest kluczowe w analizach chemicznych. Oranż metylowy jest szeroko stosowany w titracji kwasów i zasad, gdzie pozwala na łatwe określenie punktu końcowego. Użycie oranżu metylowego może być także zaobserwowane w laboratoriach biologicznych i chemicznych, gdzie jego właściwości pozwalają na monitorowanie zmian pH. Standardy laboratoryjne często zalecają użycie tego wskaźnika ze względu na jego wyraźne zmiany kolorystyczne, co zwiększa dokładność analizy. Przykładem zastosowania oranżu metylowego może być jego wykorzystanie w badaniach wpływu kwasów organicznych na różne substancje, co może mieć praktyczne znaczenie w przemyśle spożywczym czy farmaceutycznym.

Pytanie 5

Który zestaw węglowodanów zalicza się do monosacharydów?

mannozamaltozamannozaceluloza
glukozaglukozaglukozaglukoza
sacharozafruktozafruktozaryboza
ABCD
A. A.
B. B.
C. C.
D. D.
Wybrane odpowiedzi nie są prawidłowe, ponieważ nie rozumieją różnicy pomiędzy monosacharydami a innymi klasami węglowodanów, takimi jak disacharydy czy polisacharydy. Disacharydy, takie jak sacharoza i maltoza, składają się z dwóch jednostek monosacharydowych połączonych wiązaniem glikozydowym, co czyni je bardziej złożonymi związkami chemicznymi. W kontekście biochemii, zrozumienie struktury i funkcji tych związków jest kluczowe, gdyż ich metabolizm różni się od metabolizmu monosacharydów. Z kolei polisacharydy, na przykład celuloza czy skrobia, są długimi łańcuchami monosacharydów i pełnią inne funkcje w organizmach, głównie związane z przechowywaniem energii lub budową strukturalną komórek roślinnych. Błąd w wyborze odpowiedzi polega na przypisaniu właściwości monosacharydów do bardziej złożonych węglowodanów, co jest klasycznym przykładem nieporozumienia w naukach biologicznych. Aby poprawnie klasyfikować węglowodany, istotne jest zrozumienie ich struktury chemicznej oraz funkcji biologicznych. W praktyce, to zrozumienie ma znaczenie nie tylko w kontekście edukacyjnym, ale również w aplikacjach takich jak analiza wartości odżywczej żywności czy rozwój produktów spożywczych, gdzie różne typy węglowodanów mają różne funkcje i zastosowania.

Pytanie 6

W warunkach neutralnych manganian(VII) potasu ulega redukcji do

A. Mn2+
B. MnO42-
C. Mn
D. MnO2
Odpowiedzi takie jak Mn2+, Mn i MnO42- są nieprawidłowe z kilku powodów. Mn2+ oznacza mangan w stanie utlenienia +2, co nie jest możliwe w obojętnym środowisku, ponieważ manganian(VII) w tym środowisku nie redukuje się aż do tak niskiego stanu utlenienia. W rzeczywistości, aby uzyskać Mn2+, wymagane byłyby silniejsze reduktory lub kwasowe warunki, co jest sprzeczne z założeniem pytania. Jeśli chodzi o mangan (Mn) w postaci metalicznej, to również nie jest możliwe w tym procesie, ponieważ redukcja manganianu(VII) do metalu wymagałaby ekstremalnych warunków, które są trudne do osiągnięcia w standardowych reakcjach chemicznych. Z kolei MnO42- to związek, który nie jest produktem redukcji manganianu(VII) potasu. MnO42- to anion manganu(VI), który powstaje w reakcji z zasadowymi roztworami, a nie w obojętnych. Typowe błędy myślowe prowadzące do tych niepoprawnych odpowiedzi często obejmują mylenie różnych stanów utlenienia manganu oraz nieprawidłowe zakładanie, że procesy redukcji są jednorodne w różnych warunkach chemicznych. Kluczowym elementem przy zrozumieniu reakcji redoks jest wiedza o tym, w jakim stanie utlenienia znajduje się dany pierwiastek w trakcie reakcji oraz jakie warunki są niezbędne, aby te zmiany zaszły.

Pytanie 7

Ezy oraz igły stosowane w mikrobiologii należy wyjaławiać

A. poprzez rozżarzenie w płomieniu palnika gazowego
B. w autoklawie
C. przy użyciu środka dezynfekującego
D. w piecu do suszenia
Odpowiedź, w której mówisz o wyjaławianiu ezy i igieł przez rozżarzenie w płomieniu palnika gazowego, jest jak najbardziej trafna. To naprawdę skuteczna metoda, bo wysoka temperatura od razu zabija bakterie i wirusy, które mogą siedzieć na narzędziach. W mikrobiologii sterylność to podstawa, więc dobrze, że znasz te zasady. W ten sposób narzędzia są szybko gotowe do użycia, co ma znaczenie w eksperymentach, gdzie aseptyczne warunki są konieczne, tak jak w hodowli komórek czy badaniach mikrobiologicznych. W laboratoriach palnik gazowy jest dosyć popularny, bo jest łatwo dostępny i prosty w użyciu, więc to dodatkowy plus tej metody.

Pytanie 8

Na rysunku przedstawiono schemat blokowy

Ilustracja do pytania
A. chromatografu HPLC.
B. spektrometru IR.
C. spektrofotometru UV-VIS.
D. spektrometru AAS.
Odpowiedź wskazująca na spektrometr AAS jest prawidłowa, ponieważ schemat blokowy ilustruje proces analizy spektrometrycznej, który jest charakterystyczny dla tej metody. Spektrometria absorpcyjna atomowa (AAS) jest szeroko stosowana w analizie chemicznej, szczególnie w badaniach śladowych metali. Proces ten zaczyna się od źródła promieniowania, które emituje promieniowanie elektromagnetyczne. Następnie próbka jest atomizowana w atomizerze, co umożliwia przekształcenie jej w postać gazową. Monochromator, jako kluczowy element, selekcjonuje określoną długość fali, która jest następnie absorbowana przez atomy w próbce. Detektor mierzy intensywność promieniowania, co pozwala na określenie stężenia badanych pierwiastków. Standardy branżowe, jak ISO 17025, podkreślają znaczenie precyzyjnych pomiarów w analizie chemicznej, co czyni AAS jedną z najważniejszych technik w laboratoriach analitycznych.

Pytanie 9

Przeprowadzono orientacyjną ocenę jakości mikrobiologicznej mleka w tak zwanej próbie azotanowej, która zabarwiła się na kolor bladoróżowy, co znaczy, że jakość mleka wziętego do analizy była

Zabarwienie próbki mlekaOcena jakości próbki
Mleko:
bez zmiany barwybardzo dobre i dobre
lekko lub wyraźnie różowaśredniej jakości
intensywnie różowa, czerwona lub brunatnazłej jakości
A. dobra.
B. zła.
C. średnia.
D. bardzo dobra.
Odpowiedzi sugerujące, że jakość mleka wynosi bardzo dobra, dobra lub zła, opierają się na nieprawidłowej interpretacji wyników próby azotanowej. Wynik bladoróżowy jednoznacznie określa jakość mleka jako średnią, co jest zgodne z klasyfikacjami stosowanymi w branży, która zwraca szczególną uwagę na zanieczyszczenia mikrobiologiczne. Wybór odpowiedzi mówiących o dobrej czy bardzo dobrej jakości może wynikać z mylnego założenia, że brak intensywnego zabarwienia wskazuje na czystość, co jest błędne, ponieważ nawet niskie poziomy bakterii mogą wpływać na jakość mleka. Z drugiej strony, wybór jakości złej, mimo że może sugerować poważne problemy zdrowotne, jest również nieuzasadniony, ponieważ bladoróżowy kolor oznacza umiarkowane zanieczyszczenie, a nie jego skrajne wartości. W tym kontekście, istotne jest, aby zrozumieć, że klasyfikacja jakości mleka na podstawie próby azotanowej wymaga znajomości standardów oraz kryteriów oceny, które są ściśle określone w przemyśle mleczarskim. Błędy w ocenie jakości mogą prowadzić do nieuzasadnionych decyzji w zakresie przetwarzania mleka oraz wpływać na bezpieczeństwo żywności, co z kolei może mieć poważne konsekwencje zdrowotne. Dlatego kluczowe jest, aby każdy, kto pracuje w tej dziedzinie, miał solidne podstawy wiedzy o metodach oceny jakości mleka oraz umiejętności ich prawidłowej interpretacji.

Pytanie 10

Czym są lipidy złożone?

A. sfingolipidy i acyloglicerole
B. fosfolipidy i acyloglicerole
C. lipoproteiny i acyloglicerole
D. fosfolipidy i glikolipidy
Jak już wybrałeś błędną odpowiedź, to dobrze jest zwrócić uwagę na kilka rzeczy. Po pierwsze, acyloglicerole są formą lipidów, ale nie są uznawane za lipidy złożone. To glicerole połączone z kwasami tłuszczowymi i nazywane są lipidami prostymi. Dlatego pomylenie ich z fosfolipidami czy glikolipidami może prowadzić do zamieszania co do ich funkcji. Po drugie, lipoproteiny to też inna sprawa. One transportują lipidy w naszym ciele, ale nie są klasyfikowane jako lipidy złożone. Zrozumienie różnicy pomiędzy lipidami prostymi i złożonymi jest kluczowe przy nauce o biochemii i biologii komórkowej. Często wynika z tego złe zrozumienie procesów metabolicznych, co nie jest fajne. Dlatego warto znać odpowiednie nazewnictwo i wiedzieć, jak lipidy działają w kontekście ich budowy chemicznej.

Pytanie 11

Analiza, która opiera się na kontrolowanym wprowadzaniu roztworu o znanym stężeniu do badanego roztworu, to metoda oznaczeń ilościowych zwana

A. polarymetryczna
B. chromatograficzna
C. kolorymetryczna
D. miareczkowa
Analiza miareczkowa to metoda analityczna, która polega na dokładnym i kontrolowanym dodawaniu roztworu o znanym stężeniu (miareczku) do roztworu badanego, aż do osiągnięcia punktu końcowego reakcji chemicznej. Punkt ten zazwyczaj jest określany za pomocą wskaźników lub technik instrumentalnych. Miareczkowanie jest szeroko stosowane w chemii analitycznej, szczególnie w laboratoriach zajmujących się analizą jakościową i ilościową. Przykładem zastosowania miareczkowania jest oznaczanie stężenia kwasu siarkowego w roztworze poprzez miareczkowanie go zasadowym roztworem NaOH. W wyniku reakcji powstaje sól i woda, a punkt końcowy można zidentyfikować na podstawie zmiany koloru wskaźnika, takiego jak fenoloftaleina. Ponadto, miareczkowanie jest zgodne z wytycznymi norm ISO dotyczących analizy chemicznej, co potwierdza jego znaczenie i uznanie w przemyśle chemicznym oraz farmaceutycznym.

Pytanie 12

Na rysunku przedstawiającym schemat polarymetru, cyfrą 6 oznaczono

Ilustracja do pytania
A. soczewkę.
B. polaryzator.
C. badaną próbkę.
D. płytkę półcieniową.
Odpowiedź "badana próbka" jest prawidłowa, ponieważ w polarymetrii próbka jest kluczowym elementem, który wpływa na polaryzację światła. Na schemacie polarymetru, element oznaczony cyfrą 6 znajduje się pomiędzy soczewkami, co wskazuje na jego rolę w analizie optycznej. Badana próbka, umieszczona w tym miejscu, przechodzi przez wiązkę światła, co umożliwia pomiar zmian w polaryzacji. W praktyce, polarymetry mogą być używane do analizy stężenia substancji optycznie czynnych, takich jak cukry czy aminokwasy, w roztworach. Standardy pomiarowe, takie jak te określone w normach ISO, przewidują umieszczanie próbek w odpowiednich miejscach w aparaturze, aby zapewnić dokładność wyników. Zrozumienie tego zagadnienia jest kluczowe dla prawidłowego interpretowania wyników oraz praktycznych zastosowań w naukach chemicznych, biotechnologicznych czy farmaceutycznych.

Pytanie 13

W kulturze bakterii i grzybów nie należy używać jako pożywki

A. etanolu
B. agaru
C. bulionu
D. glukozy
Analiza pozostałych odpowiedzi wskazuje na zrozumienie roli, jaką odgrywają różne substancje w hodowli mikroorganizmów. Bulion, jako płynna pożywka, jest szeroko stosowany w mikrobiologii, ponieważ dostarcza niezbędnych składników odżywczych, takich jak białka, witaminy i sole mineralne, które są kluczowe dla wzrostu bakterii i grzybów. Działa jako medium, w którym mikroorganizmy mogą się namnażać, umożliwiając obserwacje ich metabolizmu i zachowań. Agar, jako substancja żelująca, jest wykorzystywany do tworzenia stałych pożywek, co pozwala na łatwiejsze izolowanie i badanie poszczególnych kolonii bakterii. Zastosowanie agaru w hodowli mikroorganizmów jest zgodne ze standardami laboratoryjnymi, które zalecają użycie pożywek stałych do badań mikrobiologicznych. Glukoza, będąca jednym z podstawowych węglowodanów, jest doskonałym źródłem energii dla wielu mikroorganizmów. Dodanie glukozy do pożywki wspiera procesy fermentacyjne oraz wzrost komórek. Błędem jest zatem myślenie, że substancje odżywcze, takie jak bulion, agar czy glukoza, mogą być zamienione przez substancje, które mają właściwości dezynfekujące. Zrozumienie różnicy między tymi substancjami oraz ich rolą w hodowli mikroorganizmów jest kluczowe, aby właściwie je stosować w praktyce laboratoryjnej.

Pytanie 14

Przedstawioną na rysunku krzywą wyznaczono przy pomocy

Ilustracja do pytania
A. polarymetru.
B. pehametru.
C. konduktometru.
D. piknometru.
Poprawna odpowiedź na to pytanie to "pehametru", ponieważ krzywa przedstawiona na rysunku ilustruje zmiany pH w zależności od objętości dodanego roztworu. Tego typu pomiary są kluczowe w chemii analitycznej, szczególnie podczas titracji kwasowo-zasadowej, gdzie monitorowanie pH jest niezbędne do określenia punktu równoważnikowego. pH-metr jest specjalistycznym urządzeniem, które skutecznie mierzy stężenie jonów wodorowych w roztworze, co pozwala na precyzyjne określenie jego kwasowości lub zasadowości. Zastosowania pH-metrów obejmują zarówno laboratoria badawcze, jak i przemysłowe, na przykład w przemyśle spożywczym do monitorowania pH produktów, co ma wpływ na ich smak oraz trwałość. W kontekście standardów branżowych, pH-metry powinny być regularnie kalibrowane przy użyciu wzorcowych roztworów pH, aby zapewnić dokładność pomiarów, co jest zgodne z najlepszymi praktykami laboratoryjnymi.

Pytanie 15

W temperaturze 20°C wyznaczono gęstość i współczynnik załamania światła kwasu butanowego. Wyniki zestawiono w tabeli. Refrakcja molowa kwasu butanowego wynosi

GęstośćWspółczynnik załamania światła
0,960 g/cm³1,398


RM =
n2 - 1
n2 + 2
·
M
d
RM – refrakcja molowa, cm3/mol
n – współczynnik załamania światła
d – gęstość, g/cm3
M – masa molowa, 88 g/mol
A. 22,12
B. 12,22
C. 15,08
D. 25,90
Refrakcja molowa kwasu butanowego obliczana jest na podstawie danych dotyczących gęstości oraz współczynnika załamania światła substancji. Wartość ta, wynosząca 22,12 cm³/mol, odzwierciedla zdolność kwasu butanowego do załamywania światła, co jest istotne w różnych zastosowaniach, takich jak chemia analityczna i optyka. Obliczenie tej wartości opiera się na wzorze: R = n * M / d, gdzie R to refrakcja molowa, n to współczynnik załamania, M to masa molowa, a d to gęstość. Przykłady praktycznego zastosowania refrakcji molowej obejmują identyfikację substancji chemicznych oraz ocenę ich czystości w laboratoriach. Znajomość refrakcji molowej jest również niezbędna w przemyśle chemicznym, gdzie wprowadza się standardy dotyczące jakości produktów. Zrozumienie tego pojęcia umożliwia skuteczniejsze projektowanie reakcji chemicznych oraz optymalizację procesów produkcyjnych. Wartości te mogą mieć znaczenie w badaniach naukowych, pozwalając na dokładniejsze modelowanie zachowań substancji w różnych warunkach.

Pytanie 16

Wykonano jodometryczne oznaczenie zawartości kwasu askorbinowego dla 4 próbek tabletek witaminy C, uzyskując wyniki. Na podstawie informacji zawartych w opisie i wyników analizy można stwierdzić, że zawartość witaminy C

Opis
Na opakowaniach tabletek witaminy C producenci deklarują zawartość 200 mg kwasu askorbinowego.
Zgodnie z normą odchylenia od deklarowanej zawartości substancji leczniczej nie mogą przekraczać ±10% dla tabletek o zawartości poniżej 100 mg i ±5% dla tabletek o deklarowanej zawartości 100 mg i więcej.
Próbka1234
Zawartość kwasu askorbinowego198,5 mg211 mg201 mg205 mg
A. jest zgodna z normą dla wszystkich próbek.
B. jest zgodna z normą tylko dla próbek 1 i 3.
C. nie jest zgodna z normą tylko dla próbki 2.
D. nie jest zgodna z normą dla próbek 2 i 4.
Odpowiedź, że zawartość witaminy C nie jest zgodna z normą tylko dla próbki 2 jest prawidłowa, ponieważ wyniki analizy pokazują, że tylko ta próbka przekracza dopuszczalny zakres. Zgodnie z normami dotyczącymi suplementów diety, zawartość kwasu askorbinowego w tabletkach witaminy C powinna mieścić się w zakresie 190 mg - 210 mg. Próbka 2 osiągnęła zawartość 211 mg, co jest poza tym zakresem, a tym samym nie spełnia wymagań jakościowych. W praktyce, przekroczenie normy może wskazywać na błędy w procesie produkcji lub pakowania, co może wpływać na bezpieczeństwo konsumentów. Z tego względu, regularne kontrole i analizy jakościowe są kluczowe w branży farmaceutycznej, aby zapewnić, że produkty są skuteczne i bezpieczne dla zdrowia. Ponadto, znajomość i przestrzeganie norm jakościowych jest fundamentalna w zapewnieniu zaufania do produktów zdrowotnych przez konsumentów.

Pytanie 17

Ilościowa analiza polegająca na dodawaniu równoważnej ilości roztworu odczynnika miareczkującego oraz precyzyjnym pomiarze jego objętości to analiza

A. instrumentalna
B. objętościowa
C. elektrograwimetryczna
D. wagowa
Analiza objętościowa, która polega na dodawaniu równoważnej ilości roztworu odczynnika miareczkującego oraz dokładnym pomiarze jego objętości, jest jedną z kluczowych metod analizy chemicznej. Działa na zasadzie reakcji chemicznej pomiędzy analitem a miareczkującym odczynnikiem, co pozwala na określenie stężenia substancji w badanym roztworze. Przykładem zastosowania analizy objętościowej jest miareczkowanie kwasów oraz zasad, gdzie zmierzenie objętości zużytego roztworu miareczkującego umożliwia obliczenie stężenia analizowanej substancji. W praktyce laboratoryjnej, techniki takie jak miareczkowanie kwasów solnych w wodnych roztworach zasadowych są powszechnie stosowane. Analiza objętościowa jest zgodna z normami ISO oraz ASTM, które określają procedury i standardy dotyczące miareczkowania, zapewniając dokładność i powtarzalność wyników. Właściwe przeprowadzenie miareczkowania wymaga precyzyjnych narzędzi, jak biurety, a także umiejętności analitycznych, co wpływa na wiarygodność wyników.

Pytanie 18

Raport z analizy próbki wody nie zawiera

A. lokalizacji pobrania próbki
B. wykazu substancji chemicznych
C. metody pobrania próbki
D. zakresu przeprowadzonych badań
Raport z badania próbki wody rzeczywiście nie zawiera wykazu odczynników chemicznych, ponieważ jego głównym celem jest przedstawienie wyników analizy fizycznych, chemicznych i mikrobiologicznych właściwości wody. Zlecone badania zazwyczaj obejmują określone parametry, takie jak pH, zawartość metali ciężkich, zanieczyszczeń organicznych czy obecność mikroorganizmów. W zakresie standardów, takich jak ISO 5667 dotyczącego pobierania próbek wody, kluczowe jest, aby raport koncentrował się na wynikach i metodach analizy, a nie na szczegółowym wykazie używanych odczynników, które mogą się różnić w zależności od laboratorium i rodzaju przeprowadzanych badań. Praktyczne zastosowanie tej wiedzy pomaga w zrozumieniu, że analiza wody powinna dostarczać informacji dotyczących jej jakości i bezpieczeństwa, co jest niezbędne w wielu dziedzinach, takich jak ochrona środowiska, przemysł czy zarządzanie zasobami wodnymi.

Pytanie 19

Eliminacja twardości wody w metodzie fizyko-chemicznej polega na użyciu

A. wytrząsarek
B. jonitów
C. kotłów
D. destylarek
W przypadku kotłów, ich głównym zadaniem jest podgrzewanie wody, a nie usuwanie twardości. Chociaż kotły mogą działać z wodą twardą, co prowadzi do osadzania się kamienia kotłowego, nie są one zaprojektowane do modyfikacji składu chemicznego wody. Użycie kotłów w kontekście usuwania twardości może prowadzić do poważnych problemów eksploatacyjnych, w tym do zmniejszenia efektywności operacyjnej oraz zwiększonych kosztów konserwacji. Wytrząsarki, z kolei, są urządzeniami stosowanymi głównie w laboratoriach do mieszania substancji, a ich zastosowanie w kontekście usuwania twardości wody jest nieadekwatne i nieefektywne. Działanie wytrząsarek nie wpływa na skład chemiczny wody, a jedynie na jej homogenizację, co nie prowadzi do wymiany jonów. Destylarki, choć skuteczne w usuwaniu zanieczyszczeń i soli mineralnych poprzez proces destylacji, są kosztowne w eksploatacji i wymagają dużych ilości energii. Metoda ta nie jest typowo stosowana do usuwania twardości wody w przemyśle czy gospodarstwach domowych, ze względu na jej niską efektywność w porównaniu do wymiany jonowej. Właściwe zrozumienie metod uzdatniania wody oraz ich zastosowań jest kluczowe dla efektywnego zarządzania jakością wody w różnych sektorach.

Pytanie 20

Jak określa się lepkość dynamiczną cieczy?

A. przy pomocy wiskozymetru Hópplera
B. za pomocą areometru Trallesa
C. przy pomocy wagi hydrostatycznej
D. za pomocą areometru Ballinga
Wiskozymetr Hópplera to naprawdę fajne urządzenie, które służy do mierzenia lepkości cieczy. Jest ważne w różnych dziedzinach, jak inżynieria czy nauka. Działa w ten sposób, że mierzy czas, który ciecz potrzebuje na przepłynięcie przez określoną odległość w rurce. Dzięki temu możemy obliczyć lepkość, znając inne parametry. W praktyce używa się go w przemyśle chemicznym, farmaceutycznym czy podczas badań materiałów, gdzie dokładne pomiary lepkości są kluczowe dla prawidłowego przebiegu procesów produkcyjnych. Różne normy, jak ASTM D445 czy ISO 3104, mówią, że pomiar lepkości to podstawa, by zrozumieć jak ciecz będzie się zachowywać w różnych warunkach. Uważam, że umiejętność dobrej interpretacji wyników to coś, co każdy inżynier czy specjalista powinien opanować, bo daje to mega przewagę w wielu branżach.

Pytanie 21

W jakim oznaczeniu wskaźnik reaguje z titrantem, prowadząc do powstania barwnego osadu?

A. W mangnometrycznym oznaczaniu nadtlenku wodoru w roztworze wody utlenionej
B. W oznaczaniu chlorków techniką Mohra
C. W oznaczaniu chlorków techniką Volharda
D. W alkacymetrycznym oznaczaniu liczby kwasowej tłuszczów
Oznaczanie chlorków metodą Mohra jest techniką miareczkowania, w której wykorzystuje się wskaźnik, często jest to chromian potasu, który w obecności jonów srebra tworzy charakterystyczny barwny osad. Proces ten polega na dodaniu roztworu srebra do próbki, zawierającej chlorki, co prowadzi do wytrącania osadu chlorku srebra. Gdy wszystkie chlorki zostaną związane, dalsze dodawanie srebra powoduje, że chromian srebra wytrąca się, co sygnalizuje koniec miareczkowania przez zmianę koloru roztworu. Ta metoda jest szeroko stosowana w analizie chemicznej, szczególnie w laboratoriach zajmujących się badaniami jakości wody. Warto również zauważyć, że miareczkowanie metodą Mohra jest zgodne z normami jakościowymi oraz standardami analitycznymi, co czyni ją praktycznym narzędziem w analizach laboratoryjnych, zwłaszcza w kontekście unijnych regulacji dotyczących bezpieczeństwa wody pitnej.

Pytanie 22

Gdy pH próbki ścieków wynosi 3, to jakie jest stężenie jonów wodorowych?

A. 0,01 mol/dm3
B. 0,001 mol/dm3
C. 0,03 mol/dm3
D. 0,003 mol/dm3
pH to miara stężenia jonów wodorowych w roztworze, a jego wartość pH = 3 oznacza, że roztwór jest kwasowy. Wzór na obliczenie stężenia jonów wodorowych (H+) z pH to H+ = 10^(-pH). Podstawiając pH = 3, otrzymujemy H+ = 10^(-3) = 0,001 mol/dm3. Taka wiedza jest kluczowa w analizie chemicznej wody i ścieków, ponieważ pozwala na ocenę ich jakości. W praktyce, pomiar pH jest rutynowym działaniem w laboratoriach zajmujących się kontrolą jakości wody i odpadów. Zrozumienie, jak zmieniają się stężenia jonów wodorowych w zależności od pH, jest istotne dla oceny wpływu różnych substancji chemicznych na środowisko oraz dla projektowania procesów oczyszczania. Odpowiednie standardy, takie jak ISO 10523, regulują metody pomiarowe, co zwiększa ich wiarygodność i porównywalność w różnych badaniach.

Pytanie 23

Określ wartość opałową (Qi) węgla kamiennego, którego ciepło spalania jest równe 18752 J/g, zawartość popiołu wynosi 8,7%, zawartość wilgoci wynosi 4,1%.

Qi = Qsp - 24,42 · (W + 8,94 · ZH)

Qsp – ciepło spalania, J/g

W – zawartość wilgoci, %

24,42 – ciepło parowania wody w temp. 25°C odpowiadające 1% wody w paliwie, J/g

8,94 – współczynnik przeliczenia wodoru na wodę, %

ZH – zawartość wodoru w próbce paliwa, %

Zawartość wodoru w próbce należy obliczyć z dokładnością do części dziesiątych ze wzoru:

ZH = (100 - W - A) / 18,5

A – zawartość popiołu, %

A. 17 626 J/g
B. 12 443 J/g
C. 17 125 J/g
D. 16 525 J/g
Wiele osób może mylnie ocenić wartość opałową węgla kamiennego, co może prowadzić do niepoprawnych obliczeń i wniosków. Przede wszystkim, brak uwzględnienia zawartości wodoru w próbce paliwa może skutkować znacznym zaniżeniem wartości opałowej. Zawartość popiołu oraz wilgoci również mają kluczowy wpływ na obliczenia; ich ignorowanie prowadzi do błędów w analizach. Przykładowo, odpowiedzi, które podają wartości opałowe znacznie poniżej 17 626 J/g, nie uwzględniają efektywnego ciepła spalania, a także nie rozpoznają wpływu wilgoci, co jest fundamentalnym błędem. Prawidłowe wykorzystanie wzorów i danych wejściowych ma kluczowe znaczenie w inżynierii energetycznej, gdzie wymagane jest precyzyjne obliczenie wartości opałowej dla efektywnego wykorzystania paliw. Dobrą praktyką jest przeprowadzenie analizy składu chemicznego węgla, aby precyzyjnie określić jego właściwości energetyczne. Ignorowanie tych kroków prowadzi do obniżenia efektywności energetycznej i zwiększenia kosztów operacyjnych, co może mieć długofalowe konsekwencje ekonomiczne oraz środowiskowe. Dlatego tak ważne jest stosowanie odpowiednich wzorów i dokładne analizy, aby uzyskać właściwe wyniki.

Pytanie 24

Na rysunku przedstawiono schemat elektrody

Ilustracja do pytania
A. wodorowej.
B. kalomelowej.
C. szklanej.
D. chlorosrebrowej.
Odpowiedź "kalomelowej" jest poprawna, ponieważ na przedstawionym schemacie elektrody widoczny jest kalomel (Hg2Cl2) oraz rtęć metaliczna, które są kluczowymi komponentami elektrody kalomelowej. Ta elektroda jest powszechnie stosowana jako elektroda odniesienia w pomiarach elektrochemicznych ze względu na swoją stabilność i przewidywalność. W praktyce elektrody kalomelowej używa się w różnych zastosowaniach, w tym w wytwarzaniu ogniw galwanicznych oraz w badaniach analitycznych, gdzie istotne jest uzyskanie dokładnych pomiarów potencjału elektrochemicznego. Warto zauważyć, że elektroda kalomelowa spełnia normy międzynarodowe, takie jak ISO 6588-2, dotyczące pomiarów potencjału elektrochemicznego, co czyni ją uznaną metodą w laboratoriach chemicznych. Dodatkowo, elektroda ta jest często wykorzystywana w elektrochemii analitycznej, co podkreśla jej znaczenie w praktycznych zastosowaniach naukowych i przemysłowych.

Pytanie 25

Wyznaczony roztwór tiocyjanianu amonu NH4SCN jest wykorzystywany jako titrant w badaniu bromków metodą miareczkowania?

A. jodometrycznego
B. kompleksometrycznego
C. bromianometrycznego
D. argentometrycznego
Wybór metod jodometrycznych, kompleksometrycznych i bromianometrycznych może oznaczać, że nie do końca rozumiesz, jak działają różne reagenty i reakcje chemiczne. Jodometria opiera się na tym, że jod (I2) reaguje z reduktorami. To jest coś innego niż miareczkowanie argentometryczne, gdzie tiocyjanian amonu jest używany. W przypadku metody jodometrycznej jod działa jak utleniacz, więc to może wprowadzać w błąd. Kompleksometria to też inny temat, bo tu chodzi o chelatację metali ciężkich, a nie o zaznaczanie bromków. No i bromianometria, która dotyczy bromianów, też nie ma nic wspólnego z tiocyjanianem amonu, bo skupia się na zupełnie innym aspekcie. Łatwo wpaść w pułapkę nieporozumień, wybierając nieodpowiednie metody. Każda z tych metod ma swoje zasady i warunki, więc ważne jest, żeby dobrze je zrozumieć w kontekście chemii analitycznej.

Pytanie 26

Na podstawie przeprowadzonych badań wiadomo, że dany odczynnik chemiczny ma czystość równą 99,998%. Jak się go oznacza?

A. chemicznie czysty, skrót: ch.cz.
B. czysty spektralnie, skrót: spektr.cz.
C. czysty, skrót: cz.
D. czysty do analizy, skrót: cz.d.a.
Zrozumienie terminologii dotyczącej czystości chemikaliów jest kluczowe w pracy laboratoryjnej. Odpowiedzi "chemicznie czysty" oraz "czysty do analizy" wydają się być zbliżone do prawidłowej odpowiedzi, ale różnią się one znacząco w kontekście zastosowań. Termin "chemicznie czysty" odnosi się do substancji, która spełnia ogólne wymagania czystości chemicznej, ale nie odnosi się bezpośrednio do precyzji wymagań analitycznych. Ta kategoria czystości często nie obejmuje szczegółowych analiz spektralnych i może zawierać śladowe ilości zanieczyszczeń, które są akceptowalne w mniej wymagających zastosowaniach. Z kolei "czysty do analizy" wskazuje na substancje, które są odpowiednie do użycia w badaniach analitycznych, ale niekoniecznie spełniają rygorystyczne normy czystości wymagane w spektroskopii. Wiele laboratoriów stosuje te określenia zamiennie, co może prowadzić do nieporozumień dotyczących ich rzeczywistej czystości. Ostatecznie, wybór odpowiedniego odczynnika do konkretnego zastosowania powinien opierać się na zrozumieniu wymagań dotyczących czystości i specyfiki przeprowadzanych analiz, aby uniknąć potencjalnych błędów interpretacyjnych.

Pytanie 27

Na rysunku przedstawiono

Ilustracja do pytania
A. polarymetr.
B. lepkościomierz Englera.
C. refraktometr.
D. aparat Marcussona.
Polarymetr to całkiem ciekawe urządzenie, które znajduje swoje zastosowanie w różnych dziedzinach nauki i w przemyśle. Używa się go głównie do pomiaru, jak substancje wpływają na światło, zwłaszcza jeśli chodzi o określenie kąta, pod jakim ta płaszczyzna polaryzacji światła się zmienia. To istotne dla substancji, które mają właściwości optyczne, jak na przykład cukry czy aminokwasy. Rysunek, który widzisz, pokazuje typową konstrukcję polarymetru – mamy tu tubus optyczny, okular, źródło światła i miejsce na próbkę. Działa to na zasadzie analizy, jak światło zmienia swój kierunek, co jest szczególnie ważne w przemyśle spożywczym, bo można w ten sposób określić stężenie cukrów w roztworach. Na przykład, w winiarstwie polarymetry pomagają monitorować proces fermentacji, co znacznie wpływa na jakość wina. W farmacji też się je wykorzystuje do analizy substancji czynnych, które mają taką aktywność optyczną. Fajnie, że polarymetry spełniają międzynarodowe normy pomiarowe, przez co są naprawdę niezastąpione w laboratoriach.

Pytanie 28

Roztwór K2CrO4 jest używany jako wskaźnik przy oznaczaniu chlorków w metodzie Mohra. Powoduje on zmianę koloru mieszaniny reakcyjnej, co jest skutkiem

A. przekształcania się żółtego K2CrO4 w pomarańczowy K2Cr2O7
B. utleniania chlorków, co prowadzi do powstania zielonożółtego chloru
C. adsorpcji żółtego roztworu wskaźnika na białym serowatym osadzie AgCl
D. powstawania brunatnoczerwonego osadu Ag2CrO4 w obecności nadwyżki titrantu
Udzielenie odpowiedzi związanej z utlenianiem chlorków i wytwarzaniem zielonożółtego chloru jest mylące, ponieważ reakcja ta nie zachodzi w kontekście metody Mohra. Chlorki, będące solami, nie ulegają utlenieniu w sposób sugerowany w tej odpowiedzi. W rzeczywistości, w metodzie Mohra, jony srebra reagują z chlorkami, co prowadzi do powstania osadu AgCl, a nie do uwolnienia chloru jako gazu. Ponadto, odpowiedź odnosząca się do przekształcenia K2CrO4 w K2Cr2O7 jest również nieprawidłowa, ponieważ w warunkach tej reakcji nie zachodzi ta przemiana chemiczna. K2CrO4 i K2Cr2O7 są różnymi formami chromianu, ale w analizie nie występują w tak bezpośredni sposób; chromiany są bardziej złożonymi związkami, które wymagają odpowiednich warunków do konwersji. Ostatnia odpowiedź, która mówi o adsorpcji wskaźnika na białym osadzie AgCl, również jest nieadekwatna, gdyż wskaźnik nie adsorbuje na osadzie w sposób decydujący o zmianie barwy, a zmiana ta jest wynikiem reakcji chemicznych, a nie mechanizmu adsorpcji. Prawidłowe zrozumienie procesów chemicznych w titracji jest kluczowe, a nieporozumienia mogą prowadzić do błędnych interpretacji wyników i nieefektywnych analiz. Zatem, istotne jest dokładne przyswojenie zasad metody Mohra oraz zrozumienie, jak różne reakcje chemiczne wpływają na wyniki analityczne.

Pytanie 29

Jak należy ogrzewać probówkę z roztworem w trakcie wykrywania kationów II grupy analitycznej, gdy powstaje H2S?

A. W otwartym zestawie, wykorzystując do ogrzewania gorący olej
B. W zamkniętym zestawie, używając jako źródła ciepła palnika gazowego
C. W łaźni wodnej umieszczonej pod sprawnie działającym wyciągiem
D. W łaźni piaskowej usytuowanej w wydzielonym miejscu laboratorium
Ogrzewanie probówki z roztworem kationów II grupy analitycznej w łaźni wodnej umieszczonej pod sprawnie działającym wyciągiem to najlepsza metoda zapewnienia bezpieczeństwa podczas eksperymentu. H2S, gaz wydzielający się podczas reakcji, jest bardzo toksyczny, a jego opary mogą być niebezpieczne dla zdrowia. Użycie wyciągu przyspiesza wentylację i minimalizuje ryzyko wdychania szkodliwych substancji. Łaźnia wodna gwarantuje równomierne i kontrolowane podgrzewanie, co jest kluczowe dla uniknięcia przegrzania roztworu i niepożądanych reakcji chemicznych. W praktyce, taka metoda ogrzewania jest standardem w laboratoriach chemicznych, gdzie bezpieczeństwo i precyzja są priorytetem. Dodatkowo, stosując łaźnię wodną, można wykonać reakcję w stabilnych warunkach temperaturowych, co jest istotne w analizach chemicznych, gdzie zmiany temperatury mogą wpływać na wyniki. Dbanie o odpowiednie warunki eksperymentu jest zgodne z zasadami dobrej praktyki laboratoryjnej (GLP).

Pytanie 30

Do kationów trzeciej grupy analitycznej, wytrącanych w formie siarczków roztworem AKT w środowisku amoniakalnym, należą:

A.Ni2+, Co2+, Fe2+, Fe3+, Mn2+, Zn2+
B.Mn2+, Cu2+, Cd2+, Cr3+, Ag+, Zn2+
C.Fe2+, Mg2+, Pb2+, Al3+, Ca2+
D.Ba2+, Ca2+, Sr2+
A. C.
B. D.
C. A.
D. B.
Odpowiedź A jest poprawna, ponieważ zawiera kationy trzeciej grupy analitycznej, które wytrącają się w formie siarczków w obecności amoniaku. Do kationów tych grupy należą metale takie jak żelazo(II) - Fe2+, żelazo(III) - Fe3+, kobalt - Co2+, nikiel - Ni2+, mangan - Mn2+ oraz cynk - Zn2+. W praktyce, proces ten jest istotny w analizie chemicznej, gdzie wykorzystuje się amoniak do selektywnego rozdzielania kationów w różnych środowiskach, co pozwala na ich dalsze badanie i identyfikację. Użycie amoniaku w procesie analitycznym jest zgodne z dobrymi praktykami laboratoryjnymi, które zalecają precyzyjne kontrolowanie warunków reakcji, aby uzyskać wiarygodne wyniki. Dodatkowo, zrozumienie mechanizmu wytrącania się siarczków pozwala na lepszą interpretację wyników analitycznych oraz na zastosowanie odpowiednich metod w analizie jakościowej i ilościowej kationów w próbkach.

Pytanie 31

Jednym z kroków w procesie przygotowania preparatu mikrobiologicznego w stanie żywym jest

A. barwienie preparatu przy użyciu co najmniej dwóch barwników.
B. utrwalanie preparatu poprzez suszenie go.
C. barwienie preparatu za pomocą jednego barwnika.
D. przygotowanie szkiełka nakrywkowego z kroplą wiszącą.
Przygotowanie szkiełka nakrywkowego z kroplą wiszącą jest kluczowym etapem w przygotowywaniu preparatów mikrobiologicznych przyżyciowych. Technika ta pozwala na obserwację żywych organizmów w ich naturalnym stanie, co ma ogromne znaczenie w badaniach nad mikrobiologią. Kropla wisząca polega na umieszczeniu próbki płynnej na szkiełku podstawowym, a następnie nałożeniu szkiełka nakrywkowego w taki sposób, aby uzyskać cienką warstwę preparatu bez zniekształceń. Dzięki temu można dokładnie prowadzić obserwacje morfologiczne i oceniać aktywność metaboliczną mikroorganizmów. W praktyce zastosowanie tej metody umożliwia badanie takich aspektów jak ruchliwość bakterii, interakcje między mikroorganizmami a ich środowiskiem, a także reakcje na różne czynniki zewnętrzne. Standardy, takie jak protokoły przygotowania preparatów przyżyciowych, podkreślają znaczenie tej techniki w kontekście analizy biologicznej, co czyni ją niezbędnym elementem w laboratoriach mikrobiologicznych.

Pytanie 32

Amid kwasu tiooctowego to substancja chemiczna, która pod wpływem podgrzewania w warunkach kwasowych ulega hydrolizie. W analizach jakościowych może być stosowany zamiast substancji szkodliwej dla zdrowia

A. bromowodoru
B. chlorowodoru
C. fluorowodoru
D. siarkowodoru
Udzielając odpowiedzi na temat amidu kwasu tiooctowego i jego zastosowania w analizie jakościowej, należy zrozumieć, dlaczego inne wymienione odczynniki, takie jak chlorowódór, bromowód, czy fluorowód, nie są odpowiednie jako alternatywy dla siarkowodoru. Chlorowód (HCl) jest silnym kwasem, który, choć powszechnie stosowany w laboratoriach, nie pełni roli w hydrolizie w kontekście identyfikacji grup tiolowych. W przeciwieństwie do amidu kwasu tiooctowego, chlorowód może prowadzić do powstawania szkodliwych gazów i reakcji niepożądanych, co czyni go mniej pożądanym w analizach jakościowych. Bromowodór (HBr) oraz fluorowód (HF) również są silnymi kwasami, ale ich zastosowanie niesie ze sobą większe ryzyko związane z toksycznością i reaktywnością. HF, na przykład, jest nie tylko silnym kwasem, ale także wysoce żrącym związkiem, który może powodować poważne poparzenia chemiczne. Wybierając odczynniki chemiczne, kluczowe jest unikanie tych, które mogłyby stwarzać zagrożenie dla zdrowia, co powinno być podstawą każdej decyzji w kontekście bezpieczeństwa pracy laboratoryjnej. Zrozumienie właściwości chemicznych oraz potencjalnych zagrożeń związanych z różnymi substancjami chemicznymi jest niezbędne do podejmowania świadomych decyzji w laboratoriach chemicznych.

Pytanie 33

Przed każdym pomiarem pryzmaty refraktometru powinny być starannie oczyszczone

A. 10% roztworem kwasu solnego i wysuszyć
B. 2% roztworem zasady sodowej i osuszyć
C. acetonem lub eterem i osuszyć
D. roztworem kwasu octowego i pozostawić do wyschnięcia
Odpowiedź o czyszczeniu pryzmatów refraktometru acetonem lub eterem jest całkiem na miejscu. Te rozpuszczalniki naprawdę dobrze radzą sobie z usuwaniem brudu i tłuszczy, co ma duże znaczenie, gdy zależy nam na precyzyjnych pomiarach. W laboratoriach, gdzie dokładność to podstawa, warto korzystać z takich substancji, bo wskazują na to różne standardy branżowe, jak ISO czy ASTM. Po oczyszczaniu pryzmatów, pamiętajmy też o ich dokładnym osuszeniu, bo inaczej mogą pojawić się smugi, które mogą zepsuć wyniki. Przykład? Analiza roztworów cukrów, gdzie czystość pryzmatów bezpośrednio wpływa na to, co odczytamy. Regularne czyszczenie sprzętu, w tym refraktometrów, to naprawdę ważna sprawa, jeśli chcemy mieć jakość analiz na wysokim poziomie.

Pytanie 34

W wyniku pomiaru wagowego uzyskano 0,2451 g tlenku żelaza(III). Jaką masę żelaza zawierała badana próbka? MFₑ = 55,845 g/mol, MO = 15,999 g/mol?

A. 0,0491 g
B. 0,1714 g
C. 0,1905 g
D. 0,0857 g
Żeby policzyć ile żelaza jest w tlenku żelaza(III), najpierw musimy ustalić jego masę molową. Tlenek żelaza(III) to Fe2O3. Masa molowa tego związku oblicza się tak: M(Fe2O3) = 2 * M(Fe) + 3 * M(O) = 2 * 55,845 g/mol + 3 * 15,999 g/mol = 159,688 g/mol. Mając masę tlenku, czyli 0,2451 g, możemy obliczyć liczbę moli: n(Fe2O3) = masa / masa molowa = 0,2451 g / 159,688 g/mol = 0,001535 mol. Pamiętaj, że w jednym molu tlenku żelaza(III są dwa mole żelaza, więc mnożymy przez dwa, żeby otrzymać n(Fe): n(Fe) = 2 * n(Fe2O3) = 2 * 0,001535 mol = 0,003070 mol. Na koniec, żeby znaleźć masę żelaza, używamy wzoru: masa = n * M(Fe) = 0,003070 mol * 55,845 g/mol = 0,1714 g. Takie obliczenia to standard w chemii, bo precyzyjne wyznaczanie masy składników jest naprawdę ważne w laboratoriach.

Pytanie 35

W trakcie analiz mikrobiologicznych wody ze studni stwierdzono obecność bakterii rodzaju coli w ilości 200 bakterii/100 ml. To oznacza, że woda

A. nie nadaje się do picia
B. jest odpowiednia do konsumpcji po przegotowaniu
C. może być spożywana bezpośrednio
D. jest odpowiednia do picia jedynie dla zwierząt hodowlanych
Woda wykryta z obecnością 200 bakterii typu coli na 100 ml jest uznawana za niezdolną do picia ze względu na wysokie stężenie wskaźnikowych bakterii wskaźnikowych. Bakterie coli, jako wskaźniki zanieczyszczenia mikrobiologicznego, wskazują na możliwość obecności patogenów i zanieczyszczeń pochodzenia fekalnego. Zgodnie z normami WHO oraz krajowymi standardami jakości wody, woda pitna nie powinna zawierać coli ani innych wskaźnikowych bakterii. Spożywanie wody z takim poziomem zanieczyszczenia może prowadzić do poważnych problemów zdrowotnych, takich jak biegunki, choroby żołądkowo-jelitowe czy inne poważne infekcje. Dlatego w praktyce, w przypadku wykrycia takich bakterii, zaleca się stosowanie systemów uzdatniania, filtracji lub chlorowania przed jej wypiciem. Zapewnienie czystości wody pitnej jest kluczowe dla zdrowia publicznego, a świadome podejście do jakości wody powinno być priorytetem we wszystkich gospodarstwach domowych oraz instytucjach użyteczności publicznej.

Pytanie 36

Jaką metodą można ustalić ilość tłuszczów w produktach pochodzenia roślinnego?

A. Refraktometryczną.
B. Hanusa.
C. Ekstrakcyjną.
D. Dole.
Metody oznaczania tłuszczów są kluczowe w analizie produktowej, jednak nie wszystkie podejścia są odpowiednie dla tej specyfiki. Metoda Hanusa, mimo że znana, dotyczy głównie oznaczania składników węglowodanowych w żywności, a nie tłuszczów. W związku z tym, jej zastosowanie w kontekście analizy zawartości tłuszczu jest niepoprawne. Dole to metoda pomiaru gęstości, która nie dostarcza informacji o masie tłuszczu w próbce, a jedynie o jego właściwościach fizycznych. Może to prowadzić do mylnych wniosków, ponieważ gęstość tłuszczu różni się w zależności od jego rodzaju i nie jest wskaźnikiem procentowej zawartości w produkcie. Metoda refraktometryczna, choć użyteczna w ocenie stężenia roztworów, również nie może być zastosowana do oznaczania tłuszczu w produktach roślinnych, ponieważ refraktometr mierzy załamanie światła, co nie przekłada się na zawartość tłuszczu. Typowym błędem myślowym jest przypisanie efektów fizycznych lub chemicznych metody przetwarzania do specyficznej analizy zawartości substancji, co jest kluczowe w przypadku precyzyjnych badań laboratoryjnych. Niezrozumienie specyfiki metod analitycznych może prowadzić do nieprawidłowych wyników i niewłaściwych interpretacji danych.

Pytanie 37

Zawartość nadtlenków w oleju rzepakowym nie powinna przekraczać 5 milirównoważników aktywnego tlenu na 1 kg tłuszczu. Wartość ta, gdy jest wyższa, oznacza

A. niewielką ilość przeciwutleniaczy w oleju
B. niską zawartość nienasyconych kwasów tłuszczowych
C. wiele przeciwutleniaczy w oleju
D. wysoki stopień utlenienia tłuszczu
Wartość liczby nadtlenkowej oleju rzepakowego jest kluczowym wskaźnikiem jego jakości oraz stabilności. Liczba nadtlenkowa, wyrażona w milirównoważnikach aktywnego tlenu na 1 kg tłuszczu, służy do oceny stopnia utlenienia oleju. Gdy ta liczba przekracza wartość 5, oznacza to, że olej uległ znacznej degradacji, co bezpośrednio wskazuje na duży stopień utlenienia tłuszczu. Utlenione oleje mogą mieć obniżoną wartość odżywczą, nieprzyjemny smak i zapach, a także mogą być szkodliwe dla zdrowia z powodu obecności szkodliwych substancji. Przykładowo, w przemyśle spożywczym i kosmetycznym, monitorowanie liczby nadtlenkowej jest standardem, który pozwala zapewnić jakość oraz bezpieczeństwo produktów. Wartości te są często regulowane przez standardy takie jak Codex Alimentarius, które wyznaczają maksymalne dopuszczalne limity dla różnych tłuszczów. Utrzymywanie liczby nadtlenkowej poniżej tego progu jest zatem kluczowe, aby zapewnić odpowiednie właściwości sensoryczne oraz zdrowotne olejów rzepakowych.

Pytanie 38

Jaką metodę kontroli stanu mikrobiologicznego powietrza opisano w zamieszczonej informacji?

Otwarte płytki Petriego z podłożem stałym pozostawiono na 30 minut na wysokości 1 metra od podłogi, a następnie inkubowano przez 48 godzin w temperaturze 37°C. Po tym czasie wyhodowane kolonie zliczono i zidentyfikowano ich szczepy.
A. Sedymentacyjną.
B. Odśrodkową.
C. Filtracyjną.
D. Zderzeniową.
Metoda sedymentacyjna to powszechnie stosowana technika oceny stanu mikrobiologicznego powietrza, która polega na osadzaniu mikroorganizmów na pożywce umieszczonej w otwartych płytach Petriego. Po wystawieniu na działanie powietrza, mikroorganizmy, takie jak bakterie i grzyby, osadzają się na powierzchni pożywki. Następnie, po inkubacji, kolonie mikroorganizmów są liczbowane i identyfikowane, co umożliwia określenie ich różnych rodzajów oraz ich liczebności. Tego rodzaju analiza jest kluczowa w wielu branżach, w tym w medycynie, przemyśle farmaceutycznym i biotechnologii, aby monitorować czystość powietrza w pomieszczeniach, gdzie sterylność jest niezbędna. Przykładowo, w szpitalach i laboratoriach, regularne monitorowanie stanu mikrobiologicznego powietrza za pomocą tej metody jest zgodne z wytycznymi organizacji takich jak WHO czy ISO, co zapewnia bezpieczeństwo pacjentów oraz jakość produktów. Zrozumienie i umiejętność stosowania metody sedymentacyjnej jest istotne dla wszystkich, którzy pracują w dziedzinie mikrobiologii oraz w kontrolowaniu środowiska pracy.

Pytanie 39

Rozpraszanie promieniowania świetlnego przez cząstki koloidalne, które mają wymiary mniejsze od długości fali światła, to zjawisko

A. Ramana
B. Zeemana
C. Tyndalla
D. Kerra
Efekt Tyndalla to naprawdę ciekawe zjawisko, które można zaobserwować, gdy światło przechodzi przez cząstki zawieszone w cieczy lub gazie. Te cząstki są mniejsze niż długość fali świetlnej, co sprawia, że światło się rozprasza. Wiesz, jak w mgłę czy dymie widać promienie słońca? To właśnie efekt Tyndalla. Jest to ważne zjawisko w biologii, bo pomaga nam analizować koloidy, ale też w medycynie, na przykład przy ocenie jakości płynów, które podajemy pacjentom. W technologii również ma swoje zastosowania, jak w spektroskopii, gdzie pozwala nam badać rozmiar cząstek i ich interakcje z promieniowaniem. Zrozumienie tego zjawiska jest kluczowe także w przemyśle chemicznym, szczególnie przy pracy nad zawiesinami i emulsjami. Jak dla mnie, im lepiej opanujemy ten temat, tym łatwiej będzie projektować różne procesy technologiczne i kontrolować jakość produktów.

Pytanie 40

Do czego używa się polarymetru?

A. do pomiaru zawartości cukru w roztworze
B. do określenia poziomu zanieczyszczenia substancji
C. do pomiaru stężenia zawiesiny w roztworach
D. do analizy struktury związków chemicznych
Odpowiedzi, które wskazują na pomiar stężenia zawiesiny, określenie stopnia zanieczyszczenia substancji czy budowy związków chemicznych, są związane z innymi metodami analitycznymi, które nie mają zastosowania w przypadku polarymetrów. Pomiar stężenia zawiesiny w roztworach zazwyczaj wykonuje się przy użyciu turbidymetrów, które mierzą mętność cieczy, a nie aktywność optyczną substancji. Z kolei określenie stopnia zanieczyszczenia opiera się na analizie chemicznej, często z zastosowaniem chromatografii lub spektroskopii, które są bardziej odpowiednie dla tej kategorii badań. Budowa związków chemicznych wymaga użycia technik, jak spektroskopia NMR czy masa, które oferują szczegółowe informacje o strukturze molekularnej i nie mają związku z pomiarami optycznymi. Typowym błędem myślowym jest mylenie różnych metod analitycznych i nieznajomość ich zakresu zastosowania. Właściwe zrozumienie funkcji poszczególnych narzędzi analitycznych jest kluczowe dla efektywnej pracy w laboratoriach oraz w przemyśle, a ich niewłaściwe zastosowanie może prowadzić do błędnych wniosków i obniżenia jakości analiz.