Wyniki egzaminu

Nowy egzamin

Informacje o egzaminie:

Zawód: Technik automatyk
Kwalifikacja: ELM.01 - Montaż, uruchamianie i obsługiwanie układów automatyki przemysłowej
Data rozpoczęcia: 12 maja 2026 15:41
Data zakończenia: 12 maja 2026 15:54

Egzamin zdany!

Wynik: 39/40 punktów (97,5%)

Wymagane minimum: 20 punktów (50%)

Nowe

Analiza przebiegu egzaminu- sprawdź jak rozwiązywałeś pytania

Przebieg egzaminu

Pochwal się swoim wynikiem!

Facebook

X.com

Szczegółowe wyniki:

Pytanie 1

Rysunek poglądowy przedstawia budowę przekaźnika. Strzałka wskazuje

A. cewkę.

B. rdzeń.

C. styki.

D. zworę.

Zworę w przekaźniku możemy porównać do mostka, który umożliwia przepływ prądu pomiędzy różnymi częściami układu po zadziałaniu cewki. W momencie, gdy przez cewkę przepływa prąd, generuje ona pole magnetyczne, które przyciąga zworę. To powoduje zamknięcie lub otwarcie obwodu elektrycznego, w zależności od typu przekaźnika. Zwora jest kluczowym elementem w przekaźnikach elektromagnetycznych, które są powszechnie stosowane w automatyce przemysłowej. Dzięki niej można sterować większymi obciążeniami przy pomocy niewielkich prądów. Moim zdaniem, znajomość działania zwory jest fundamentem w zrozumieniu pracy przekaźników. W praktyce, przekaźniki są często używane w aplikacjach, gdzie istotne jest odseparowanie obwodów o różnych poziomach napięcia czy mocy. Przestrzeganie standardów branżowych, takich jak EN 61810 dotyczący przekaźników elektromagnetycznych, jest kluczowe dla zapewnienia bezpieczeństwa i niezawodności działania układów automatyki.

Pytanie 2

Urządzenie połączone ze sterownikiem PLC, oznaczone ADMC-1801, pełni w układzie przedstawionym na rysunku funkcję

A. modułu wyjściowego.

B. zasilacza sterownika PLC.

C. modułu wejściowego.

D. interfejsu komunikacyjnego.

Urządzenie oznaczone jako ADMC-1801 działa jako moduł wejściowy w systemie PLC. W kontekście automatyki przemysłowej, moduły wejściowe mają kluczowe znaczenie, ponieważ umożliwiają sterownikowi PLC odbieranie sygnałów z otoczenia, takich jak temperatury, ciśnienia lub stanów przełączników. W tym przypadku, ADMC-1801 jest połączony z czujnikiem PT100, co wskazuje na pomiar temperatury. Moduły wejściowe przetwarzają sygnały analogowe lub cyfrowe na format, który może być zrozumiany przez PLC. To zgodne z dobrymi praktykami branżowymi, które zalecają użycie dedykowanych modułów do konkretnych typów sygnałów, co optymalizuje dokładność i niezawodność systemu. W praktyce, umiejętne korzystanie z modułów wejściowych pozwala na precyzyjne sterowanie procesami technologicznymi, co z kolei przekłada się na zwiększoną efektywność produkcji i minimalizację błędów. Moim zdaniem, zrozumienie roli takich modułów to podstawa w automatyce, bo pozwala na lepsze projektowanie i implementowanie systemów automatyki, zgodnie z normami takimi jak IEC 61131.

Pytanie 3

Urządzenie przedstawione na ilustracji to

A. zasilacz impulsowy.

B. panel operatorski.

C. koncentrator sieciowy.

D. sterownik PLC.

To urządzenie to rzeczywiście sterownik PLC, co jest skrótem od Programmable Logic Controller. PLC to podstawowe narzędzie w automatyce przemysłowej, które służy do sterowania maszynami i procesami. W praktyce, PLC jest wykorzystywany do realizacji funkcji logicznych, czasowych, zliczania i sekwencyjnych, które są niezbędne w kontrolowaniu złożonych systemów produkcyjnych. Moim zdaniem, największą zaletą PLC jest jego elastyczność - można go łatwo zaprogramować i dostosować do różnych aplikacji, co znacznie ułatwia pracę inżynierów automatyki. Warto również podkreślić, że PLC są projektowane z myślą o pracy w trudnych warunkach przemysłowych, co oznacza, że są odporne na wstrząsy, wibracje i zakłócenia elektromagnetyczne. Standardy, takie jak IEC 61131, definiują języki programowania dla PLC, co ułatwia naukę i przenoszenie wiedzy między różnymi platformami. W praktyce, sterowniki PLC znajdują zastosowanie w różnych branżach, od produkcji samochodów po przemysł spożywczy, wszędzie tam, gdzie potrzebna jest precyzyjna i niezawodna kontrola procesów. To naprawdę niesamowite, jak wszechstronne są te urządzenia!

Pytanie 4

W jaki sposób należy ustawić separator dla toru pomiarowego czujnika 0÷100°C/0÷20 mA dla wejścia sterownika PLC 0÷20 mA?

A. input SW1 - 01001001, output SW2 - 0000

B. input SW1 - 10001100, output SW2 - 0000

C. input SW1 - 01011010, output SW2 - 1001

D. input SW1 - 01011010, output SW2 - 0110

Ustawienie separatora toru pomiarowego czujnika w zakresie 0÷100°C/0÷20 mA dla wejścia sterownika PLC 0÷20 mA jest kluczowe dla zapewnienia dokładności pomiarów oraz bezawaryjnej pracy urządzenia. Poprawna odpowiedź to ustawienie input SW1 na 01001001 oraz output SW2 na 0000. To ustawienie zapewnia, że sygnał wejściowy w pełni pokrywa zakres 0÷20 mA, co jest zgodne z wymaganiami sterownika PLC. W praktyce, ustawienie to pozwala na pełne odwzorowanie sygnałów z czujnika, eliminując ryzyko błędów pomiarowych. Dobrze dobrany separator sygnału nie tylko optymalizuje działanie systemu, ale także zapewnia jego długotrwałą niezawodność. Ustawienie SW1 na 01001001 oznacza, że aktywowane są odpowiednie przełączniki dla zakresu 0÷20 mA, co jest często wykorzystywane w aplikacjach przemysłowych, gdzie precyzja i stabilność odczytu są kluczowe. To ustawienie jest zgodne z najlepszymi praktykami w dziedzinie automatyki przemysłowej, co gwarantuje nie tylko poprawność działania, ale również zgodność z normami.

Pytanie 5

Aby zapewnić stałą wartość ciśnienia doprowadzanego do układu pneumatycznego, należy zastosować zawór

A. redukcyjny.

B. bezpieczeństwa.

C. zwrotny.

D. dławiący.

Zawór redukcyjny to kluczowy element w układach pneumatycznych, którego głównym zadaniem jest utrzymanie stałej wartości ciśnienia na wyjściu, niezależnie od zmian ciśnienia na wejściu. Działa to na zasadzie mechanizmu równoważenia siły sprężyny z siłą gazu, co pozwala na precyzyjne dostosowanie ciśnienia do wymagań układu. W praktyce takie zawory są niezbędne w systemach, gdzie stabilność i precyzyjne ciśnienie robocze mają krytyczne znaczenie, na przykład w urządzeniach medycznych, gdzie zbyt wysokie ciśnienie mogłoby zaszkodzić pacjentowi, lub w liniach produkcyjnych, gdzie zmiany ciśnienia mogą wpływać na jakość produktu. Z mojego doświadczenia wynika, że prawidłowe dobranie zaworu redukcyjnego jest kluczowe dla efektywności i bezpieczeństwa całego układu. Dobre praktyki branżowe sugerują, aby regularnie kontrolować stan zaworów i kalibrować je, by uniknąć niepotrzebnych awarii. Warto też pamiętać, że zawory te mogą być stosowane w różnorodnych środowiskach pracy, od przemysłowych po laboratoryjne, co pokazuje ich uniwersalność i znaczenie w różnych aplikacjach technicznych.

Pytanie 6

Na podstawie fragmentu instrukcji przekaźnika czasowego wskaż, które położenie przełączników realizuje funkcję załączenia z opóźnieniem.

A. Położenie III

B. Położenie I

C. Położenie II

D. Położenie IV

Położenie I jest właściwą odpowiedzią, bo realizuje funkcję załączenia z opóźnieniem. W tym ustawieniu po podaniu napięcia sterowniczego, przekaźnik nie zadziała od razu. Jest opóźnienie, które pozwala na pewne operacje zanim urządzenie zostanie załączone. To jest przydatne w sytuacjach, gdzie nie chcemy, by sprzęt działał natychmiast po włączeniu, na przykład w systemach wentylacyjnych, gdzie potrzebujemy chwili na stabilizację innych komponentów przed uruchomieniem głównego wentylatora. Standardy branżowe wskazują, że opóźnienie załączenia poprawia niezawodność systemu poprzez redukcję skoków napięcia i przeciążeń. Z mojego doświadczenia, ustawienie takie pomaga również w zarządzaniu systemami automatyzacji budynkowej, gdzie sekwencyjne włączanie urządzeń jest kluczowe dla optymalnej pracy. Warto pamiętać, że zgodnie z normami IEC, takie przekaźniki czasowe są często używane w układach sterowania maszyn, by zapewnić bezpieczne i efektywne działanie.

Pytanie 7

Podczas montażu został nacięty przewód zasilający 3-fazowy silnik hydroforu. Uszkodzeniu uległy izolacja zewnętrzna oraz izolacja żyły N niepodłączonej do silnika. Które zdanie poprawnie określa możliwość użytkowania tak uszkodzonej instalacji?

A. Ta instalacja nie może być eksploatowana.

B. Mimo tego uszkodzenia instalacja może być normalnie eksploatowana.

C. Eksploatacja tej instalacji jest możliwa, ale przy uszkodzonym przewodzie trzeba umieścić tabliczkę ostrzegawczą.

D. Można tę instalację eksploatować pod warunkiem, że nie ma wycieku wody z hydroforu.

Taka instalacja nie może być eksploatowana. Nawet jeśli uszkodzenie dotyczy tylko izolacji zewnętrznej i nieużywanej żyły N, przepisy jasno zabraniają użytkowania przewodów z naruszoną izolacją. Zgodnie z normą PN-EN 50110-1 oraz zasadami eksploatacji urządzeń elektrycznych, każdy przewód musi mieć pełną, nienaruszoną izolację, gwarantującą ochronę przed porażeniem i zwarciem. W tym przypadku przewód jest nacięty – odsłonięty metalowy rdzeń może stanowić zagrożenie porażeniem, a także doprowadzić do zwarcia między żyłami. W praktyce zawodowej taki przewód należy niezwłocznie wymienić lub odciąć uszkodzony odcinek i wykonać nowe połączenie zgodne z normami. Moim zdaniem nie warto ryzykować – nawet najmniejsze nacięcie może w dłuższym czasie prowadzić do przegrzewania, utleniania i awarii całej instalacji, szczególnie w środowisku wilgotnym, jak przy hydroforze.

Pytanie 8

Element przedstawiany na schemacie symbolem graficznym jak na przedstawionym rysunku najczęściej w układzie automatyki pełni funkcję elementu

A. wykonawczego.

B. pomiarowego.

C. sterującego.

D. regulującego.

Symbol przedstawiony na rysunku to symbol silnika elektrycznego, który w automatyce przemysłowej pełni funkcję elementu wykonawczego. Silniki elektryczne są kluczowe w układach automatyzacji, ponieważ przekształcają energię elektryczną w mechaniczną, co pozwala na napędzanie różnych maszyn i urządzeń. W praktyce, kiedy mówimy o elementach wykonawczych, mamy na myśli komponenty, które faktycznie wykonują zadanie, takie jak włączanie taśmy produkcyjnej, obracanie wałka czy podnoszenie ładunku. W układach sterowania, silniki są sterowane przez układy elektryczne, które regulują ich prędkość, kierunek obrotu oraz moment obrotowy. Standardowe praktyki w inżynierii obejmują użycie falowników do płynnej regulacji parametrów silnika. Ważne jest, aby odpowiednio dobrać silnik do aplikacji, biorąc pod uwagę jego moc, napięcie zasilania oraz charakterystykę obciążenia. W systemach automatyki, silniki są często używane w tandemach z przekładniami, co pozwala na zwiększenie momentu obrotowego przy niskiej prędkości, co jest pożądane w wielu aplikacjach przemysłowych. Moim zdaniem, zrozumienie roli elementów wykonawczych, takich jak silniki, jest kluczowe dla projektowania efektywnych i niezawodnych systemów automatyki.

Pytanie 9

Która z przekładni mechanicznych na pokazanych rysunkach pracuje zgodnie z przedstawionym schematem kinematycznym?

A. Przekładnia 3.

B. Przekładnia 4.

C. Przekładnia 2.

D. Przekładnia 1.

Poprawna odpowiedź to przekładnia 1. Jest to przekładnia stożkowa, w której osie kół zębatych przecinają się pod kątem prostym. Dokładnie taki układ przedstawiono na schemacie kinematycznym – dwa wały ustawione prostopadle względem siebie, przenoszące moment obrotowy przez zazębienie stożkowe. Przekładnie tego typu stosuje się wszędzie tam, gdzie trzeba zmienić kierunek obrotów o 90°, np. w skrzyniach biegów, w napędach maszyn przemysłowych, w mechanizmach różnicowych pojazdów czy obrabiarkach. Ich zaletą jest kompaktowa budowa i wysoka sprawność przy stosunkowo małych wymiarach. Z mojego doświadczenia wynika, że poprawny montaż przekładni stożkowej wymaga precyzyjnego ustawienia osi i odpowiedniego smarowania – niewielkie przesunięcia kątowe mogą powodować nierównomierne zużycie zębów. W praktyce technicznej często stosuje się też wersje hipoidalne, które pozwalają dodatkowo przesunąć osie napędzające względem siebie, zachowując tę samą zasadę pracy.

Pytanie 10

Wskaż stany logiczne wejść I2 i I3 sterownika w układzie przedstawionym na rysunku przy wsuniętym tłoczysku i poprawnej pracy czujników.

A. I2 = 0, I3 = 1

B. I2 = 1, I3 = 0

C. I2 = 0, I3 = 0

D. I2 = 1, I3 = 1

Odpowiedź I2 = 1, I3 = 0 jest prawidłowa, ponieważ obrazuje stan, w którym tłoczysko jest wsunięte i czujnik B1 jest aktywowany. W praktyce, gdy tłoczysko siłownika znajduje się w pozycji wsuniętej, czujnik krańcowy B1 jest włączony, co powoduje logiczny '1' na wejściu I2 sterownika PLC. Czujnik B2, natomiast, odpowiada za pozycję wysuniętą i pozostaje w stanie nieaktywnym, więc I3 jest równe '0'. Taki stan logiczny umożliwia sterowanie sekwencją cyklu pracy siłownika w zautomatyzowanych układach. Moim zdaniem, to jedno z kluczowych zastosowań PLC w przemyśle, gdzie precyzyjne sterowanie pozycją elementów ruchomych jest niezbędne. Zgodnie z dobrymi praktykami, zawsze należy upewnić się, że wszystkie czujniki są poprawnie skalibrowane i umieszczone, aby zapewnić bezawaryjne działanie systemu.

Pytanie 11

Tabliczka znamionowa przedstawiona na rysunku, to tabliczka znamionowa

A. silnika prądu przemiennego.

B. transformatora.

C. silnika prądu stałego.

D. kondensatora.

Tabliczka znamionowa, którą widzimy, to klasyczna tabliczka silnika prądu przemiennego. Jest to ważny element, który zawiera kluczowe informacje o specyfikacji technicznej urządzenia. Na tej tabliczce znajdziemy między innymi dane dotyczące napięcia, mocy, prędkości obrotowej oraz częstotliwości. Te parametry są istotne dla poprawnego podłączenia i eksploatacji silnika. W przypadku silników prądu przemiennego, zgodnie z dobrymi praktykami, warto zwrócić uwagę na współczynnik mocy (cos φ), który wpływa na efektywność energetyczną urządzenia. Moim zdaniem, takie tabliczki są nie tylko praktyczne, ale wręcz niezbędne w procesie instalacji i konserwacji. W praktyce zawodowej często spotykamy się z sytuacjami, gdzie dokładne odczytanie tych informacji potrafi zaoszczędzić wiele problemów. Silniki prądu przemiennego są szeroko stosowane w przemyśle, od napędów maszyn po wentylatory, dlatego zrozumienie ich specyfikacji to podstawa.

Pytanie 12

Dobierz narzędzie do montażu / demontażu przewodów podłączonych do sterownika, którego fragment przedstawiono na zdjęciu?

A. Wkrętak krzyżowy.

B. Klucz nasadowy.

C. Wkrętak płaski.

D. Klucz imbusowy.

Do montażu i demontażu przewodów w sterownikach, jak ten przedstawiony na zdjęciu, najbardziej odpowiednim narzędziem jest wkrętak płaski. Dlaczego? Ponieważ te zaciski, które widzisz, są typowymi zaciskami śrubowymi, a śruby te mają nacięcia przystosowane właśnie do płaskiego wkrętaka. Wkrętaki płaskie są niezwykle wszechstronne i stosowane powszechnie w instalacjach elektrycznych, automatyce oraz wielu innych dziedzinach techniki. Gdy masz do czynienia z takimi zaciskami, korzystanie z wkrętaka płaskiego pozwala na precyzyjne dokręcenie bądź poluzowanie śruby, co jest kluczowe dla zapewnienia odpowiedniego kontaktu elektrycznego i uniknięcia problemów związanych z luźnymi połączeniami. W praktyce, dobre praktyki branżowe podpowiadają, aby zawsze stosować narzędzia dokładnie dopasowane do typu śrub, co minimalizuje ryzyko uszkodzenia zarówno śrub, jak i samego narzędzia. Takie podejście zwiększa niezawodność i trwałość połączeń, co jest istotne w kontekście długotrwałej pracy urządzeń. Warto zaznaczyć, że wkrętaki płaskie są częścią podstawowego wyposażenia każdego elektryka, co dodatkowo podkreśla ich znaczenie w branży. Właściwe ich stosowanie jest nie tylko kwestią praktyki, ale także bezpieczeństwa i jakości pracy.

Pytanie 13

Który rysunek przedstawia symbol graficzny zestyku przekaźnika czasowego o opóźnionym załączeniu?

Poprawnie – to symbol zestyków przekaźnika czasowego o opóźnionym załączeniu. Charakterystycznym elementem jest łukowata linia przy stykach, oznaczająca działanie zależne od czasu. W praktyce oznacza to, że po podaniu napięcia na cewkę przekaźnika zestyk nie załącza się od razu, lecz dopiero po upływie określonego czasu ustawionego na przekaźniku. Takie przekaźniki są stosowane np. w układach automatyki, gdzie konieczne jest sekwencyjne uruchamianie urządzeń – wentylator włącza się dopiero po kilku sekundach od startu silnika, oświetlenie awaryjne reaguje z opóźnieniem lub grzałka załącza się po stabilizacji układu. W dokumentacji technicznej zapis symbolu jest zgodny z normami PN-EN 60617. Moim zdaniem warto zapamiętać, że łuk w symbolu zawsze oznacza funkcję czasową – a jego położenie względem styków określa, czy chodzi o opóźnione załączenie, czy opóźnione wyłączenie.

Pytanie 14

Element zaznaczony na rysunku strzałką, posiadający jedno uzwojenie, umożliwiający w zależności od konstrukcji obniżanie lub podwyższanie wartości napięcia przemiennego, to

A. autotransformator.

B. multimetr cyfrowy.

C. opornik dekadowy.

D. silnik prądu stałego.

Autotransformator to urządzenie elektryczne, które mimo swojej prostoty, odgrywa kluczową rolę w wielu aplikacjach. Jego główną funkcją jest zmiana poziomu napięcia przemiennego, co jest niezwykle przydatne w różnych systemach elektroenergetycznych. W przeciwieństwie do klasycznych transformatorów, autotransformator ma tylko jedno uzwojenie, co czyni go bardziej kompaktowym i efektywnym pod względem materiałowym. Z mojego doświadczenia, autotransformatory są nie tylko tańsze, ale także bardziej energooszczędne, co jest zgodne z trendami oszczędzania energii. Jest to szczególnie ważne w czasach, gdy optymalizacja zużycia energii staje się priorytetem. Autotransformatory znalazły zastosowanie nie tylko w dużych systemach elektroenergetycznych, ale także w codziennych urządzeniach, takich jak regulatory napięcia czy zasilacze laboratoryjne. Dzięki możliwości płynnej regulacji napięcia są one niezastąpione w miejscach, gdzie precyzyjne ustawienie napięcia jest kluczowe. Warto też zauważyć, że autotransformatory mogą pracować zarówno jako transformatory obniżające, jak i podwyższające napięcie, co czyni je niezwykle wszechstronnymi. Dobre praktyki branżowe zalecają stosowanie autotransformatorów w miejscach, gdzie wymagana jest stabilizacja napięcia przy jednoczesnym zachowaniu wysokiej efektywności energetycznej.

Pytanie 15

Do montażu czujnika przedstawionego na ilustracji niezbędne jest użycie

A. kluczy płaskich.

B. szczypiec seger.

C. wkrętaków płaskich.

D. szczypiec uniwersalnych.

Do montażu czujnika niezbędne są klucze płaskie, ponieważ umożliwiają one precyzyjne dokręcenie nakrętek na gwintowanym elemencie czujnika. Klucze płaskie są narzędziem idealnym do takich zastosowań, ponieważ zapewniają równomierne rozłożenie siły, co minimalizuje ryzyko uszkodzenia gwintu czy samego czujnika. W branży mechanicznej i elektrycznej standardem jest używanie kluczy płaskich do elementów gwintowanych, aby zapewnić stabilność i bezpieczeństwo połączenia. Praktyczne zastosowanie to montaż wszelkiego rodzaju czujników w automatyce przemysłowej, gdzie niezwykle ważne jest, aby wszystko było odpowiednio dokręcone. Dobre praktyki wskazują, że użycie właściwego klucza znacznie przedłuża trwałość zarówno narzędzi, jak i montowanych elementów. Klucze płaskie są również niezastąpione przy pracach, gdzie przestrzeń jest ograniczona, a dostęp do nakrętek wymaga precyzji. Warto też dodać, że klucze te są często stosowane w serwisach samochodowych do montażu różnych komponentów w pojazdach.

Pytanie 16

Przetwornik przedstawiony na rysunkach to

A. zadajnik cyfrowo-analogowy.

B. analogowo-cyfrowy konwerter USB.

C. przetwornik PWM.

D. przetwornica napięcia.

Zgadza się, przedstawiony przetwornik to analogowo-cyfrowy konwerter USB. Dlaczego? Konwertery tego rodzaju służą do przekształcania sygnałów analogowych na cyfrowe, co jest kluczowe w wielu aplikacjach, gdzie potrzebujemy monitorować i analizować sygnały analogowe za pomocą komputerów. Proces ten odbywa się dzięki przetwornikowi analogowo-cyfrowemu (A/D), który zamienia sygnał analogowy na cyfrowy, a następnie poprzez interfejs USB przekazuje go do komputera. USB zapewnia także zasilanie i komunikację, co czyni te urządzenia bardzo praktycznymi i wszechstronnymi. W praktyce takie konwertery są często używane w laboratoriach, przemyśle oraz w projektach inżynieryjnych, gdzie dokładne pomiary i analiza danych są niezbędne. Z mojego doświadczenia, są one również bardzo wygodne w zastosowaniach edukacyjnych, ponieważ pozwalają na szybkie i bezproblemowe podłączenie urządzeń pomiarowych do PC.

Pytanie 17

Na podstawie opisu zamieszczonego na obudowie urządzenia określ jego rodzaj.

A. Przetwornica napięcia 2x24 V DC / 230 V AC

B. Przetwornica akumulatorowa 2x24 V / 230 V AC

C. Obiektowy separator napięć 24 V DC

D. Zasilacz 230 V AC / 24 V DC

Świetnie, że wybrałeś zasilacz 230 V AC / 24 V DC! Urządzenie pokazane na zdjęciu to typowy zasilacz, który przekształca napięcie przemienne 230 V na napięcie stałe 24 V. To jest kluczowe w wielu zastosowaniach przemysłowych i domowych, gdzie potrzebne jest stabilne napięcie stałe. Zasilacze te znajdują zastosowanie w systemach automatyki, sterowania, a także w urządzeniach telekomunikacyjnych. Są one zgodne z wieloma normami bezpieczeństwa, co zapewnia niezawodność w działaniu. Stosowanie zasilaczy zamiast przetwornic czy separatorów jest uzasadnione, gdy potrzebujemy jedynie obniżyć napięcie i przekształcić je na stałe. Z mojego doświadczenia wynika, że ważne jest również zwrócenie uwagi na parametry takie jak wydajność prądowa - w tym przypadku 6A, co jest odpowiednie dla wielu urządzeń o średnim poborze mocy. Dlatego zawsze warto sprawdzić dokładnie parametry przed zakupem, aby upewnić się, że zasilacz spełnia wszystkie wymagania techniczne.

Pytanie 18

Na rysunku przedstawiono diagram działania jednego z bloków funkcjonalnych sterownika PLC. Jest to blok

A. timera opóźniającego załączenie TON

B. licznika impulsów zliczającego w górę CTU

C. licznika impulsów zliczającego w dół CTD

D. timera opóźniającego wyłączenie TOF

Wybrałeś prawidłową odpowiedź, a mianowicie licznik impulsów zliczający w dół (CTD). Liczniki impulsów są niezwykle istotne w automatyce przemysłowej, ponieważ pozwalają na kontrolowanie sekwencji zdarzeń w procesach produkcyjnych. Licznik zliczający w dół będzie zmniejszał swoją wartość przy każdym impulsie, co można wykorzystać do odmierzania czasu bądź ilości cykli, aż do osiągnięcia zera. W takim momencie można wyzwolić różne działania, na przykład zatrzymanie maszyny lub przełączenie na inne zadanie. W kontekście PLC, liczniki CTD są często używane w połączeniu z innymi blokami funkcjonalnymi, jak liczniki CTU czy timery, aby tworzyć bardziej złożone układy logiczne. Licznik CTD w diagramie pokazuje proces, gdzie wartość licznika zmniejsza się za każdym razem, gdy otrzymuje impuls CD, co jest typowym działaniem dla tego typu bloków. W praktyce liczniki te są bardzo przydatne w systemach sortowania, pakowania czy nawet w przemyśle spożywczym, gdzie ilość przetwarzanych elementów musi być precyzyjnie kontrolowana.

Pytanie 19

Przedstawiony na rysunku czujnik jest przeznaczony do detekcji

A. pola magnetycznego.

B. napiężeń.

C. temperatury.

D. ciśnienia.

To, co widzisz na zdjęciu, to czujnik typu kontaktron, który służy do detekcji pola magnetycznego. Kontaktrony są powszechnie używane w różnych zastosowaniach, takich jak systemy alarmowe, gdzie wykrywają obecność lub ruch drzwi i okien. Działają na zasadzie magnetycznego zamknięcia obwodu - kiedy w pobliżu znajdzie się magnes, dwie metalowe blaszki wewnątrz szklanej obudowy stykają się, zamykając obwód elektryczny. W przemyśle te czujniki są również stosowane do wykrywania pozycji maszyn czy robotów, a także w urządzeniach takich jak liczniki rowerowe, gdzie magnes zamocowany na kole zamyka obwód kontaktronu z każdą pełną rewolucją. Co ciekawe, kontaktrony są bardzo niezawodne, ponieważ nie mają mechanicznych części ruchomych, co zmniejsza ryzyko awarii. Moim zdaniem, to niesamowite, że coś tak prostego w konstrukcji może być tak użyteczne w tylu dziedzinach.

Pytanie 20

W jaki sposób należy ustawić separator dla toru pomiarowego czujnika 0 ÷ 100°C/0 ÷ 20 mA dla wejścia sterownika PLC 0 ÷ 20 mA?

A. INPUT - 01011010, OUTPUT - 0110

B. INPUT - 01011010, OUTPUT - 1001

C. INPUT - 10001100, OUTPUT - 0000

D. INPUT - 01001001, OUTPUT - 0000

Wybór ustawienia INPUT - 01001001, OUTPUT - 0000 jest właściwy, ponieważ odpowiada on konfiguracji dla sygnału wejściowego 0 ÷ 20 mA, co jest idealne dla czujnika o zakresie 0 ÷ 100°C/0 ÷ 20 mA, oraz dla wyjścia sterownika PLC również ustawionego na 0 ÷ 20 mA. To ustawienie zapewnia poprawne skalowanie sygnałów, unikając nieprawidłowości w odczytach. Dzięki temu możemy być pewni, że dane z czujnika są przekazywane bez zniekształceń do PLC. W praktyce takie rozwiązanie jest powszechnie stosowane w systemach automatyki przemysłowej, gdzie dokładność pomiarów jest kluczowa. Ważne jest, aby zawsze dobierać odpowiednie ustawienia DIP switcha do charakterystyki sygnału, co znacznie zwiększa niezawodność całego systemu. Moim zdaniem, znajomość takich konfiguracji to podstawowa wiedza dla każdego inżyniera automatyka, która pomaga uniknąć błędów w konfiguracji systemów sterowania. Stosowanie standardów jest nie tylko zgodne z dobrymi praktykami, ale także z normami branżowymi, co jest niezwykle istotne w kontekście jakości i bezpieczeństwa pracy urządzeń.

Pytanie 21

W której pozycji ustawią się tłoczyska siłowników 1A1 i 2A1 po włączeniu zasilania układu sprężonym powietrzem przy niewzbudzonych cewkach Y1 i Y2?

A. Tłoczysko siłownika 1A1 wysunie się, a tłoczysko siłownika 2A1 nie wysunie się.

B. Tłoczyska obu siłowników pozostaną wsunięte.

C. Tłoczysko siłownika 1A1 nie wysunie się, a tłoczysko siłownika 2A1 wysunie się.

D. Tłoczyska obu siłowników wysuną się.

Poprawna odpowiedź to: tłoczysko siłownika 1A1 nie wysunie się, a tłoczysko siłownika 2A1 wysunie się. Wynika to z analizy położenia zaworów w stanie spoczynku, czyli przy niewzbudzonych cewkach Y1 i Y2. Zawór 1V1 (sterujący siłownikiem 1A1) w pozycji podstawowej blokuje dopływ powietrza do komory wysuwu – dlatego tłoczysko pozostaje schowane. Natomiast zawór 2V1 (sterujący siłownikiem 2A1) w swojej pozycji spoczynkowej podaje ciśnienie na stronę wysuwu, przez co siłownik 2A1 się wysuwa. Sprężyna przy zaworze 2V1 ustawia go w pozycji, w której port 1 jest połączony z portem 2. W praktyce oznacza to, że po podaniu zasilania sprężonym powietrzem, bez aktywacji elektromagnesów, tylko siłownik 2A1 zostaje zasilony od strony tłoczyska i wykonuje ruch. Moim zdaniem to klasyczny przykład układu, który pokazuje znaczenie pozycji spoczynkowej zaworu oraz kierunku działania sprężyn – coś, co często umyka początkującym automatykom. W rzeczywistych aplikacjach takie rozwiązanie stosuje się np. do automatycznego ustawienia elementu w pozycji startowej po uruchomieniu maszyny.

Pytanie 22

Do bezpośredniego pomiaru wartości napięcia zasilającego cewkę elektrozaworu należy użyć

A. omomierza.

B. watomierza.

C. amperomierza.

D. woltomierza.

Woltomierz to narzędzie, które jest nieodzowne, jeśli chcemy zmierzyć napięcie elektryczne w obwodzie, jak na przykład napięcie zasilające cewkę elektrozaworu. Działa on na zasadzie pomiaru różnicy potencjałów między dwoma punktami obwodu. To urządzenie jest skonstruowane tak, by miało wysoką rezystancję, co minimalizuje wpływ na mierzony układ. Kiedy przykładasz woltomierz do cewki, mierzysz napięcie, które dostarczane jest do tego elementu, a nie przepływ prądu czy moc. W praktyce, woltomierze są używane w technice elektrycznej i elektronicznej do diagnozowania i monitorowania systemów, co pozwala na szybką identyfikację ewentualnych problemów z zasilaniem. Standardy przemysłowe, takie jak IEC 61010, określają wymagania bezpieczeństwa i dokładności dla takich urządzeń, co jest istotne w pracy profesjonalistów dbających o bezpieczeństwo i efektywność systemów elektrycznych. Moim zdaniem, każdy kto pracuje z elektryką powinien znać podstawy użycia woltomierza, bo to podstawa w diagnozowaniu problemów z zasilaniem.

Pytanie 23

Do wykrycia nieciągłości okablowania w komunikacyjnej sieci przemysłowej stosuje się

A. wykrywacz przewodów.

B. tester przewodów.

C. miernik parametrów instalacji.

D. kamerę termowizyjną.

Tester przewodów to urządzenie, które jest specjalnie zaprojektowane do sprawdzania ciągłości okablowania i wykrywania nieciągłości w sieciach komunikacyjnych. Działa na zasadzie wysyłania sygnału elektrycznego przez przewody i sprawdzania, czy sygnał ten dociera do drugiego końca kabla. Jeśli sygnał zostaje przerwany lub nie dociera, oznacza to, że w kablu występuje nieciągłość, taka jak przerwanie przewodu. Testery przewodów są nieocenione w diagnozowaniu problemów w sieciach przemysłowych, gdzie niezawodność komunikacji jest kluczowa. Korzystanie z testerów przewodów jest zgodne z dobrymi praktykami utrzymania sieci, ponieważ pozwala szybciej zidentyfikować i naprawić problemy, minimalizując przestoje w działaniu systemu. Warto zaznaczyć, że tego typu urządzenia mogą również wykrywać inne problemy, takie jak zwarcia czy błędne połączenia, co czyni je wszechstronnym narzędziem w arsenale technika sieciowego. W wielu branżach tester przewodów to standardowe wyposażenie każdego inżyniera utrzymania ruchu, co pozwala na szybkie lokalizowanie i usuwanie awarii, a tym samym zwiększa efektywność i niezawodność całych systemów komunikacyjnych. Są również urządzeniami stosunkowo prostymi w obsłudze, co oznacza, że nawet osoby z mniejszym doświadczeniem mogą z nich skutecznie korzystać, co dodatkowo podnosi ich użyteczność w codziennej pracy.

Pytanie 24

Połączenie zacisku L2 przemiennika częstotliwości ze źródłem zasilania należy wykonać przewodem w izolacji o kolorze

A. czerwonym.

B. białym.

C. niebieskim.

D. brązowym.

Świetnie, że wybrałeś niebieski kolor izolacji dla przewodu łączącego zacisk L2 przemiennika częstotliwości ze źródłem zasilania. W instalacjach elektrycznych niebieski kolor jest standardowo używany dla przewodów neutralnych (N). To jest zgodne z międzynarodowymi normami, takimi jak IEC 60446, która określa kolory przewodów używanych w systemach elektrycznych. Prawidłowe oznaczenie przewodów jest kluczowe dla bezpieczeństwa i funkcjonalności instalacji, ponieważ zapobiega popełnieniu błędów podczas konserwacji lub rozbudowy systemu. W praktyce, taki przewód neutralny jest niezbędny do prawidłowego funkcjonowania urządzeń elektrycznych, zapewniając powrót prądu do źródła zasilania i umożliwiając prawidłowe działanie obwodów elektrycznych. W instalacjach trójfazowych, przewody neutralne są szczególnie ważne, ponieważ umożliwiają zrównoważenie obciążeń. Z mojego doświadczenia, pracując z różnymi instalacjami, zawsze warto upewnić się, że przewody są prawidłowo oznaczone, co nie tylko poprawia efektywność pracy, ale też zwiększa bezpieczeństwo. Pamiętaj, że właściwe kolory przewodów mogą się różnić w zależności od przepisów krajowych, dlatego zawsze warto sprawdzić lokalne regulacje.

Pytanie 25

Do trasowania na płaszczyźnie stosuje się

A. pryzmę.

B. wałeczki pomiarowe.

C. rysik.

D. średnicówkę mikrometryczną.

Do trasowania na płaszczyźnie najczęściej stosuje się rysik, co wynika z jego specyficznych właściwości i przeznaczenia. Rysik to narzędzie, które pozwala na precyzyjne nanoszenie linii na materiałach takich jak metal, drewno czy plastik. Jego ostro zakończona końcówka sprawia, że można nim kreślić bardzo dokładne linie, które są niezbędne w procesach produkcyjnych oraz podczas przygotowywania elementów do obróbki. W praktyce rysik używa się często w połączeniu z innymi narzędziami pomiarowymi, takimi jak suwmiarki czy kątowniki, aby zapewnić maksymalną dokładność i precyzję. Używanie rysika jest powszechną praktyką w branży mechanicznej, gdzie dokładność i precyzja są kluczowe. Dzięki temu narzędziu, inżynierowie i technicy mogą tworzyć projekty zgodne z wymogami technicznymi, co jest niezbędne do produkcji części mechanicznych czy konstrukcji stalowych. Warto też dodać, że rysikiem nie tylko trasuje się linie, ale również zaznacza miejsca wiercenia, co jest nieocenione przy przygotowywaniu elementów do dalszej obróbki. Moim zdaniem, dobrze znać właściwości i zastosowanie rysika, bo to kluczowe narzędzie w warsztacie.

Pytanie 26

Na podstawie fragmentu instrukcji montażu przycisku sterującego dobierz narzędzie do jego demontażu.

A. Wkrętak płaski.

B. Wkrętak krzyżakowy.

C. Klucz nasadowy.

D. Klucz oczkowy.

Wybór wkrętaka płaskiego jako narzędzia do demontażu przycisku sterującego jest trafny z kilku powodów. Po pierwsze, większość przycisków i elementów sterujących zaprojektowano z myślą o łatwym montażu i demontażu, co często wymaga jedynie podstawowych narzędzi, jak właśnie wkrętak płaski. Wkrętak ten umożliwia precyzyjne działanie na śruby lub zaczepy bez ryzyka uszkodzenia plastikowych elementów obudowy. Z mojego doświadczenia wynika, że wkrętaki płaskie są niezastąpione w sytuacjach, gdzie przestrzeń jest ograniczona, a demontaż wymaga delikatności. Standardy branżowe często zalecają użycie narzędzi minimalizujących uszkodzenia, co może mieć znaczenie przy obsłudze delikatnych urządzeń elektronicznych. Praktyczne zastosowanie wkrętaka płaskiego obejmuje nie tylko demontaż, ale również możliwość korekty ustawienia elementów montażowych, co czyni go uniwersalnym narzędziem w skrzynce każdego majsterkowicza.

Pytanie 27

Program sterowniczy przedstawiony na rysunku realizuje funkcję

A. OR

B. Ex-NOR

C. NOR

D. Ex-OR

Funkcja Ex-OR, czyli exclusive OR, jest jedną z podstawowych funkcji logicznych używanych w automatyce i elektronice. To, co jest charakterystyczne dla Ex-OR, to jej zdolność do wykrywania różnic między dwoma sygnałami wejściowymi. W praktyce oznacza to, że wyjście będzie aktywne (czyli w stanie wysokim) tylko wtedy, gdy jeden z sygnałów wejściowych jest w stanie wysokim, a drugi w niskim. Taki mechanizm znajduje szerokie zastosowanie w systemach cyfrowych, gdzie konieczne jest porównywanie dwóch sygnałów lub wartości binarnych. W programowalnych sterownikach logicznych (PLC) Ex-OR używa się często do celów diagnostycznych, np. do wykrywania błędów w przesyłanych danych. W standardach przemysłowych, takich jak IEC 61131-3, Ex-OR jest jedną z kluczowych funkcji logicznych, które programiści muszą znać. Z mojego doświadczenia wynika, że opanowanie tej funkcji otwiera drogę do bardziej skomplikowanych aplikacji, gdzie liczy się precyzyjne sterowanie i analiza danych. To właśnie dzięki Ex-OR można tworzyć systemy, które reagują na konkretne różnice między stanami wejściowymi, co jest często wykorzystywane w systemach zabezpieczeń i kontroli jakości.

Pytanie 28

Narzędzie przedstawione na rysunku to szczypce

A. tnące czołowe.

B. uniwersalne.

C. tnące boczne.

D. płaskie.

Świetnie, tnące boczne to narzędzie o naprawdę szerokim zakresie zastosowań w elektronice i elektrotechnice. Moim zdaniem, są one absolutnie niezbędne, jeśli planujesz jakiekolwiek prace związane z cięciem przewodów czy cienkich drutów. Zbudowane są z dwóch ostrzy, które ścinają materiał przez przyłożenie siły z boku, stąd ich nazwa 'boczne'. Typowo wykonane są z hartowanej stali, co zapewnia ich trwałość i długowieczność. Co ciekawe, w profesjonalnych warsztatach często używa się ich także do precyzyjnego modelowania i czyszczenia końców przewodów. Standardy branżowe, takie jak IEC 60900, podkreślają znaczenie właściwego wyboru narzędzi izolowanych do pracy z przewodami pod napięciem. Pamiętaj, że bezpieczeństwo jest kluczem, więc dobre tnące boczne powinny mieć izolację umożliwiającą pracę pod napięciem do 1000 V. To naprawdę ciekawy sprzęt, który przy odpowiednim użytkowaniu może służyć latami.

Pytanie 29

Na rysunku przedstawiono

A. przetwornik PWM.

B. separator sygnałów USB.

C. zadajnik cyfrowo-analogowy.

D. elektroniczny czujnik ciśnienia.

Na zdjęciu widać elektroniczny czujnik ciśnienia, czyli nowoczesne urządzenie pomiarowe stosowane do monitorowania i regulacji ciśnienia w układach hydraulicznych, pneumatycznych i procesowych. W odróżnieniu od klasycznych manometrów wskazówkowych, ten typ czujnika przetwarza ciśnienie medium (np. powietrza, oleju, wody) na sygnał elektryczny – zwykle 4–20 mA lub 0–10 V – który może być przesyłany do sterownika PLC lub systemu SCADA. Wbudowany wyświetlacz cyfrowy pozwala jednocześnie na lokalny odczyt wartości, co ułatwia diagnostykę. Moim zdaniem to świetny przykład integracji pomiaru i automatyki w jednym module – prosty w montażu, odporny na drgania i temperaturę. Takie czujniki są zgodne z normami przemysłowymi (np. EN 837, IEC 60529) i często mają funkcje progowe (OUT1, OUT2) pozwalające sterować urządzeniami bezpośrednio, np. pompą czy zaworem. W praktyce spotyka się je w systemach sprężonego powietrza, instalacjach chłodniczych, a także w procesach technologicznych, gdzie precyzja i niezawodność są kluczowe. Dobry montaż wymaga uszczelnienia gwintu (np. taśmą PTFE) i kalibracji zgodnie z zakresem roboczym. To sprzęt łączący analogowy pomiar z cyfrową kontrolą – bardzo typowy dla współczesnej automatyki.

Pytanie 30

Którą cyfrą na prezentowanej płycie oznaczono diodę prostowniczą?

A. 2

B. 1

C. 3

D. 4

Dioda prostownicza oznaczona jest na płytce cyfrą 3, co jest kluczowe w kontekście układów elektronicznych. Dioda prostownicza pełni rolę zaworu jednokierunkowego, umożliwiając przepływ prądu tylko w jednym kierunku. W praktyce, wykorzystuje się ją głównie do prostowania prądu zmiennego (AC) na prąd stały (DC). W elektronice jest to niezbędne, na przykład w zasilaczach, które muszą dostarczyć prąd stały do urządzeń. Standardowo, zgodnie z normami branżowymi, oznaczenie na płytce drukowanej (PCB) pozwala na szybkie zidentyfikowanie komponentów, co jest ważne dla serwisu i napraw. Warto zwrócić uwagę, że diody prostownicze mogą różnić się parametrami, takimi jak prąd przewodzenia czy napięcie przebicia, co determinuje ich zastosowanie w różnych układach. Pamiętaj, że dobre praktyki projektowe zalecają stosowanie odpowiednich zabezpieczeń, np. bezpieczników, aby uniknąć uszkodzeń w przypadku awarii diody.

Pytanie 31

Wskaż, które przebiegi kombinacyjne odpowiadają realizacji funkcji AND.

A. Przebiegi 4

B. Przebiegi 2

C. Przebiegi 1

D. Przebiegi 3

Poprawny jest przebieg numer 2, ponieważ dokładnie odpowiada realizacji funkcji logicznej AND (koniunkcji). Dla bramek AND sygnał wyjściowy (tu: %Q0.3) przyjmuje stan wysoki tylko wtedy, gdy oba sygnały wejściowe (%I0.0 oraz %I0.7) są jednocześnie w stanie logicznym 1. W przebiegu drugim widać, że %Q0.3 jest wysoki tylko w tych przedziałach czasu, w których obydwa wejścia mają wartość 1 – w pozostałych momentach spada do zera. To idealnie odwzorowuje działanie koniunkcji binarnej, gdzie 1 AND 1 = 1, a każda inna kombinacja daje 0. W praktyce automatyki przemysłowej taki sygnał spotyka się np. w sytuacji, gdy maszyna uruchamia się tylko wtedy, gdy włączony jest główny wyłącznik oraz potwierdzenie bezpieczeństwa. Moim zdaniem warto zapamiętać, że dla bramki AND charakterystyczne jest występowanie krótkich impulsów wyjściowych tylko wtedy, gdy oba sygnały wejściowe się pokrywają – to często widać na oscyloskopie w testach PLC.

Pytanie 32

Odpowiedź skokowa regulatora ciągłego przedstawiona na rysunku wskazuje, że w układzie regulacji zastosowano regulator typu

A. PID

B. PI

C. PD

D. P

Odpowiedź skokowa na wykresie wskazuje, że mamy do czynienia z regulatorem PI, a nie P, PD czy PID. Regulator P, który jest najprostszą formą regulatora, daje odpowiedź natychmiastową proporcjonalną do błędu, ale nie usuwa uchybu ustalonego, co jest widoczne w statycznym zachowaniu systemu. W przypadku regulatora PD, integracja nie występuje, zamiast tego mamy do czynienia z różniczkowaniem, które poprawia odpowiedź dynamiczną systemu, ale nie zawsze jest praktyczne, zwłaszcza w obecności szumów. Regulator PID łączy w sobie cechy wszystkich trzech: proporcjonalność, całkowanie i różniczkowanie, oferując najbardziej wszechstronne rozwiązanie. W praktyce, jednak jego złożoność i konieczność precyzyjnego dostrojenia parametrów mogą być wyzwaniem. Dlatego też często używa się regulatorów PI tam, gdzie nie potrzebujemy tak szybkiej odpowiedzi dynamicznej, jaką oferuje PD, a utrzymanie zerowego uchybu ustalonego jest kluczowe. Często spotykanym błędem jest niedocenienie wpływu całkowania, które może znacząco poprawić dokładność regulacji, jednak może też prowadzić do przeregulowania, jeśli nie jest właściwie skonfigurowane. To właśnie właściwe zrozumienie i zastosowanie teorii regulatorów pozwala na ich skuteczne wykorzystanie w różnych aplikacjach przemysłowych oraz w automatyce domowej.

Pytanie 33

Na podstawie danych w tabeli, dobierz średnicę wiertła potrzebnego do wykonania otworu gwintowanego M5 w elemencie wykonanym z mosiądzu.

Średnice wierteł pod gwinty w różnych materiałach
Średnica gwintu	Średnica wiertła w mm
Średnica gwintu	Aluminium	Żeliwo, Brąz, Mosiądz	Stal, Żeliwo ciągliwe, Stopy Zn,
3	2,3	2,4	2,5
3,5	2,7	2,8	2,9
4	3,1	3,2	3,3
4,5	3,5	3,6	3,7
5	4,0	4,1	4,2
5,5	4,3	4,4	4,5
6	4,7	4,8	5,0
7	5,7	5,8	6,0
8	6,4	6,5	6,7
10	8,1	8,2	8,4
...	...	...	...

A. 4,0 mm

B. 4,1 mm

C. 3,6 mm

D. 4,4 mm

Wybór średnicy wiertła na poziomie 4,1 mm dla gwintu M5 w mosiądzu jest idealny i zgodny z normami inżynierskimi. Dlaczego? Otóż, mosiądz, jako materiał o średniej twardości, wymaga odpowiedniej obróbki skrawaniem, by zapewnić trwałość i dokładność gwintu. Gwintowanie to proces, który powinien uwzględniać nie tylko średnicę gwintu nominalnego, ale także właściwości materiału, z którego jest wykonany element. Przy gwintowaniu w mosiądzu stosuje się wiertła o średnicy nieco większej niż w bardziej miękkich materiałach, takich jak aluminium. Wiertło 4,1 mm pozwala na uzyskanie odpowiedniego stosunku skrawania, co jest kluczowe, by uniknąć nadmiernego naprężenia gwintu oraz zapewnić płynność jego pracy. W praktyce, przy obróbce mosiądzu, ważne jest także chłodzenie oraz stosowanie odpowiednich płynów chłodzących, aby zminimalizować zużycie narzędzi i poprawić jakość powierzchni gwintu. Moim zdaniem, dobrze dobrane wiertło to podstawa, zarówno w amatorskiej, jak i profesjonalnej obróbce metali. Pamiętajmy, że wybór odpowiedniego narzędzia jest nie tylko kwestią precyzji, ale także efektywności i ekonomii pracy.

Pytanie 34

Który z czujników należy zastosować przy wytłaczarce, jeśli wymagany jest zasięg działania 0,8 ÷ 0,9 mm oraz zmiany temperatury od 0 do +90 °C?

A. Czujnik 2.

B. Czujnik 3.

C. Czujnik 4.

D. Czujnik 1.

Czujnik 2 jest idealnym wyborem do wytłaczarki, ponieważ spełnia kluczowe wymogi dotyczące zakresu pracy i temperatury. Zasięg działania tego czujnika wynosi od 0 do 1,6 mm, co doskonale pokrywa wymagany zakres 0,8 ÷ 0,9 mm. To ważne, aby czujnik mógł precyzyjnie wykrywać zmiany w tej specyficznej odległości, zapewniając optymalne działanie maszyny. Dodatkowo, czujnik ten działa w zakresie temperatur od -20 do +110°C, co w pełni obejmuje wymagany zakres 0 do +90°C. Dzięki temu niezawodnie funkcjonuje w różnych warunkach pracy, co jest kluczowe w dynamicznym środowisku przemysłowym. Warto zauważyć, że czujnik ten ma obudowę IP67, co zapewnia dobrą odporność na pył i wodę, co jest często nieuniknione w środowisku produkcyjnym. W praktyce oznacza to, że czujnik ten jest odporny na trudne warunki pracy, co zwiększa jego trwałość i niezawodność. W branży stosowanie czujników o odpowiednich parametrach jest kluczowe, aby uniknąć przestojów i nieplanowanych napraw, które mogą być kosztowne.

Pytanie 35

Silnik trójfazowy napędzający taśmociąg linii montażowej jest sterowany za pomocą układu łagodnego rozruchu. Aby czas zatrzymania silnika wynosił 1 sekundę, konieczne jest ustawienie pokrętła

A. górnego na 1

B. środkowego na 100

C. dolnego na 1

D. dolnego i górnego na 1

Poprawne jest ustawienie dolnego pokrętła (oznaczonego jako t-Stop) na wartość 1 sekundy. Na przedstawionym panelu widoczne są trzy potencjometry: t-Start, U-Start i t-Stop. Pierwszy odpowiada za czas łagodnego rozruchu, drugi za napięcie początkowe przy starcie silnika, a trzeci – dolny – za czas łagodnego zatrzymania. W zadaniu chodzi o uzyskanie zatrzymania w czasie 1 sekundy, więc należy wyregulować właśnie t-Stop. W praktyce przemysłowej taki układ softstartu pozwala uniknąć gwałtownych zmian momentu i obciążeń mechanicznych przy zatrzymywaniu taśmociągu. Ustawienie t-Stop = 1 s oznacza, że napięcie na wyjściu będzie płynnie redukowane do zera w ciągu jednej sekundy, co zapobiega szarpnięciom i luzom w układzie przeniesienia napędu. Moim zdaniem to jedno z najważniejszych ustawień przy układach transportowych – zbyt krótki czas powoduje zbyt szybkie hamowanie i naprężenia w taśmie, a zbyt długi wydłuża cykl produkcyjny. Warto też pamiętać, że t-Start i t-Stop powinny być ustawione proporcjonalnie do masy i bezwładności całego układu, aby zachować płynność pracy.

Pytanie 36

Przyrząd do sprawdzania średnicy otworów przedstawia

A. ilustracja 3.

B. ilustracja 2.

C. ilustracja 4.

D. ilustracja 1.

Ilustracja 1 przedstawia przyrząd do sprawdzania średnicy otworów, znany jako szczelinomierz lub wzornik do otworów. To narzędzie jest niezwykle przydatne w warsztatach i laboratoriach, gdzie precyzyjne pomiary są kluczowe. Szczelinomierze pozwalają na dokładne określenie średnicy otworu, co jest niezbędne np. przy dopasowywaniu śrub czy trzpieni. W praktyce używanie takiego przyrządu jest szczególnie istotne w branżach takich jak motoryzacja, gdzie dokładność ma bezpośredni wpływ na funkcjonalność i bezpieczeństwo. Z mojego doświadczenia wynika, że szczelinomierze są także używane w przemyśle lotniczym czy w produkcji maszyn, gdzie precyzja ma ogromne znaczenie. Standardy branżowe, jak ISO 286, zalecają używanie takich narzędzi do zapewnienia odpowiedniej tolerancji pasowania. Co więcej, regularna kalibracja tych urządzeń gwarantuje ich niezawodność, co jest kluczowe w utrzymaniu jakości produkcji.

Pytanie 37

Przedstawiony na zdjęciu czujnik jest przeznaczony do detekcji

A. naprężeń.

B. temperatury.

C. pola magnetycznego.

D. ciśnienia.

Wybrałeś odpowiedź dotyczącą pola magnetycznego, co jest prawidłowe. Przedstawiony czujnik to kontaktron, czyli rodzaj przełącznika sterowanego polem magnetycznym. Działa na zasadzie zamykania lub otwierania obwodu elektrycznego pod wpływem zbliżenia magnesu. Jest to bardzo popularne rozwiązanie w systemach zabezpieczeń, na przykład w alarmach okiennych i drzwiowych, gdzie magnes umieszczony na ruchomej części powoduje zmianę stanu kontaktronu. Kontaktrony są również wykorzystywane w licznikach rowerowych do detekcji obrotu koła. Dzięki swojej prostocie i niezawodności są szeroko stosowane w różnych aplikacjach przemysłowych. Warto pamiętać, że ich działanie opiera się na prostym fizycznym zjawisku reakcji na pole magnetyczne, co czyni je niezawodnymi w wielu zastosowaniach. Standardy branżowe dla takich urządzeń obejmują normy dotyczące ich czułości i trwałości, co zapewnia bezpieczeństwo i długą żywotność. Moim zdaniem, kontaktrony są doskonałym przykładem na to, jak prosta technologia może być niezwykle efektywna w praktyce.

Pytanie 38

Elektronarzędzie, którym można wykonywać precyzyjną obróbkę mechaniczną polegającą na frezowaniu i szlifowaniu powierzchni, przedstawiono na ilustracji

To elektronarzędzie w odpowiedzi numer 2 to miniaturowa szlifierka, znana jako multi-tool lub dremel. Jest idealna do precyzyjnej obróbki, takiej jak frezowanie, szlifowanie, polerowanie czy nawet cięcie drobnych elementów. Dzięki swojej wszechstronności znajduje zastosowanie w modelarstwie, rzemiosłach artystycznych oraz w drobnych pracach naprawczych. To narzędzie ma możliwość wymiany końcówek, co pozwala na dostosowanie go do konkretnej pracy. Dremel jest bardzo popularny w warsztatach domowych, ale również w profesjonalnych. Umożliwia pracę z różnymi materiałami, od drewna, przez metal, po tworzywa sztuczne. Warto pamiętać, że korzystanie z niego wymaga pewnej wprawy i ostrożności, ponieważ jego prędkość obrotowa jest wysoka. Stosowanie odpowiednich końcówek i właściwych prędkości obrotowych jest kluczowe, aby uniknąć przegrzewania materiału i zapewnić idealne wykończenie. Z mojego doświadczenia, użycie takiego narzędzia znacząco przyspiesza drobne prace i pozwala na osiągnięcie wysokiej precyzji w obróbce.

Pytanie 39

Którą funkcję logiczną realizuje program zapisany w pamięci sterownika PLC przedstawiony na rysunku?

A. XOR

B. OR

C. NAND

D. NOR

Program przedstawiony na rysunku realizuje funkcję logiczną NOR, co jest skrótem od „NOT OR”. W logice oznacza to, że wyjście będzie aktywne tylko wtedy, gdy wszystkie wejścia są nieaktywne. W przypadku sterowników PLC, funkcja NOR jest często używana w sytuacjach, gdy chcemy, aby określone wyjście działało tylko wtedy, gdy żaden z czujników lub przełączników nie jest aktywowany. Na rysunku widzimy dwie szeregowo połączone cewki, co oznacza, że wyjście zostanie aktywowane tylko wtedy, gdy oba wejścia są w stanie niskim (czyli logiczne 0). To typowe w aplikacjach bezpieczeństwa, gdzie z różnych powodów potrzebujemy gwarancji, że coś się nie wydarzy, dopóki wszystkie warunki nie są spełnione. Moim zdaniem, zastosowanie funkcji NOR jest niezwykle praktyczne, szczególnie w automatyce przemysłowej, gdzie niezawodność jest kluczowa. Warto pamiętać, że użycie tej funkcji jest zgodne z normami IEC dotyczących projektowania systemów sterowania, co gwarantuje wysoką jakość i bezpieczeństwo działania systemu.

Pytanie 40

Wartość temperatury wskazana przez termometr przedstawiony na rysunku wynosi

A. 19°C

B. 8°C

C. 18°C

D. 9°C

Prawidłowo: 18°C. Na termometrze cieczowym odczyt wykonuje się na wysokości górnej krawędzi menisku słupa cieczy (rtęci lub alkoholu). Skala bywa opisana co 10°C grubszymi kreskami (np. 10, 20), a pomiędzy nimi znajdują się równomierne podziałki drobne. Jeśli między 10 a 20 widzisz 10 równych kresek, to każda odpowiada 1°C; jeśli jest ich 5 – to 2°C. Menisk w rysunku zatrzymuje się dokładnie przy znaku odpowiadającym 18°C – poniżej 20, wyraźnie powyżej 17, bez „zawieszenia” na 19. Dobra praktyka pomiarowa (WMO/ISO 7726) zaleca odczyt w osi wzroku, bez kąta, żeby uniknąć błędu paralaksy, oraz podanie wyniku z rozdzielczością równą najmniejszej działce. W technice HVAC i automatyce od 18°C startuje często nastawa komfortu nocnego; w chłodnictwie domowym 18°C to już poza zakresem bezpiecznego przechowywania żywności, co ma znaczenie szkoleniowe. Moim zdaniem warto nawykowo sprawdzać: etykiety liczby (10, 20, 30…), liczbę działek pośrednich i pozycję menisku. I drobiazg, ale ważny: nie dotykamy palcami zbiorniczka podczas odczytu – można podgrzać i przekłamać wynik. W laboratoriach stosuje się też korektę na rozszerzalność szkła i cieczy, ale w szkolnym odczycie wystarczy rzetelne policzenie działek i proste oko, serio.

Rozpocznij nowy egzamin

Powrót do strony głównej