Wyniki egzaminu

Informacje o egzaminie:
  • Zawód: Technik żywienia i usług gastronomicznych
  • Kwalifikacja: HGT.02 - Przygotowanie i wydawanie dań
  • Data rozpoczęcia: 18 lutego 2026 13:44
  • Data zakończenia: 18 lutego 2026 13:52

Egzamin zdany!

Wynik: 24/40 punktów (60,0%)

Wymagane minimum: 20 punktów (50%)

Pochwal się swoim wynikiem!
Szczegółowe wyniki:
Pytanie 1

W hotelowej restauracji dostępny jest następujący zestaw na śniadanie: kawa z mlekiem lub śmietanką, pieczywo, masło, dżem, miód oraz jajo gotowane w szklance z masłem. Jakie to śniadanie?

A. angielskie
B. wiedeńskie
C. kontynentalne wzmocnione
D. kontynentalne proste
Śniadanie kontynentalne proste nie obejmuje tak bogatego zestawu dań, jak ten opisany w pytaniu. Zazwyczaj składa się jedynie z pieczywa, masła, dżemu oraz napojów, co nie odzwierciedla pełnego opisu oferowanego zestawu. Takie podejście może prowadzić do mylnego wniosku, że każdy rodzaj pieczywa i dodatków wystarcza, by uznać posiłek za kontynentalne proste. Śniadanie angielskie, z kolei, charakteryzuje się zupełnie innym zestawem, który zazwyczaj obejmuje takie elementy jak kiełbasy, bekon, fasola, jajka sadzone i pomidory, co również jest dalekie od przedstawionego opisu. Z kolei śniadanie kontynentalne wzmocnione może zawierać dodatkowe opcje, ale nadal nie spełnia kryteriów danego zestawu. Typowe błędy myślowe w tym przypadku obejmują nadmierne uproszczenie definicji posiłków oraz nieprawidłowe kojarzenie elementów z różnych tradycji kulinarnych. Wiedza na temat regionalnych specjałów oraz ich składników jest kluczowa w gastronomii, a błędne klasyfikacje mogą prowadzić do niezrozumienia oczekiwań gości oraz obniżenia jakości usług gastronomicznych.

Pytanie 2

Oblicz wartość koniaku w kieliszku o pojemności 0,05 l, jeśli cena detaliczna butelki o objętości 0,5 l wynosi 100 zł, a zakład stosuje marżę w wysokości 25%?

A. 12,50 zł
B. 5,00 zł
C. 10,00 zł
D. 7,50 zł
Analizując inne odpowiedzi, można zauważyć kilka typowych błędów. Na przykład, cena 10,00 zł nie bierze pod uwagę marży, tylko sam koszt materiału. A w gastronomii, jak się zapomina o marży, to wszystko może pójść nie tak. Z kolei cena 5,00 zł to za mało, bo to znaczy, że coś źle policzyłeś, najprawdopodobniej przy dzieleniu ceny butelki przez objętość kieliszka. To może wynikać z tego, że nie wiesz do końca, jak ustala się ceny w knajpach. No i odpowiedź 7,50 zł też nie uwzględnia marży i to jest błąd w obliczeniach. Chociaż może się to wydawać nieistotne, zrozumienie, jak marża wpływa na cenę końcową, jest kluczowe w zarządzaniu kasą w restauracji. Ignorowanie tych rzeczy może prowadzić do strat i źle ustalonych cen, co w efekcie jest niekorzystne dla biznesu. Ważne, żeby przed ustaleniem ceny zrobić porządne analizy kosztów i marżę, żeby móc działać z zyskiem i być konkurencyjnym na rynku.

Pytanie 3

Jakie procesy obróbki cieplnej są stosowane w diecie o niskiej kaloryczności?

A. pieczenie na ruszcie
B. smażenie w małej ilości tłuszczu
C. smażenie w głębokim tłuszczu
D. pieczenie w folii
Pieczenie na ruszcie, pieczenie w folii i smażenie w małej ilości tłuszczu to techniki kulinarne, które mogą wydawać się zdrowsze niż smażenie w głębokim tłuszczu, jednak każda z nich ma swoje ograniczenia, zwłaszcza w kontekście diety ubogoenergetycznej. Pieczenie na ruszcie często wiąże się z używaniem większej ilości tłuszczu do nawilżenia potraw, co może zwiększać ich kaloryczność. Ponadto, ta metoda obróbki cieplnej nie zawsze zapewnia odpowiednie zachowanie wartości odżywczych, ponieważ potrawy mogą tracić wilgoć i niektóre składniki mineralne. Smażenie w małej ilości tłuszczu, mimo że może wydawać się lepszą opcją, nadal wprowadza do potrawy dodatkowe kalorie, a także może prowadzić do niezdrowych reakcji chemicznych, takich jak powstawanie akrylamidu, zwłaszcza przy wysokich temperaturach. Z kolei smażenie w głębokim tłuszczu jest jedną z najbardziej kalorycznych metod obróbki, ponieważ potrawy wchłaniają znaczne ilości tłuszczu, co skutkuje znacznym wzrostem kaloryczności. Istnieje również ryzyko, że w wyniku tej metody przygotowania potrawy tracą cenne składniki odżywcze, a ich jakość zdrowotna drastycznie maleje. Właściwy wybór metody obróbki cieplnej jest kluczowy w kontekście utrzymania zdrowej diety, a stosowanie technik takich jak pieczenie w folii, które minimalizują użycie tłuszczów, to najlepszy sposób na przygotowanie posiłków niskokalorycznych i pełnowartościowych.

Pytanie 4

Obiekt gastronomiczny oferujący dania z danego regionu to

A. punkt gastronomiczny
B. restauracja folklorystyczna
C. bufet
D. bar
Restauracja folklorystyczna to miejsce, które w swojej ofercie skupia się na potrawach charakterystycznych dla określonego regionu, często łącząc je z lokalnymi tradycjami, kulturą i muzyką. Tego typu restauracje mają na celu nie tylko zaspokojenie potrzeb kulinarnych gości, ale również promowanie lokalnych wartości oraz produktów. Przykładem mogą być restauracje serwujące dania z regionalnych składników, takie jak potrawy z Górnego Śląska, Kaszub czy Podhala. W praktyce, restauracje folklorystyczne często organizują wydarzenia kulturalne, takie jak wieczory z muzyką ludową lub warsztaty kulinarne, co przyciąga turystów i lokalnych mieszkańców. Zgodnie z dobrymi praktykami branżowymi, obsługa w takich miejscach powinna mieć wiedzę na temat tradycji kulinarnych regionu, co przyczynia się do autentyczności doświadczenia gości. Warto również zauważyć, że restauracje folklorystyczne mogą wspierać lokalnych rolników, kupując produkty bezpośrednio od nich, co sprzyja zrównoważonemu rozwojowi społeczności.

Pytanie 5

Jaką zupę powinno się zagęścić za pomocą żółtka?

A. Zupę szczawiową
B. Barszcz ukraiński
C. Krupnik ryżowy
D. Krem pieczarkowy
Krem pieczarkowy to zupa, która zazwyczaj charakteryzuje się gładką konsystencją, uzyskaną dzięki miksowaniu składników oraz zagęszczaniu. Zagęszczanie zupy żółtkiem jajka to technika kulinarna, która nadaje potrawom kremowości oraz bogactwa smaku. Żółtko, będące emulgatorem, łączy tłuszcze i płyny, co pozwala uzyskać jednolitą strukturę. W przypadku kremu pieczarkowego, dodanie żółtka na końcu gotowania sprawia, że zupa staje się bardziej aksamitna i delikatna. Ważne jest, aby pamiętać o temperowaniu żółtka, co polega na stopniowym podgrzewaniu go gorącą zupą, aby uniknąć ścięcia. Taka technika jest zgodna z dobrymi praktykami kulinarnymi, a także z zasadami nowoczesnej gastronomii, która kładzie nacisk na teksturę i smak potraw. Dodatkowo, krem pieczarkowy wzbogacony o żółtko może być doskonałym źródłem białka oraz witamin z grupy B, co czyni go bardziej wartościowym posiłkiem.

Pytanie 6

Deser przygotowany z owoców gotowanych w wodzie z dodatkiem cukru powinien być serwowany konsumentowi

A. w pucharku
B. w pokalu
C. w filiżance
D. w kompotierce
Podanie deseru sporządzonego z owoców ugotowanych w wodzie z dodatkiem cukru w kompotierce jest zgodne z tradycją i praktykami gastronomicznymi. Kompotierka to naczynie, które zostało specjalnie zaprojektowane do serwowania kompotu, a także innych deserów na bazie owoców. Charakteryzuje się ono szeroką, czasami lekko wypukłą formą, która umożliwia łatwe nabieranie owoców oraz cieszenie się ich aromatem. Podczas serwowania kompotu, ważne jest nie tylko estetyczne podanie, ale także odpowiednia temperatura. Kompot można serwować na ciepło lub schłodzony, co również wpływa na wybór naczynia. W praktyce gastronomicznej stosowanie kompotierek wprowadza element elegancji, a także podkreśla świeżość składników. Warto również zauważyć, że kompot jest tradycyjnym polskim deserem, a jego podanie w odpowiednim naczyniu może stanowić część kulturowego doświadczenia związane z konsumpcją. Ponadto, kompotierki są często używane w restauracjach i podczas rodzinnych uroczystości, co czyni je wszechstronnym wyborem.

Pytanie 7

W jajku gotowanym na półmiękko (mollet)

A. białko i żółtko częściowo się ścina
B. białko ścina się częściowo, żółtko pozostaje płynne
C. białko i żółtko całkowicie się ścina
D. białko ścina się całkowicie, żółtko pozostaje półpłynne
Wybór odpowiedzi mówiącej, że białko i żółtko częściowo się ścina, jest wynikiem nieporozumienia dotyczącego procesu gotowania jajek. W rzeczywistości, w jajku gotowanym na półtwardo białko osiąga stan całkowitego ścięcia, co jest kluczowe dla uzyskania odpowiedniej struktury i tekstury. Odpowiedź sugerująca, że zarówno białko, jak i żółtko częściowo się ścina, może wynikać z nieprecyzyjnego zrozumienia pojęcia 'półtwardości', które w kontekście gotowania oznacza, że białko jest całkowicie ścięte, a żółtko pozostaje płynne. W przypadku odpowiedzi wskazującej na całkowite ścięcie żółtka, można zauważyć, że żółtko jest bardzo delikatne i wymaga starannego monitorowania temperatury podczas gotowania. Typowym błędem myślowym jest zakładanie, że półtwarde oznacza równoczesne gotowanie obu elementów jajka do tego samego stopnia, co w tym przypadku jest fałszywe. Również odpowiedzi sugerujące, że białko ścina się częściowo, mogą być wynikiem braku wiedzy na temat temperatury gotowania. W praktyce, aby uzyskać idealne jajko na półtwardo, należy skoncentrować się na czasie gotowania oraz na precyzyjnej regulacji temperatury, co jest zgodne z najlepszymi praktykami kulinarnymi. Warto zatem zwrócić uwagę na technikę gotowania, aby uniknąć takich nieporozumień.

Pytanie 8

Przedstawiony proces produkcji ilustruje etapy przygotowania

A. placków ziemniaczanych
B. ziemniaków faszerowanych
C. pyz ziemniaczanych
D. ziemniaków puree
Wybór odpowiedzi dotyczących pyz ziemniaczanych wskazuje na niewłaściwe zrozumienie procesu produkcji potrawy. Pyzy ziemniaczane są daniem, które powstaje z ciasta ziemniaczanego, a ich przygotowanie obejmuje inne etapy, takie jak gotowanie surowych ziemniaków, a następnie ich rozdrobnienie oraz połączenie z mąką. Ta metoda kulinarna nie wymaga procesu smażenia, a raczej gotowania na parze lub wrzącej wodzie, co znacznie różni się od opisanego w pytaniu procesu smażenia placków ziemniaczanych. Również ziemniaki faszerowane wymagają zupełnie innego podejścia, które polega na ich wcześniejszym ugotowaniu, a następnie wydrążeniu i napełnieniu różnorodnymi farszami, co kompletnie nie pasuje do podanego schematu. Ziemniaki puree to jeszcze inne danie, które powstaje przez ugotowanie ziemniaków, a następnie ich rozgniecenie z dodatkiem mleka lub masła, co również nie ma miejsca w opisanym procesie. Błąd w wyborze odpowiedzi najczęściej wynika z nieznajomości poszczególnych technik kulinarnych oraz z mieszania różnych sposobów obróbki ziemniaków. Kluczowe jest zrozumienie, że każdy proces kulinarny wymaga specyficznych kroków oraz technik, które są ściśle związane z rodzajem przygotowywanej potrawy.

Pytanie 9

Jakie dania powinny być serwowane jednoporcjowo na talerzu z daniem głównym?

A. Kotlet schabowy, ziemniaki z wody, mizeria
B. Sznycel ministerski, ziemniaki purée, fasolka szparagowa z wody
C. Pulpety w sosie koperkowym, ryż, sałatka z buraków
D. Sztuka mięsa w sosie chrzanowym, kasza jaglana, sałatka z czerwonej kapusty
Inne zestawy potraw nie spełniają standardów dotyczących podawania dań jednoporcjowych na talerzu z kilku powodów. Na przykład, pulpety w sosie koperkowym, ryż oraz sałatka z buraków mogą być zbyt ciężkie i nieharmonijne w zestawieniu, co utrudnia osiągnięcie właściwego balansu smakowego. Potrawy te mają różne tekstury, co może wpływać na komfort jedzenia oraz estetykę talerza. Pulpety oraz ryż są potrawami, które mogą dominować na talerzu, przez co inne składniki mogą zostać przytłoczone. Ponadto, sałatka z buraków, będąc daniem o wyraźnym smaku, może nie pasować do reszty zestawu, przez co całość staje się mniej spójna. W kontekście kolejnej propozycji, czyli kotleta schabowego, ziemniaków z wody oraz mizerii, podobne problemy mogą wystąpić. Chociaż jest to popularne danie, zestawienie tych potraw na jednym talerzu może wywoływać wrażenie monotonnego posiłku. Między innymi brakuje różnorodności w kolorystyce oraz teksturze, co jest kluczowe w podawaniu dań w sposób atrakcyjny wizualnie. Podobnie, sztuka mięsa w sosie chrzanowym z kaszą jaglaną oraz sałatką z czerwonej kapusty nie tworzy harmonijnego zestawienia. Kasza jaglana, będąc neutralną potrawą, może nie współgrać z mocnym smakiem chrzanu, co prowadzi do niepożądanego efektu. W codziennej praktyce gastronomicznej ważne jest, aby dbać o odpowiednie zestawienie dań, co zwiększa satysfakcję klientów i wpływa na ich ogólne doświadczenia kulinarne.

Pytanie 10

Ziemniaki przechowywane w temperaturze poniżej 2°C, po ugotowaniu mają smak

A. słodki.
B. kwaśny.
C. gorzki.
D. słony.
Prawidłowo wskazana odpowiedź „słodki” wynika z tego, jak skrobia w ziemniakach zachowuje się w zbyt niskiej temperaturze. Przy przechowywaniu bulw poniżej ok. 2°C zachodzi tzw. słodzenie chłodnicze: część skrobi rozkłada się do cukrów prostych, głównie glukozy i fruktozy. Te cukry nie znikają podczas gotowania, więc po obróbce cieplnej ziemniaki mają wyczuwalnie słodkawy smak, czasem wręcz nienaturalny jak na typowe gotowane ziemniaki obiadowe. Z punktu widzenia praktyki gastronomicznej jest to ważne, bo zmiana profilu smakowego wpływa na jakość potraw – takie ziemniaki gorzej nadają się np. na puree do dań wytrawnych, farsze czy klasyczny dodatek do mięsa, bo smak przestaje być neutralny. Moim zdaniem w profesjonalnej kuchni warto pilnować temperatury przechowywania ziemniaków: standardowo zaleca się ok. 4–8°C, w suchym, przewiewnym miejscu, bez dostępu światła (żeby dodatkowo nie tworzyła się solanina i zielone przebarwienia). Co ciekawe, te „osłodzone” ziemniaki przy smażeniu (np. na frytki) mocniej się rumienią przez intensywniejszą reakcję Maillarda między cukrami a białkami – może to prowadzić do nadmiernego przypieczenia i wyższego poziomu akrylamidu, co z punktu widzenia dobrych praktyk żywieniowych i zaleceń dietetycznych jest niepożądane. W gastronomii uczymy się więc nie tylko jak ugotować ziemniaka, ale też jak go wcześniej właściwie przechowywać, żeby smak, barwa i wartość technologiczna były zgodne ze standardem zakładu i oczekiwaniami gości.

Pytanie 11

W restauracji zauważono wzrost cen surowców. Głównymi klientami zakładu są stali goście. Jakie działania powinny zostać podjęte, aby utrzymać ceny serwowanych potraw oraz zyski na tym samym poziomie?

A. Poszukać tańszych dostawców surowców.
B. Dodać gratisy przy zamówieniu za kwotę powyżej 50 zł
C. Zaktualizować menu.
D. Wprowadzić program lojalnościowy dla stałych klientów.
Poszukiwanie tańszych dostawców surowców jest kluczowym działaniem, które pozwala na utrzymanie stabilności cen oferowanych dań oraz zysków zakładu gastronomicznego. Wzrost cen surowców jest powszechnym zjawiskiem w branży, a skuteczne zarządzanie kosztami jest niezbędne do zapewnienia rentowności. Przykładowo, zrealizowanie analizy rynku dostawców może skutkować znalezieniem alternatywnych źródeł, które oferują produkty o niższej cenie przy zachowaniu odpowiedniej jakości. Warto również negocjować z obecnymi dostawcami warunki umowy, co może przynieść oszczędności. Kolejnym aspektem, który może pomóc w tym procesie, jest analiza sezonowości surowców i ich dostępności, co może pozwolić na lepsze planowanie zakupów. W branży gastronomicznej, zamawianie surowców w większych ilościach, aby uzyskać rabaty, również może znacząco wpłynąć na obniżenie kosztów. Wprowadzenie elastyczności w zarządzaniu dostawami jest zgodne z najlepszymi praktykami branżowymi, co pozwala na dostosowywanie się do zmieniających się warunków rynkowych.

Pytanie 12

Podczas serwowania potraw nie mogą się krzyżować ścieżki

A. produktów z czystymi narzędziami do pracy
B. porcjonowania oraz wydania gotowych potraw
C. wyprodukowanych potraw z czystym nakryciem stołowym
D. serwowania dań z odbiorem brudnych naczyń
Odpowiedź 'wydawania potraw z odbiorem brudnych naczyń' jest poprawna, ponieważ w procesie wydawania potraw istotne jest, aby drogi pracy były odpowiednio zorganizowane, aby uniknąć kontaminacji krzyżowej. W branży gastronomicznej kluczowe jest utrzymanie wysokich standardów higieny, co obejmuje oddzielanie procesów przygotowywania, serwowania i sprzątania. W momencie, gdy potrawy są wydawane, ważne jest, aby odbiór brudnych naczyń odbywał się w sposób, który nie koliduje z wydawaniem czystych potraw. Na przykład, w restauracjach, gdzie stosuje się systemy wyspowe do serwowania, brudne naczynia powinny być zbierane w odrębnych miejscach, a personel powinien być przeszkolony, aby unikać przechodzenia z brudnymi naczyniami w strefach, gdzie wydawane są potrawy. Takie praktyki zwiększają bezpieczeństwo żywności oraz minimalizują ryzyko zakażeń pokarmowych, co jest zgodne z wytycznymi HACCP (Analiza Zagrożeń i Krytyczne Punkty Kontroli). Przykładem może być zastosowanie odrębnych tacy na naczynia czyste i brudne, co pozwala na zachowanie porządku i skuteczniejsze zarządzanie procesem serwowania.

Pytanie 13

Na etykiecie serka śmietankowego znajduje się informacja "Najlepiej spożyć przed końcem 31 lipca 2011 r." Kiedy produkt ten powinien być wydany z magazynu i wykorzystany do?

A. 31 lipca 2011 roku
B. 1 sierpnia 2011 roku
C. 30 lipca 2011 roku
D. 29 lipca 2011 roku
Odpowiedź "31 lipca 2011 roku" jest poprawna, ponieważ oznaczenie "Najlepiej spożyć przed końcem" wskazuje na termin, do którego produkt zachowuje swoje najlepsze walory smakowe i odżywcze. Oznacza to, że produkt można spożywać do końca dnia 31 lipca, co oznacza, że ma on jeszcze pełną jakość do tego dnia. W praktyce oznacza to, że produkt powinien być wykorzystany w ostatnim dniu podanym na etykiecie. Ważne jest, aby pamiętać, że to oznaczenie jest jedynie sugestią co do jakości, a nie bezwzględnym terminem przydatności do spożycia. Na przykład, w przypadku serków śmietankowych, ich krótki okres przydatności do spożycia sprawia, że kluczowe jest stosowanie się do wskazówek producenta w celu zapewnienia bezpieczeństwa żywności. Przykładowo, w restauracjach i cateringach, często planuje się wykorzystanie produktów w dniu ich daty ważności, a następnie odpowiednio zarządza ich zapasami, aby uniknąć marnotrawstwa. W tym przypadku, podjęcie decyzji o wydaniu sery na 31 lipca 2011 roku, zgodnie z zapisami na opakowaniu, jest zgodne z dobrymi praktykami w zarządzaniu żywnością.

Pytanie 14

Propozycja menu na elegancką kolację wygląda następująco:
- zupa krem z zielonych szparagów
- filet z indyka w sosie brzoskwiniowo - morelowym, ziemniaki pieczone, bukiet surówek
- półmisek serów
- wino musujące
Jaką gorącą przekąskę należałoby dołączyć do tego menu?

A. Pasztet wiejski z sosem żurawinowym
B. Jaja w sosie tatarskim
C. Krewetki królewskie w sosie balsamico
D. Sałatka z serem Mozzarella i pomidorami
Wybór pasztetu wiejskiego z sosem żurawinowym, jaj w sosie tatarskim czy sałatki z serem Mozzarella i pomidorami jako gorącej przekąski na uroczystą kolację jest nieodpowiedni z kilku powodów. Pasztet wiejski, mimo że jest smaczną przekąską, charakteryzuje się konsystencją, która nie współgra z resztą zaproponowanych dań. Pomimo tego, że żurawina może dodać ciekawego akcentu smakowego, pasztet nie jest daniem na gorąco, co czyni go mało atrakcyjnym wyborem w kontekście podawania ciepłych przystawek. Jaja w sosie tatarskim, choć znane i lubiane, są również daniem, które nie przystaje do idei gorącej przekąski. Stanowią raczej element zimnej przystawki, co w przypadku uroczystej kolacji obniża ich atrakcyjność. Sałatka z serem Mozzarella i pomidorami to kolejny przykład dania zimnego, które nie odpowiada wymaganiom dotyczącym gorącej przekąski. Z punktu widzenia standardów gastronomicznych, dobrze skomponowane menu powinno oferować różnorodność tekstur i temperatur potraw. Gorące przekąski, takie jak krewetki, są preferowane, gdyż dostarczają ciepła i intensyfikują doznania smakowe gości. W kontekście błędów myślowych, wybór potraw powinien opierać się na zrozumieniu zasad harmonii smaków i prezentacji. Nieprawidłowe podejścia do doboru przekąsek mogą prowadzić do niezadowolenia gości oraz braku spójności w przebiegu całej kolacji.

Pytanie 15

Kuchnia staropolska jest znana

A. z bigosu i blinów gryczanych
B. z żuru oraz schabu pieczonego ze śliwkami
C. z zupy cebulowej oraz karpia na szaro
D. z zupy gulaszowej oraz zrazów zawijanych
Tradycyjna kuchnia staropolska rzeczywiście słynie z potraw takich jak żur i schab pieczony ze śliwkami. Żur to zupa na bazie zakwasu żytniego, często podawana z białą kiełbasą, jajkiem i przyprawami. Jest to danie o głębokim smaku, które odzwierciedla polskie tradycje kulinarne. Z kolei schab pieczony ze śliwkami to klasyka, łącząca soczystość mięsa z naturalną słodyczą owoców, co czyni potrawę niezwykle aromatyczną. Przykłady te ilustrują, jak w polskiej kuchni łączy się różnorodność składników i technik kulinarnych. Warto również zauważyć, że staropolska kuchnia opiera się na sezonowych składnikach oraz lokalnych tradycjach, co czyni ją unikalną. Zachęcam do eksploracji przepisów na te potrawy, aby lepiej zrozumieć bogactwo polskiej kultury kulinarnej.

Pytanie 16

Jaką wartość brutto ma cena gastronomiczna jednej porcji wina o objętości 100 ml, jeśli koszt zakupu butelki wina o pojemności 0,7 l wynosi 14 zł, marża gastronomiczna to 50%, a podatek VAT to 23%?

A. 3,69 zł
B. 25,83 zł
C. 3,07 zł
D. 21,48 zł
Cena gastronomiczna brutto jednej porcji wina w ilości 100 ml wynosi 3,69 zł. Aby obliczyć tę wartość, należy najpierw ustalić cenę zakupu butelki wina o pojemności 0,7 l, która wynosi 14 zł. Z tej butelki otrzymujemy 7 porcji po 100 ml każda (0,7 l = 700 ml, a 700 ml / 100 ml = 7). Cena zakupu jednej porcji wynosi zatem 14 zł / 7 = 2 zł. Następnie przystępujemy do obliczenia marży gastronomicznej. Przy marży wynoszącej 50%, cena porcji z marżą wynosi 2 zł + 50% z 2 zł, co daje 2 zł + 1 zł = 3 zł. Na koniec uwzględniamy podatek VAT, który w tym przypadku wynosi 23%. Obliczamy zatem: 3 zł + 23% z 3 zł = 3 zł + 0,69 zł = 3,69 zł. To pokazuje, jak ważne jest uwzględnianie wszystkich czynników, takich jak koszty zakupu, marża oraz podatki, które wpływają na finalną cenę gastronomiczną. W praktyce, zrozumienie tych obliczeń pozwala restauratorom prawidłowo ustalać ceny, co jest kluczowe dla rentowności lokalu.

Pytanie 17

W jakiej grupie mieszczą się jedynie surowce z kategorii produktów tłuszczowych?

A. Słonina, jaja, soja
B. Masło, słonina, śmietana
C. Łój, margaryna, smalec
D. Boczek, margaryna, kukurydza
Wybór odpowiedzi zawierających produkty inne niż tłuszcze, takie jak jaja czy soja, wskazuje na niezrozumienie klasyfikacji produktów spożywczych. Jaja to źródło białka, a soja, choć zawiera tłuszcze, jest przede wszystkim źródłem białka roślinnego oraz błonnika. Słonina, choć jest tłuszczem, pojawia się w odpowiedzi z jajami, co zaburza jednolitość grupy produktów tłuszczowych. Kukurydza, będąca zbożem, również nie należy do tej klasyfikacji, ponieważ jest źródłem węglowodanów, a nie tłuszczu. Wybór takich produktów może wynikać z błędnych założeń dotyczących ich właściwości odżywczych lub z braku wiedzy na temat ich klasyfikacji w kontekście grupy tłuszczowej. Zrozumienie różnic pomiędzy różnymi grupami produktów spożywczych jest kluczowe w planowaniu zdrowej diety. Właściwe rozróżnienie oraz klasyfikacja produktów spożywczych są fundamentem wiedzy kulinarnej i dietetycznej, co pozwala na świadome podejmowanie decyzji dotyczących zdrowego odżywiania.

Pytanie 18

Jaką metodę obróbki cieplnej należy zastosować, aby przygotować "Wołową sztukę mięsa"?

A. Pieczenie
B. Gotowanie
C. Grillowanie
D. Duszenie
Grillowanie, pieczenie oraz duszenie to popularne metody obróbki cieplnej, ale nie są one odpowiednie dla wołowej sztuki mięsa, szczególnie w kontekście uzyskania optymalnej tekstury i smaku. Grillowanie polega na ekspozycji mięsa na bezpośrednie źródło ciepła, co może prowadzić do przesuszenia, zwłaszcza w przypadku większych kawałków. Chociaż grillowanie nadaje potrawom charakterystyczny aromat wędzenia, to nie jest to technika, która odpowiednio zmiękcza twardsze partie wołowiny. Pieczenie, będące procesem, w którym mięso jest przygotowywane w piekarniku, również może być niewłaściwe, jeśli chodzi o twardsze kawałki wołowiny, które wymagają dłuższego czasu obróbki w wilgotnym środowisku. Duszenie, choć w teorii wydaje się podobne do gotowania, zakłada zazwyczaj mniejszą ilość płynu oraz krótszy czas obróbki, co nie zawsze sprzyja odpowiedniemu zmiękczeniu włókien mięśniowych. Często mylnie zakłada się, że każda metoda obróbki cieplnej, która nie jest bezpośrednio związana z gotowaniem, będzie równie skuteczna. W rzeczywistości, wybór odpowiedniej techniki obróbki cieplnej powinien być uzależniony od rodzaju mięsa oraz pożądanych rezultatów, co w przypadku wołowej sztuki mięsa przemawia jednoznacznie na korzyść gotowania.

Pytanie 19

Przygotowywanie mąki powinno być wykorzystywane do tworzenia ciasta

A. kruchego
B. ptysiowego
C. biszkoptowego
D. zbijanego
Zarówno ciasto zbijane, biszkoptowe, jak i kruche różnią się zasadniczo od ciasta ptysiowego, co negatywnie wpływa na ich proces przygotowania oraz zastosowanie zaparzonej mąki. Ciasto zbijane, na przykład, jest przygotowywane z dodatkiem tłuszczu, który nie wymaga wcześniejszego zaparzenia składników. Jego struktura jest gęsta i ciężka, co nie sprzyja powstawaniu lekkich wypieków. Z kolei biszkoptowe polega na ubiciu jajek z cukrem, co pozwala na uzyskanie odpowiedniej objętości i lekkości, ale nie wymaga użycia mąki zaparzonej, a raczej suchej, co wpływa na różnice w końcowej teksturze. Z kolei ciasto kruche opiera się na połączeniu mąki, tłuszczu oraz cukru w celu uzyskania twardej, kruchej struktury, co również wyklucza możliwość zastosowania zaparzonej mąki. Właściwości ciast są determinowane nie tylko składnikami, ale także metodami ich przygotowania. Użycie niewłaściwej techniki, jak w przypadku ciast, które nie korzystają z zaparzonej mąki, prowadzi do błędów w konsystencji i jakości wypieków. Dlatego ważne jest, aby zrozumieć, że różne ciasta wymagają specyficznych metod przygotowania, a ich nieprawidłowe łączenie może prowadzić do niezadowalających rezultatów.

Pytanie 20

Według zasad zdrowego odżywiania 30% dziennej energii powinno pochodzić z tłuszczów. Ile gramów tłuszczu powinna przyjmować osoba, której codzienne zapotrzebowanie na energię wynosi 3000 kcal?

A. 300 g
B. 200 g
C. 400 g
D. 100 g
Nieprawidłowe odpowiedzi opierają się na mylnym zrozumieniu zasad racjonalnego żywienia oraz sposobu obliczania wartości kalorycznych poszczególnych makroskładników. Wiele osób może błędnie zakładać, że 400 g, 300 g czy 200 g tłuszczu jest odpowiednie w kontekście zapotrzebowania energetycznego 3000 kcal. Tego typu myślenie często prowadzi do nadmiernego spożycia tłuszczu, co nie tylko jest niezdrowe, ale także sprzyja rozwojowi chorób cywilizacyjnych, takich jak otyłość czy choroby serca. Kluczowym błędem jest nieznajomość wartości kalorycznej tłuszczu; wiele osób nie zdaje sobie sprawy, że 1 gram tłuszczu dostarcza 9 kcal, co sprawia, że nawet mała ilość tłuszczu może znacząco wpłynąć na całkowite zapotrzebowanie kaloryczne. Ponadto, dieta bogata w tłuszcz, nieodpowiednio zbilansowana z pozostałymi składnikami odżywczymi, może prowadzić do niedoborów witamin czy innych niezbędnych substancji odżywczych. Dlatego ważne jest, aby przy planowaniu diety kierować się sprawdzonymi zasadami, które uwzględniają zarówno proporcje, jak i jakość spożywanych tłuszczów. Właściwe podejście do diety wymaga zrozumienia, że zdrowe źródła tłuszczu są kluczowe, a ich ilość powinna być dostosowana do indywidualnych potrzeb organizmu.

Pytanie 21

Wprowadzenie powietrza do masy cukrowo-jajowej oraz jej połączenie z mąką to kroki w procesie przygotowywania ciasta

A. kruchego
B. parzonego
C. piernikowego
D. biszkoptowego
Odpowiedź 'biszkoptowego' jest poprawna, ponieważ napowietrzanie masy cukrowo-jajowej oraz jej wymieszanie z mąką to kluczowe etapy w przygotowywaniu ciasta biszkoptowego. Proces ten polega na ubiciu jajek z cukrem, co umożliwia wprowadzenie powietrza do masy. W wyniku tego ciasto zyskuje objętość i lekkość, co jest charakterystyczne dla biszkoptów. Po dokładnym napowietrzeniu masy, dodaje się przesianą mąkę, delikatnie mieszając, aby nie stracić powietrza. Przykładem zastosowania tej techniki jest klasyczny biszkopt na tort, który jest podstawą wielu wypieków, w tym ciast warstwowych. Dobrym standardem w pieczeniu biszkoptów jest również używanie mąki tortowej, która ma niższą zawartość białka, co sprzyja uzyskaniu delikatnej struktury. W praktyce piekarniczej, umiejętność przygotowania biszkoptu jest niezbędna dla każdego cukiernika, gdyż stanowi fundament wielu bardziej złożonych deserów.

Pytanie 22

Który rodzaj lokalu gastronomicznego musi pobierać i przechowywać próbki żywności?

A. Jadłodajnia
B. Bar przekąskowy
C. Stołówka szkolna
D. Restauracja
Stołówka szkolna jest zobowiązana do pobierania i przechowywania próbek żywności ze względu na przepisy dotyczące bezpieczeństwa żywności oraz higieny. W kontekście żywienia dzieci i młodzieży, szczególnie istotne jest zapewnienie wysokiej jakości serwowanych posiłków oraz eliminacja ryzyka wystąpienia chorób przenoszonych przez żywność. Wymogi te wynikają z przepisów prawa, takich jak Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie wymagań dotyczących żywności dla dzieci w szkołach oraz przepisów dotyczących systemu HACCP (Hazard Analysis and Critical Control Points). Przykładem praktycznego zastosowania tych przepisów jest konieczność pobierania próbek żywności z różnych partii posiłków, co pozwala na monitorowanie jakości dostarczanych produktów. Takie działania mogą obejmować zarówno przechowywanie próbek surowców, jak i gotowych posiłków na wypadek potrzeby przeprowadzenia analizy mikrobiologicznej. Dzięki temu stołówki szkolne mogą skutecznie reagować na ewentualne zagrożenia oraz zapewnić zdrowie i bezpieczeństwo swoich podopiecznych.

Pytanie 23

W placówkach zbiorowego żywienia typu zamkniętego, przez jaki czas przechowuje się próbki żywności?

A. 12 godzin
B. 72 godziny
C. 24 godziny
D. 48 godzin
Przechowywanie próbek żywności przez 72 godziny w zakładach żywienia zbiorowego typu zamkniętego jest zgodne z wytycznymi określonymi w przepisach dotyczących bezpieczeństwa żywności. Umożliwia to przeprowadzenie niezbędnych badań mikrobiologicznych w przypadku wykrycia problemów zdrowotnych związanych z żywnością. Próbki te powinny być przechowywane w odpowiednich warunkach, aby zachować ich integralność i bezpieczeństwo. W praktyce, gdy restauracja lub caterer otrzymuje skargi dotyczące żywności, mogą one wykorzystać przechowywane próbki do analizy, co pozwala na szybkie zidentyfikowanie źródła problemu. Taka procedura jest kluczowa w utrzymaniu wysokich standardów jakości oraz w ochronie konsumentów przed zagrożeniami zdrowotnymi. Warto również zaznaczyć, że zgodność z tymi wymogami jest często kontrolowana podczas audytów, co podkreśla wagę dyscypliny w zakresie przechowywania próbek.

Pytanie 24

Cykliczne składanie i wałkowanie podstawowego ciasta z tłuszczem to metoda przygotowywania ciasta

A. kruchego
B. ptysiowego
C. piaskowego
D. francuskiego
Odpowiedź dotyczącą ciasta francuskiego jest na miejscu. Cała sztuka polega na tym składaniu i wałkowaniu, co daje nam te charakterystyczne warstwy. Dzięki temu ciasto jest takie lekkie i chrupiące, a to wszystko przez parę wodną, która działa podczas pieczenia – oddziela te warstwy i sprawia, że ciasto nabiera objętości. Przykłady, takie jak croissanty czy tarty, to świetne wykorzystanie tej techniki. Każdy, kto zamierza być piekarzem, powinien to dobrze poznać. A z drugiej strony, pamiętaj, że jakość tłuszczu i odpowiednia temperatura to kluczowe sprawy, które mogą wpłynąć na końcowy efekt.

Pytanie 25

Na postawie zamieszczonego normatywu surowcowego oblicz, ile natki pietruszki należy przygotować do sporządzenia 16 porcji soku z pomidorów.

Normatyw surowcowy na 2 porcje soku z pomidorów
Nazwa surowcaIlość
Pomidory500 g
Jabłka250 g
Natka pietruszki¼ pęczka
Sól, sok z cytrynydo smaku
Bazyliado smaku
A. 1 pęczek.
B. 4 pęczki.
C. 2 pęczki.
D. 3 pęczki.
Podjęcie decyzji o ilości natki pietruszki na podstawie niepoprawnych obliczeń prowadzi do błędnych wniosków. W przypadku dostarczonych opcji, możliwe odpowiedzi sugerują różne ilości pęczków, co może wydawać się zrozumiałe, ale nie uwzględniają one kluczowych zasad obliczeń opartego na normatywach. Typowym błędem jest przyjmowanie założenia, że ilość potrzebna na 2 porcje jest wystarczająca do obliczenia większej ilości porcji bez uwzględnienia proporcji. Na przykład, wybór 4 pęczków wynika z mylnego przeliczenia, które nie uwzględnia, że każdy pęczek jest dzielony na ¼ w odniesieniu do normatywu. Kolejny problem pojawia się, gdy ktoś przypuszcza, że 1 pęczek na 16 porcji będzie wystarczający, co jest niewłaściwe, ponieważ nie zrozumiano, że ilość natki zwiększa się proporcjonalnie do liczby porcji. W kontekście gastronomicznym, brak precyzyjnych obliczeń i nieznajomość normatywów mogą prowadzić do nieefektywnego zarządzania surowcami, co w efekcie wpływa na koszty operacyjne i jakość potraw. Umożliwienie sobie dostępu do rzetelnych danych o składnikach oraz ich właściwym używaniu to kluczowe umiejętności w branży, które wpływają na sukces lokalu gastronomicznego.

Pytanie 26

Z danych zamieszczonych w tabeli wynika, że więcej witaminy C znajduje się

Nazwa warzywaBoćwinaBrukselkaRzodkiewkiPaprykaPomidory
Zawartość witaminy C w 100 g warzywa34,0 mg94,0 mg20,6 mg144,0 mg23,0 mg
A. w pomidorach niż w rzodkiewkach.
B. w brukselce niż w papryce.
C. w boćwinie niż w brukselce.
D. w rzodkiewkach niż w pomidorach.
Pomidor to warzywo, które jest szczególnie bogate w witaminę C, co zostało potwierdzone danymi przedstawionymi w tabeli. Zawartość witaminy C w 100 g pomidorów wynosi 23,0 mg, co wskazuje na znaczną ilość tego składnika odżywczego, istotnego dla prawidłowego funkcjonowania organizmu. Witamina C ma kluczowe znaczenie dla zdrowia, ponieważ działa jako silny przeciwutleniacz, wspiera system odpornościowy oraz bierze udział w syntezie kolagenu. Zawartość witaminy C w rzodkiewkach, wynosząca 20,6 mg na 100 g, jest niższa, co czyni pomidory lepszym źródłem tej witaminy. Stosowanie warzyw bogatych w witaminę C, takich jak pomidory, w diecie może przyczynić się do poprawy ogólnego stanu zdrowia oraz zmniejszenia ryzyka niektórych chorób. Dlatego odpowiedź "w pomidorach niż w rzodkiewkach" jest poprawna i odzwierciedla właściwe zrozumienie wartości odżywczych tych produktów.

Pytanie 27

Na podstawie receptury, z 0,6 kg buraków można przygotować 5 porcji sałatki. Ile porcji tej sałatki da się zrobić z 12 kg buraków?

A. 100 porcji
B. 60 porcji
C. 160 porcji
D. 120 porcji
Wybór odpowiedzi 120 porcji, 60 porcji lub 160 porcji opiera się na błędnym zrozumieniu proporcji i obliczeń. Kluczowym błędem jest nieprawidłowe przeliczenie ilości buraków na porcje sałatki. Osoby, które wybrały te odpowiedzi, mogą myśleć, że wystarczy pomnożyć liczbę buraków bez uwzględnienia rzeczywistej proporcji, co prowadzi do znacznych błędów obliczeniowych. Na przykład, wybór 120 porcji może wynikać z mylnego założenia, że z 12 kg buraków można uzyskać równą wielokrotność porcji z mniejszych ilości, nie biorąc pod uwagę, że 0,6 kg buraków to punkt odniesienia dla 5 porcji. Podobnie, wybór 60 porcji sugeruje, że osoba mogła nie zrozumieć, jak proporcjonalnie przeliczać składniki, co jest kluczowe w gastronomii. Użycie 160 porcji jako odpowiedzi również wskazuje na mylne założenie, że większa ilość buraków automatycznie prowadzi do jeszcze większej liczby porcji, co jest błędne bez uwzględnienia odpowiednich obliczeń. W praktyce, aby unikać takich pomyłek, ważne jest, aby stosować metodę proporcji i zrozumieć, jak przeliczać ilości składników, co jest niezbędne w codziennej pracy w kuchni oraz w planowaniu dań w restauracjach.

Pytanie 28

W pomieszczeniu, gdzie temperatura wynosi od 15 do 18°C oraz wilgotność względna powietrza oscyluje w granicach 55-60%, powinno się przechowywać

A. owoce, warzywa
B. mąkę, cukier
C. mleko, margarynę
D. masło, wędliny
Mąka i cukier to produkty, które najlepiej przechowywać w warunkach o temperaturze 15-18°C i wilgotności względnej 55-60%. Takie warunki sprzyjają utrzymaniu ich jakości oraz zapobiegają rozwojowi szkodników, takich jak mole spożywcze. Mąka, jako produkt sypki, nie wymaga chłodzenia, ale musi być chroniona przed wilgocią, co może prowadzić do zbrylania oraz rozwoju pleśni. Cukier jest również stabilny w takich warunkach, a jego właściwości nie zmieniają się znacząco. W praktyce, przechowywanie tych produktów w suchych, ciemnych miejscach, takich jak spiżarnie czy szafki kuchenne, pozwala na długotrwałe zachowanie ich świeżości. Dobre praktyki branżowe wskazują, że ważne jest, aby produkty te były przechowywane w szczelnych pojemnikach, co minimalizuje ryzyko ich kontaktu z wilgocią oraz powietrzem, co z kolei może wpływać na jakość i trwałość tych składników.

Pytanie 29

Jakiego rodzaju nóż jest najbardziej odpowiedni do filetowania ryb?

A. Nóż do filetowania
B. Nóż do mięsa
C. Nóż do chleba
D. Nóż do sera
Nóż do filetowania to specjalistyczne narzędzie kuchenne, które zostało zaprojektowane z myślą o precyzyjnym oddzielaniu mięsa ryby od jej szkieletu oraz skóry. Charakteryzuje się długą, wąską i elastyczną klingą, co pozwala na dokładne prowadzenie ostrza wzdłuż kręgosłupa ryby czy pod jej skórą. Elastyczność ostrza jest kluczowa, ponieważ umożliwia ono łatwe manewrowanie, co jest niezbędne przy filetowaniu. W branży gastronomicznej, posługiwanie się odpowiednim nożem jest nie tylko kwestią efektywności, ale również standardem jakości pracy. Profesjonalni kucharze doceniają, jak odpowiednie narzędzie może wpływać na jakość przygotowywanych dań oraz na szybkość pracy w kuchni. Nóż do filetowania to nieodzowny element wyposażenia każdej profesjonalnej kuchni, gdzie serwowane są dania rybne. Używając tego narzędzia, można uzyskać idealnie gładkie i równomierne filety, co jest szczególnie ważne przy serwowaniu potraw wysokiej jakości.

Pytanie 30

Tłuszcze stałe przechowywane w magazynie w temperaturze powyżej 10ºC z dostępem światła ulegają

A. koagulacji.
B. emulgacji.
C. rafinowaniu.
D. jełczeniu.
Prawidłowo wskazany proces to jełczenie. Tłuszcze stałe, szczególnie te o wysokiej zawartości nienasyconych kwasów tłuszczowych, bardzo źle znoszą przechowywanie w zbyt wysokiej temperaturze i przy dostępie światła. Dochodzi wtedy do utleniania tłuszczu – tlen z powietrza reaguje z kwasami tłuszczowymi, powstają nadtlenki, aldehydy, ketony i inne związki odpowiadające za nieprzyjemny zapach i smak. W praktyce mówimy: tłuszcz zjełczał. W gastronomii jest to poważny błąd przechowywania, bo taki tłuszcz nie tylko pogarsza smak potraw, ale może też być szkodliwy dla zdrowia. Z mojego doświadczenia najczęściej widać to przy starym smalcu, margarynie czy tłuszczu do frytury trzymanym w ciepłej kuchni pod lampą. Dobre praktyki mówią jasno: tłuszcze przechowujemy w chłodnym, ciemnym miejscu, w szczelnie zamkniętych opakowaniach, z dala od źródeł ciepła i światła, najlepiej poniżej 10°C, jeśli producent tak zaleca. W zakładach gastronomicznych jest to też element systemów GHP i HACCP – kontrola warunków magazynowania tłuszczów, pilnowanie dat przydatności i rotacji (zasada FIFO), a także regularna ocena organoleptyczna: zapach, barwa, konsystencja. Moim zdaniem warto wyrobić sobie nawyk, żeby przy każdym otwarciu pojemnika z tłuszczem dosłownie „powąchać, rzucić okiem” – szybciej wyłapie się początki jełczenia i uniknie się psucia całej partii produktu lub całej serii potraw.

Pytanie 31

Gdy pracownik się skaleczył, jego krew przedostała się do mielonego mięsa. W takiej sytuacji powinno się to mięso

A. wykorzystać w dalszej produkcji
B. mocno doprawić przyprawami
C. przeznaczyć do utylizacji
D. poddawać obróbce cieplnej
Odpowiedź o przeznaczeniu mięsa do utylizacji jest prawidłowa z uwagi na istotne zagrożenia zdrowotne związane z obecnością krwi pracownika w mięsie mielonym. Krew może być nośnikiem różnorodnych patogenów, w tym bakterii, wirusów oraz pasożytów, które mogą prowadzić do poważnych chorób pokarmowych. W branży spożywczej, szczególnie w produkcji mięsa, kluczowe jest przestrzeganie zasad bezpieczeństwa żywności, które są zgodne z normami HACCP (Hazard Analysis and Critical Control Points). Zgodnie z tymi zasadami, wszelkie zanieczyszczenia biologiczne muszą być eliminowane, aby zminimalizować ryzyko dla konsumentów. W praktyce, mięso, które mogło być zanieczyszczone krwią, powinno być natychmiast usunięte z obiegu i zutylizowane, aby zapobiec ewentualnym zagrożeniom zdrowotnym dla klientów. Utylizacja takiego mięsa jest nie tylko działaniem zgodnym z przepisami, ale także wyrazem dbałości o zdrowie publiczne i odpowiedzialności producentów.

Pytanie 32

W zakładzie gastronomicznym magazyny żywności powinny być wyposażone

A. w schładziarki szokowe
B. w stoły chłodnicze i mroźnicze
C. w witryny chłodnicze
D. w komory chłodnicze i zamrażalnicze
Schładziarki szokowe, stoły chłodnicze oraz witryny chłodnicze pełnią różne funkcje w kuchni gastronomicznej, jednak nie są one podstawowym wyposażeniem magazynów środków spożywczych. Schładziarki szokowe są wykorzystywane do szybkiego schładzania potraw, co jest przydatne po procesie gotowania, ale nie służą do długoterminowego przechowywania produktów. Ich głównym celem jest szybkość działania, co jest istotne w kontekście bezpieczeństwa żywności, ale nie zastępuje potrzeby magazynowania w odpowiednich komorach chłodniczych i zamrażalniczych. Stoły chłodnicze i mroźnicze są używane głównie w obszarze przygotowywania potraw, co sprawia, że są bardziej odpowiednie do działania w kuchni, a nie w magazynach. Witryny chłodnicze, z kolei, są często wykorzystywane w przestrzeniach sprzedażowych, takich jak sklepy i bufety, a ich główną funkcją jest eksponowanie produktów, a nie ich przechowywanie na dłuższy czas. Te urządzenia, choć użyteczne, nie spełniają wymogów przechowywania oraz ochrony żywności w sposób wymagany przez standardy branżowe. Dlatego kluczowe jest zrozumienie, że chociaż te urządzenia są ważne w kontekście funkcjonowania zakładu gastronomicznego, nie można ich traktować jako substytut odpowiednich komór chłodniczych i zamrażalniczych.

Pytanie 33

Kawę po turecku przygotowuje się i serwuje

A. w urządzeniu filtracyjnym
B. w tygielku
C. w maszynce próżniowej
D. w ekspresie
Kawa po turecku to tradycyjny sposób parzenia kawy, który polega na wykorzystaniu tygielka, znanego również jako cezve lub ibrik. W tym procesie drobno mielona kawa jest mieszana z wodą i cukrem (opcjonalnie) i następnie powoli podgrzewana na ogniu. Tygielek ma charakterystyczny kształt, który sprzyja równomiernemu podgrzewaniu i pozwala na uzyskanie intensywnego smaku kawy. Po zagotowaniu kawy, ważne jest, aby nie doprowadzić jej do wrzenia, co pozwala na uzyskanie delikatnej pianki zwanej 'krema'. Kawa po turecku jest podawana w małych filiżankach, a osad opada na dno, co jest typowe dla tej metody. Przygotowując kawę w tygielku, możemy eksperymentować z różnymi proporcjami składników, co daje możliwość dostosowania smaku do indywidualnych preferencji. Ten sposób parzenia kawy jest nie tylko popularny w Turcji, ale również zyskuje uznanie w wielu krajach na świecie, co podkreśla jego znaczenie kulturowe oraz kulinarne.

Pytanie 34

W systemie "cook-serve" gorące potrawy, które są przechowywane w temperaturze przekraczającej 65 °C, powinny być serwowane od momentu ich przygotowania w ciągu

A. 6 godzin
B. 7 godzin
C. 4 godzin
D. 5 godzin
Odpowiedź, że gotowe dania ciepłe w systemie 'cook-serve' należy wydawać w ciągu 4 godzin od momentu ich wyprodukowania, jest zgodna z najlepszymi praktykami w branży gastronomicznej. Zachowanie odpowiedniej temperatury serwowania, powyżej 65 °C, jest kluczowe dla minimalizacji ryzyka rozwoju patogenów. W praktyce oznacza to, że dania powinny być serwowane na bieżąco, aby zapewnić ich świeżość i bezpieczeństwo dla konsumentów. Przykładowo, w profesjonalnej kuchni restauracyjnej, dania takie jak zupy, potrawy serwowane na gorąco czy mięsa powinny być monitorowane pod kątem czasu przechowywania, aby uniknąć podawania potraw, które mogą być szkodliwe dla zdrowia. Dobrą praktyką jest także prowadzenie systematycznego zapisu czasu przygotowania potraw, co pozwala na utrzymanie wysokich standardów jakości oraz bezpieczeństwa żywności. Ponadto, normy HACCP wskazują na konieczność ścisłej kontroli czasu i temperatury przechowywania żywności, co jest niezbędne do zapewnienia jej bezpieczeństwa oraz jakości.

Pytanie 35

Na podstawie zamieszczonego schematu wykonania galantyny z drobiu wskaż, którą czynność należy umieścić w miejscu oznaczonym znakiem zapytania.

Etapy wykonania galantyny z drobiu
Mycie mięsaObcięcie skrzydełPrzecięcie skóry od nasady szyi do końca mostkaNacięcie skóry
i mięśni
wzdłuż kości
udowej
?Sporządzenie nadzieniaFormowanie galantyny
A. Rozbicie fileta.
B. Oddzielenie fileta ze skórą od korpusu.
C. Oddzielenie skóry wraz z mięśniami od kości.
D. Odcięcie udek.
Cały schemat pokazuje typową kolejność czynności przy wykonywaniu galantyny z drobiu: najpierw mycie mięsa i wstępne oczyszczenie, potem obcięcie skrzydeł, dalej przecięcie skóry od nasady szyi do końca mostka, następnie nacięcie skóry i mięśni wzdłuż kości udowej, a dopiero potem właściwe wyluzowanie, czyli oddzielenie skóry z mięśniami od kości. Łatwo tu pomylić poszczególne etapy, bo wszystkie dotyczą obróbki tuszki, ale ich funkcja technologiczna jest inna. Odcięcie udek to raczej element porcjowania drobiu na części, a nie przygotowania do galantyny – w galantynie zależy nam na zachowaniu ciągłości płata, dlatego nóg się nie odcina, tylko je się wyluzowuje, pozostawiając mięśnie połączone ze skórą. Rozbicie fileta też nie pasuje do tego miejsca w schemacie: rozklepywanie mięsa stosuje się przy roladach, zrazach czy devolayach, a tutaj chcemy uzyskać równą powierzchnię przez umiejętne zdjęcie mięsa z kości, nie przez mechaniczne rozbijanie. Oddzielenie fileta ze skórą od korpusu to kolejny typowy etap porcjowania, kiedy przygotowuje się np. pojedyncze piersi z kością lub bez, natomiast przy galantynie nie rozdziela się elementów, tylko pracuje się na całej tuszce, żeby uzyskać jeden duży płat mięsa. Typowym błędem jest myślenie o galantynie jak o „zwykłym kurczaku na porcje”, a to w rzeczywistości zaawansowana technika wyluzowania. W dobrych praktykach kucharskich przyjmuje się, że najpierw wykonuje się nacięcia prowadzące wzdłuż kości, a dopiero potem konsekwentnie oddziela się od nich mięśnie i skórę – dlatego tylko czynność oddzielenia skóry wraz z mięśniami od kości logicznie pasuje w miejsce oznaczone znakiem zapytania.

Pytanie 36

Wskaż grupę trzech artykułów spożywczych, których konsumowanie powinno być ograniczone, aby uniknąć otyłości?

A. Drób, ryż brązowy, jogurt
B. Cielęcina, masło, ziemniaki
C. Podroby, oliwa z oliwek, brokuły
D. Wieprzowina, sery podpuszczkowe, makarony
Wybór wieprzowiny, serów podpuszczkowych i makaronów jako produktów, których spożycie należy ograniczyć, jest uzasadniony ich wysoką kalorycznością oraz zawartością tłuszczów nasyconych. Wieprzowina, zwłaszcza w postaci przetworzonej, często ma wysoką zawartość tłuszczu, co może przyczyniać się do nadmiaru kalorii w diecie. Sery podpuszczkowe, takie jak cheddar czy gouda, są bogate w tłuszcze i kalorie, co sprawia, że ich nadmierne spożycie może prowadzić do otyłości. Makarony, zwłaszcza te z białej mąki, mają wysoki indeks glikemiczny, co może powodować szybki wzrost poziomu cukru we krwi, a następnie uczucie głodu, co prowadzi do dalszego jedzenia. Ograniczając te produkty, warto zastąpić je zdrowszymi alternatywami, takimi jak pełnoziarniste zboża, chude białka i warzywa. Dbanie o zrównoważoną dietę i kontrola porcji to kluczowe elementy w prewencji otyłości. Zgodnie z wytycznymi WHO, zdrowa dieta powinna być bogata w owoce, warzywa oraz pełnoziarniste produkty, a ograniczać tłuszcze nasycone i cukry prosty.

Pytanie 37

Osoba jedząca krem zrobiony z surowych, nieodkażonych żółtek jaj jest narażona na zatrucie

A. pałeczkami Shigella
B. laseczką zgorzeli gazowej
C. pałeczkami okrężnicy
D. pałeczkami Salmonelli
Wybór pałeczek Salmonelli jako głównego zagrożenia dla tych, którzy jedzą surowe żółtka jaj, ma sens, bo to nie jest żadna nowość w kwestii bezpieczeństwa żywności. Salmonella to bakteria, która może być w surowych jajach, a jej zjedzenie prowadzi do poważnych problemów zdrowotnych, takich jak zatrucia. Takie jajka należy traktować jako potencjalne źródło bakterii. W gastronomii często mówi się, że surowe jaja powinny być omijane, a lepiej korzystać z jajek, które przeszły obróbkę termiczną lub są pasteryzowane. To naprawdę zmniejsza ryzyko infekcji. Wiedza o tym jest mega ważna, żeby dbać o swoje zdrowie, ale też respektować standardy higieny w gastronomii, bo każdy ma prawo do zdrowego jedzenia.

Pytanie 38

Z masy przygotowanej z gotowanych ziemniaków, mąki ziemniaczanej oraz jajek formuje się kulki z wgłębieniem w środku. Przedstawiony opis odnosi się do potrawy z kuchni

A. śląskiej
B. kaszubskiej
C. małopolskiej
D. mazowieckiej
Potrawa opisana w pytaniu to kluski śląskie, charakterystyczne dla kuchni regionu Śląska. Kluski te są przyrządzane z ugotowanych ziemniaków, mąki ziemniaczanej oraz jaj, co nadaje im odpowiednią konsystencję oraz smak. Kluski śląskie posiadają charakterystyczne zagłębienie w środku, które służy do umieszczania sosów lub innych dodatków, co zwiększa ich walory smakowe. W kuchni śląskiej kluczowe jest połączenie prostych, lokalnych składników, co wpisuje się w tradycje kulinarne regionu. Warto zauważyć, że kluski śląskie są często serwowane z gulaszem lub mięsem, co czyni je popularną potrawą na rodzinnych obiadach oraz podczas różnych uroczystości. Przygotowanie klusek śląskich wymaga znajomości technik kulinarnych, takich jak odpowiednie ugotowanie ziemniaków i umiejętne formowanie ciasta, co przekłada się na jakość finalnego dania.

Pytanie 39

Jak dokonuje się połączenia składników ciasta francuskiego?

A. zarabianie
B. ubijanie
C. mieszanie
D. wałkowanie
Łączenie składników ciasta francuskiego odbywa się poprzez wałkowanie, co jest kluczowym etapem w jego przygotowaniu. Proces ten polega na delikatnym rozciąganiu ciasta przez wałkowanie go na płaskiej powierzchni, co umożliwia równomierne rozprowadzenie składników oraz uzyskanie odpowiedniej struktury ciasta. Wałkowanie pozwala również na wprowadzenie powietrza między warstwy ciasta, co jest niezbędne do osiągnięcia pożądanego efektu puff pastry, czyli efektu „puff”, który charakteryzuje się delikatnymi, chrupiącymi warstwami. Ważne jest, aby ciasto było odpowiednio schłodzone przed wałkowaniem, aby uniknąć nadmiernego rozgrzewania masła, co mogłoby wpłynąć na strukturę finalnego produktu. W praktyce, w profesjonalnych kuchniach, stosuje się techniki takie jak „folding” (składanie ciasta) oraz kontrolowanie grubości wałkowania, co zapewnia idealne warunki do uzyskania ciasta francuskiego o odpowiedniej teksturze i smaku. Warto również pamiętać o użyciu mąki do posypania powierzchni roboczej, co zapobiega przywieraniu ciasta.

Pytanie 40

Bezpośrednie wbijanie jaj do ciasta może prowadzić do zanieczyszczenia mechanicznego poprzez fragmenty skorupek oraz zanieczyszczenia mikrobiologicznego?

A. laseczką jadu kiełbasianego
B. laseczką zgorzeli gazowej
C. pałeczką salmonelli
D. gronkowcem złocistym
Wybrane odpowiedzi, takie jak 'laseczka jadu kiełbasianego' i 'laseczka zgorzeli gazowej', są nieprawidłowe, ponieważ te bakterie nie są związane z zanieczyszczeniem jaj. Laseczka jadu kiełbasianego, czyli Clostridium botulinum, jest odpowiedzialna za produkcję toksyn prowadzących do botulizmu, ale nie ma związku z jajkami ani ich przetwarzaniem. Laseczka zgorzeli gazowej, znana jako Clostridium perfringens, również nie jest typowym patogenem dla jaj, lecz raczej dla produktów mięsnych. Koncentrując się na gronkowcu złocistym, należy zaznaczyć, że jest to patogen, który może być obecny w produktach spożywczych, ale najczęściej kojarzony jest z kontaminacją przez ludzi, a nie z surowymi jajkami. Błędem myślowym jest łączenie tych bakterii z procesem wybijania jaj, ponieważ nie są one typowymi zanieczyszczeniami tego składnika. Salmonella natomiast jest powszechnie uznawana za głównego sprawcę zakażeń związanych z jajkami, co podkreśla znaczenie stosowania właściwych praktyk higienicznych podczas ich obróbki. W kontekście bezpieczeństwa żywności, kluczowe jest zrozumienie, jakie mikroorganizmy mogą być obecne w surowych składnikach i odpowiednie ich kontrolowanie, co powinno być standardem w każdej kuchni.