Pytanie 1
Przedstawione na rysunku przepalenie denka tłoka w silniku z zapłonem iskrowym jest skutkiem
A. zastosowanie paliwa o zbyt wysokiej liczbie cetanowej.
B. zbyt niskiej temperatury pracy silnika.
C. zastosowania świecy zapłonowej o niewłaściwej wartości cieplnej.
D. zbyt ciasno spasowanego tłoka w cylindrze.
Przepalone denko tłoka w silniku z zapłonem iskrowym wielu osobom kojarzy się ogólnie z „przeciążeniem” silnika, ale klucz jest w tym, co realnie podnosi temperaturę w komorze spalania. Częsty błąd myślowy polega na mieszaniu zjawisk charakterystycznych dla silników ZI i ZS. Liczba cetanowa dotyczy wyłącznie oleju napędowego i silników wysokoprężnych, gdzie opisuje zdolność paliwa do samozapłonu pod wpływem sprężania. W benzynowym silniku iskrowym pracującym na benzynie mówimy o liczbie oktanowej, a zastosowanie paliwa o wysokiej liczbie cetanowej w takim silniku w praktyce w ogóle nie występuje – to zupełnie inny rodzaj paliwa i inny sposób spalania, więc nie jest to przyczyna przepalenia tłoka. Kolejne mylące założenie to przekonanie, że zbyt ciasno spasowany tłok w cylindrze sam z siebie doprowadzi do wypalenia denka. Zbyt mały luz tłok–cylinder wywoła raczej zacieranie na płaszczu tłoka, rysy na gładzi cylindra, blokowanie pierścieni i utratę kompresji. Objawy będą widoczne na bokach tłoka w postaci przytarć, a nie w postaci dziury w jego denku. Oczywiście zatarcie może podnieść lokalnie temperaturę, ale mechanizm uszkodzenia jest zupełnie inny niż typowe przepalenie widoczne na zdjęciu. Pojawia się też czasem pomysł, że niska temperatura pracy silnika sprzyja takim uszkodzeniom. W rzeczywistości jest odwrotnie: zbyt niska temperatura cieczy chłodzącej powoduje niedogrzanie silnika, zwiększone zużycie paliwa, tworzenie nagaru, rozcieńczanie oleju, ale nie prowadzi bezpośrednio do przetopienia denka tłoka. Do przepalenia dochodzi wtedy, gdy lokalnie temperatura w komorze spalania jest zbyt wysoka przez dłuższy czas – na przykład w wyniku nieprawidłowej świecy, ubogiej mieszanki, za dużego wyprzedzenia zapłonu czy spalania stukowego. Warto więc rozróżniać przyczyny mechanicznych uszkodzeń związanych z pasowaniem, problemy z doborem paliwa oraz zjawiska cieplne w komorze spalania, bo tylko wtedy diagnoza będzie logiczna i zgodna z praktyką warsztatową.
