Wyniki egzaminu

Nowy egzamin

Informacje o egzaminie:

Zawód: Technik farmaceutyczny
Kwalifikacja: MED.09 - Sporządzanie i wytwarzanie produktów leczniczych oraz prowadzenie obrotu produktami leczniczymi, wyrobami medycznymi, suplementami diety i środkami spożywczymi specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz innymi produktami dopuszczonymi do obrotu w aptece
Data rozpoczęcia: 25 stycznia 2026 05:11
Data zakończenia: 25 stycznia 2026 05:24

Egzamin niezdany

Wynik: 19/40 punktów (47,5%)

Wymagane minimum: 20 punktów (50%)

Udostępnij swój wynik

Facebook

X.com

Szczegółowe wyniki:

Pytanie 1

Najwyższą zawartość substancji aktywnych w leku ma forma

A. nalewka

B. ekstrakt suchy

C. macerat

D. ekstrakt płynny

Wyciąg suchy to postać leku, która charakteryzuje się najwyższą zawartością substancji aktywnych, ponieważ powstaje w wyniku usunięcia większości rozpuszczalników z oryginalnego materiału roślinnego. Dzięki temu uzyskuje się skoncentrowany produkt, który zawiera dużą ilość związków czynnych, co czyni go niezwykle efektywnym w terapii. Wyciągi suche są często stosowane w suplementach diety oraz w farmakologii, gdzie precyzyjnie określona dawka substancji czynnej jest kluczowa dla skuteczności leczenia. Na przykład, w fitoterapii wyciągi suche ziołowe są popularne w postaciach kapsułek lub tabletek, co ułatwia ich dawkowanie i zapewnia stabilność składników. Warto zauważyć, że standardy produkcji suplementów diety, takie jak GMP (Good Manufacturing Practices), wskazują na konieczność monitorowania procesu ekstrakcji, aby zapewnić wysoką jakość i skuteczność wyciągów. W związku z tym, wybór wyciągu suchego jako formy leku jest często preferowany w kontekście maksymalizacji skutków terapeutycznych.

Pytanie 2

W jaki sposób należy przechowywać insulinę przed jej otwarciem?

A. W zamrażarce poniżej 0°C

B. Na półce w temperaturze pokojowej

C. Bezpośrednio pod światłem słonecznym

D. W lodówce w temperaturze 2-8°C

Insulina, podobnie jak wiele innych produktów leczniczych, wymaga odpowiednich warunków przechowywania, aby utrzymać swoją skuteczność i bezpieczeństwo. Przechowywanie insuliny w lodówce w temperaturze 2-8°C jest zalecanym standardem. Ta temperatura zapewnia stabilność preparatu i chroni go przed degradacją. Zbyt wysoka temperatura mogłaby spowodować denaturację białek zawartych w insulinie, co zmniejszyłoby jej skuteczność. Co więcej, przechowywanie insuliny w lodówce minimalizuje ryzyko jej zanieczyszczenia oraz zapewnia, że preparat pozostaje w odpowiedniej formie przez cały okres ważności. W praktyce, osoby stosujące insulinę powinny dbać o jej odpowiednie przechowywanie, zwłaszcza w podróży, kiedy dostęp do lodówki może być ograniczony. Warto wtedy korzystać ze specjalnych toreb termoizolacyjnych. Trzymanie insuliny w odpowiednich warunkach jest kluczowe dla zachowania jej właściwości terapeutycznych, co bezpośrednio wpływa na kontrolę poziomu cukru we krwi u pacjentów z cukrzycą. Insulina jest zatem przykładem na to, jak ważne jest przestrzeganie zaleceń dotyczących przechowywania leków dla ich skutecznego działania.

Pytanie 3

Zanim przystąpimy do realizacji leku, konieczne jest

A. zaplanować pomoc drugiej osoby podczas odważania składników leków

B. odważyć wszystkie składniki leku w ilościach przekraczających te zapisane w recepcie

C. zgromadzić na stanowisku pracy niezbędny sprzęt do wykonania leku

D. zgromadzić na wadze wszystkie składniki leku recepturowego

Zgromadzenie na stanowisku pracy sprzętu niezbędnego do wykonania leku jest kluczowym krokiem w procesie farmaceutycznym. Przed przystąpieniem do produkcji leku należy upewnić się, że wszystkie urządzenia i akcesoria, takie jak wagi, mieszadła, pojemniki oraz sprzęt ochronny, są dostępne i sprawne. Takie podejście minimalizuje ryzyko błędów i zapewnia, że proces produkcji będzie przebiegał sprawnie. Na przykład, brak odpowiedniego sprzętu może prowadzić do opóźnień, co w kontekście produkcji leków recepturowych może mieć poważne konsekwencje. Dodatkowo, przestrzeganie standardów dotyczących wyposażenia stanowiska pracy, takich jak zasady Dobrej Praktyki Wytwarzania (GMP), jest niezbędne do zapewnienia jakości i bezpieczeństwa leków. W kontekście farmaceutyki, przygotowanie stanowiska pracy jest również związane z minimalizowaniem zanieczyszczeń i błędów, co jest fundamentalnym aspektem produkcji leków.

Pytanie 4

Leki takie jak nabumeton oraz meloksykam (inhibitory cyklooksygenazy) zaliczają się do kategorii

A. narkotycznych leków przeciwbólowych

B. B2 (beta 2) - adrenolityków

C. leków moczopędnych oszczędzających potas

D. niesteroidowych leków przeciwzapalnych

Nabumeton i meloksykam są klasyfikowane jako niesteroidowe leki przeciwzapalne (NLPZ), które działają poprzez inhibicję enzymów cyklooksygenazy (COX). Te leki są powszechnie stosowane w terapii bólu oraz stanów zapalnych, takich jak zapalenie stawów. Ich mechanizm działania polega na zmniejszeniu produkcji prostaglandyn, które są substancjami chemicznymi odpowiedzialnymi za wywoływanie bólu i stanu zapalnego. Dobre praktyki w leczeniu bólu wskazują, że NLPZ są często pierwszym krokiem w terapii bólów o umiarkowanym natężeniu. Przykładem ich zastosowania może być kontrola bólu pooperacyjnego lub łagodzenie objawów choroby zwyrodnieniowej stawów. Istotne jest także monitorowanie działań niepożądanych, takich jak uszkodzenie błony śluzowej żołądka, co może prowadzić do wrzodów. Dlatego kluczowe jest stosowanie ich zgodnie z zaleceniami lekarza oraz przemyślane podejście do leczenia.

Pytanie 5

Jakie jest inne określenie Rivanolu?

A. benzalkoniowego chlorku

B. etakrydyny mleczanu

C. chlorheksydyny diglukonianu

D. potasu nadmanganianu

Wybór odpowiedzi odnoszących się do benzalkoniowego chlorku, potasu nadmanganianu lub chlorheksydyny diglukonianu wskazuje na nieporozumienie dotyczące właściwości oraz zastosowań tych substancji. Benzalkoniowy chlorek to związek czwartorzędowy, który działa jako środek dezynfekujący, ale jego spektrum działania różni się od etakrydyny mleczanu. Zwykle jest stosowany w produktach do dezynfekcji powierzchni, a jego działanie może być ograniczone w obecności organicznych zanieczyszczeń. Potas nadmanganianu, z kolei, jest silnym utleniaczem, używanym głównie w leczeniu schorzeń dermatologicznych oraz jako środek do dezynfekcji w rozwiązaniach wodnych. Jego stosowanie wymaga ostrożności, ponieważ może prowadzić do podrażnień skóry. Chlorheksydyna diglukonian to inny popularny środek antyseptyczny, o szerokim zastosowaniu w stomatologii i chirurgii, ale ma inny mechanizm działania i jest stosowany w innych kontekstach. Wybór jakiegokolwiek z tych związków zamiast etakrydyny mleczanu może wynikać z braku zrozumienia ich specyficznych zastosowań i skutków działania, co może prowadzić do niewłaściwego doboru terapii, zwiększając ryzyko zakażeń oraz powikłań.

Pytanie 6

W stanowisku pracy technika farmaceutycznego znajdują się: waga do ważenia substancji w proszku i cieczy, 3 zlewki, 3 bagietki. Aby przygotować SAPO KALINUS, technik będzie potrzebował także

A. łaźnię wodną

B. lożę laminarną

C. sterylizator powietrzny

D. palnik gazowy

Sterylizator powietrzny jest urządzeniem używanym głównie do sterylizacji narzędzi i materiałów, które nie mogą być poddane działaniu wilgoci. Jego zastosowanie w kontekście przygotowywania SAPO KALINUS byłoby nieadekwatne, gdyż proces ten nie wymaga sterylizacji, lecz precyzyjnego podgrzewania. Z kolei loża laminarna, choć niezwykle istotna w zapewnieniu czystości mikrobiologicznej podczas manipulacji substancjami, nie jest niezbędna do samego procesu przygotowania leku, lecz raczej do ochrony przed zanieczyszczeniami. Palnik gazowy, natomiast, jest używany do bezpośredniego podgrzewania substancji, co w przypadku bardzo wrażliwych związków chemicznych może prowadzić do ich degradacji lub reakcji niepożądanych. Użycie palnika w pozbawionym kontroli warunkach termicznych może skutkować nierównomiernym podgrzewaniem, co jest niezgodne z dobrą praktyką laboratoryjną. W rzeczywistości, odpowiednie sprzęty laboratoryjne są zgodne z zaleceniami i standardami, które nakładają obowiązek używania urządzeń umożliwiających precyzyjne kontrolowanie warunków eksperymentalnych, co wyklucza z użycia wymienione alternatywy w kontekście przygotowania SAPO KALINUS.

Pytanie 7

Który z leków jest wykorzystywany w terapii cukrzycy typu I?

A. metformina

B. Insulina

C. Gliklazyd

D. Glimepiryd

Insulina jest kluczowym lekiem w leczeniu cukrzycy typu I, ponieważ jest hormonem odpowiedzialnym za regulację poziomu glukozy we krwi. Pacjenci z tym typem cukrzycy nie produkują insuliny z powodu zniszczenia komórek beta w trzustce przez własny układ odpornościowy. Dlatego muszą regularnie przyjmować insulinę, aby zrekompensować brak tego hormonu. Insulina dostępna jest w różnych formach, takich jak insulina krótko działająca, długo działająca oraz mieszane preparaty, co pozwala na dostosowanie terapii do indywidualnych potrzeb pacjenta. Kontrola glikemii jest kluczowym elementem terapii, a odpowiednie monitorowanie poziomu cukru we krwi oraz dostosowanie dawek insuliny są niezbędne do uniknięcia powikłań. Ponadto, edukacja pacjentów na temat diety, aktywności fizycznej i zasad zarządzania cukrzycą jest niezbędna dla skuteczności leczenia i poprawy jakości życia. Warto również podkreślić znaczenie współpracy z zespołem medycznym, aby dostosować leczenie do zmieniających się potrzeb organizmu.

Pytanie 8

Podczas wytrawiania Convallariae maialis herba wodą uzyskuje się w sposób prawidłowy

A. nalewka

B. macerat

C. wywar

D. napar

Generalnie odpowiedzi jak odwar, macerat czy nalewka są zupełnie innymi metodami i nie pasują do konwalii majowej. Odwar to długie gotowanie, które może zniszczyć niektóre ważne składniki, szczególnie te wrażliwe na wysoką temperaturę. W kontekście naparu, dzięki krótszemu czasowi kontaktu z wodą, można zachować więcej aktywnych substancji, co czyni go lepszym wyborem. Macerat natomiast, to moczenie w zimnej wodzie przez dłuższy czas i nie jest polecany do roślin, które potrzebują wysokiej temperatury. Nalewka używa alkoholu jako rozpuszczalnika, co zmienia skład chemiczny i nie nadaje się do ekstrakcji wodnej. Dobrze jest pamiętać, że złe stosowanie tych metod może dać niską skuteczność lub nawet być szkodliwe, więc ważne jest, by dobrze zrozumieć rośliny i użyć właściwej metody.

Pytanie 9

Na etykiecie preparatu medycznego umieszczony jest termin przydatności (EXP): 08.2017. Cyfrowy symbol wskazuje, że termin ważności leku kończy się w dniu

A. 31 lipca 2017r.

B. 31 sierpnia 2017r.

C. 15 sierpnia 2017r.

D. 1 sierpnia 2017r.

Termin ważności leku oznaczony jako EXP (ang. expiry date) wskazuje ostatni dzień, w którym dany produkt może być używany z pełną skutecznością oraz bezpieczeństwem. W przypadku daty 08.2017, oznacza to, że lek jest ważny do 31 sierpnia 2017 roku, co jest zgodne z powszechnie przyjętymi praktykami w przemyśle farmaceutycznym. To podejście jest oparte na zasadzie, że produkty lecznicze powinny być używane przed końcem miesiąca, w którym upływa ich termin ważności. Przykładem zastosowania tej wiedzy jest dokonanie oceny zapasów leków w aptece, gdzie ważne jest, aby usunąć produkty z przeterminowanym terminem przed ich wykorzystaniem. Należy również zwrócić uwagę na przechowywanie leków w odpowiednich warunkach, aby nie przyspieszać ich psucia się, co może wpłynąć na ich trwałość. Zgodnie z regulacjami farmaceutycznymi, producenci są zobowiązani do wykonania odpowiednich badań stabilności, aby ustalić termin ważności, co podkreśla znaczenie przestrzegania tych terminów dla bezpieczeństwa pacjentów.

Pytanie 10

Osoba wydająca lek receptorowy z apteki przeprowadza

A. kontrolę uwalniania substancji leczniczej

B. analizę ilościową składników leku

C. kontrolę wizualną leku

D. analizę jakościową składników leku

Odpowiedzi sugerujące analizę ilościową lub jakościową składników leku są mylące i nieodpowiednie w kontekście wydawania leków w aptece. Analiza ilościowa dotyczy określenia stężenia lub ilości substancji czynnej w leku, co jest zadaniem dla laboratoriów kontrolnych, a nie osób wydających leki. Farmaceuci nie przeprowadzają takich analiz w codziennej praktyce, ponieważ nie mają dostępu do odpowiednich narzędzi i procedur laboratoryjnych. W przypadku analizy jakościowej składników leku, chodzi o identyfikację substancji, co również nie należy do zadań aptek. W aptekach leki są wydawane na podstawie już przeprowadzonych analiz i badań zatwierdzonych przez odpowiednie instytucje. Kontrola wizualna pełni kluczową rolę, ponieważ pozwala na natychmiastowe wykrycie ewentualnych nieprawidłowości, które mogą wskazywać na problemy z jakością. Wprowadzenie niepoprawnych stwierdzeń dotyczących analiz laboratoryjnych do praktyki aptecznej może prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych dla pacjentów, gdyż leki o niewłaściwych właściwościach mogą nie tylko być nieskuteczne, ale wręcz szkodliwe. Z tego powodu, kluczowe jest, aby osoby pracujące w aptekach miały świadomość swoich ograniczeń oraz znaczenia wykonywanych zadań, koncentrując się na kontrolach wizualnych i zapewnieniu bezpieczeństwa pacjentów.

Pytanie 11

Jak działa mechanizm antybiotyków B-laktamowych w zakresie hamowania?

A. aktywności topoizomerazy

B. reduktazy kwasu dihydrofoliowego

C. wewnątrzkomórkowej biosyntezy białek

D. syntezy ściany komórkowej bakterii

Antybiotyki B-laktamowe, takie jak penicylina czy cefalosporyny, działają poprzez hamowanie syntezy ściany komórkowej bakterii. Mechanizm ich działania opiera się na blokowaniu enzymów zwanych transpeptydazami, które są kluczowe w procesie tworzenia mostków peptydowych w strukturze peptydoglikanu, składnika ściany komórkowej. Bez tych mostków, ściana staje się osłabiona, co prowadzi do lizy komórkowej i śmierci bakterii. Przykładem praktycznego zastosowania jest leczenie infekcji wywołanych przez bakterie Gram-dodatnie, takie jak Streptococcus pneumoniae, gdzie penicylina jest często pierwszym wyborem. W standardach antybiotykoterapii zaleca się również monitorowanie oporności bakterii na B-laktamy, co jest kluczowe w skutecznej terapii. Warto zauważyć, że mechanizmy obronne bakterii, takie jak produkcja beta-laktamaz, mogą neutralizować działanie tych antybiotyków, co podkreśla znaczenie odpowiedzialnego stosowania.

Pytanie 12

Odwar przygotowany z liści szałwii, stosowany na zewnątrz, ma właściwości

A. przeciwgorączkowe

B. napotne

C. nawilżające

D. ściągające

Zrozumienie właściwości odwaru z liści szałwii jest kluczowe dla właściwego zastosowania tego naturalnego preparatu. Odpowiedzi związane z działaniami napotnymi, przeciwgorączkowymi oraz nawilżającymi wynikają z nieprecyzyjnego odczytania właściwości szałwii. Działanie napotne szałwii, choć istotne w niektórych kontekstach, jest bardziej związane z jej zastosowaniem wewnętrznym, zwłaszcza w leczeniu infekcji dróg oddechowych, a nie w zastosowaniach zewnętrznych. Przeciwgorączkowe działanie nie jest typowe dla stosowania zewnętrznego, a szałwia nie działa w ten sposób po nałożeniu na skórę. Co więcej, działanie nawilżające jest sprzeczne z właściwościami ściągającymi, które są dominujące w kontekście tego zioła. Często mylnie sądzimy, że każdy naturalny preparat posiada wszechstronne działanie, co prowadzi do błędnych wniosków. Należy pamiętać, że odpowiednie zastosowanie ziół wymaga dogłębnego zrozumienia ich właściwości, a także ścisłego przestrzegania standardów medycyny naturalnej, które podkreślają znaczenie precyzyjnego określenia wskazania do stosowania danego preparatu. Wiedza o tym, jakie działanie ma dany zioło oraz w jakich okolicznościach jest skuteczne, jest kluczowa dla uniknięcia rozczarowań związanych z nieskutecznością terapii.

Pytanie 13

Jakie są główne wskazania do stosowania leków beta - adrenolitycznych?

A. zaburzenia rytmu serca, bradykardia, jaskra

B. nadciśnienie tętnicze, choroba wieńcowa, bradykardia

C. migrena, astma oskrzelowa, niedociśnienie

D. zaburzenia rytmu serca, jaskra, nadciśnienie tętnicze

Analizując dostępne odpowiedzi, można zauważyć, że niektóre z wymienionych schorzeń nie są właściwymi wskazaniami do stosowania leków beta-adrenolitycznych. Należy zwrócić uwagę, że bradykardia, choć jest stanem, w którym te leki mogą być stosowane w niektórych przypadkach, sama w sobie nie jest wskazaniem do ich użycia, a raczej przeciwwskazaniem. Użycie beta-adrenolityków u pacjentów z bradykardią może prowadzić do dalszego spowolnienia akcji serca, co może stanowić zagrożenie dla życia. Co więcej, astma oskrzelowa również jest stanem, w którym leki te powinny być stosowane z ostrożnością, a ich użycie może prowadzić do zaostrzenia objawów u pacjentów z tym schorzeniem, ponieważ beta-adrenolityki mogą wywoływać skurcz oskrzeli. Niedociśnienie jest kolejnym stanem, w którym stosowanie beta-adrenolityków jest niezalecane, ponieważ leki te mogą dodatkowo obniżać ciśnienie krwi, co stwarza ryzyko poważnych powikłań. Ponadto, migrena, mimo że leki beta-adrenolityczne mają zastosowanie w jej profilaktyce, nie powinny być uznawane za kluczowe wskazanie, co może prowadzić do nieporozumień w praktyce klinicznej. W związku z tym ważne jest, aby stosować te leki zgodnie z wytycznymi i wskazaniami, aby uniknąć poważnych konsekwencji zdrowotnych.

Pytanie 14

Aby zweryfikować tożsamość liścia mięty pieprzowej (Menthae piperitae folium) przy użyciu chromatografii cienkowarstwowej, na płytkę pokrytą żelem krzemionkowym powinniśmy umieścić obok badanej próbki, próbkę odniesienia, która zawiera

A. salicynę

B. aukubinę

C. mentol

D. katechiny

Mentol jest jednym z głównych składników chemicznych mięty pieprzowej (Mentha piperita) i stanowi kluczowy wskaźnik tożsamości tej rośliny w analizach chromatograficznych. W chromatografii cienkowarstwowej (TLC) użycie mentolu jako próbki porównawczej pozwala na efektywne porównanie z próbą badaną, ponieważ obecność mentolu jest typowa dla ekstraktów z mięty pieprzowej. Taka metoda analizy jest zgodna z dobrą praktyką laboratoryjną, gdzie porównanie z substancją wzorcową umożliwia dokładną identyfikację. Przykładowe zastosowania obejmują analizę jakościową i ilościową w przemyśle farmaceutycznym oraz kosmetycznym, gdzie identyfikacja składników aktywnych jest niezbędna do zapewnienia zgodności produktów z normami jakości. Dodatkowo, mentol wykazuje właściwości terapeutyczne, co sprawia, że jego analiza jest istotna zarówno z perspektywy naukowej, jak i przemysłowej.

Pytanie 15

Diosmina należy do kategorii

A. polisacharydów

B. antrachinonów

C. flawonoidów

D. irydoidów

Diosmina jest flawonoidem, co oznacza, że należy do grupy naturalnych związków chemicznych, które występują w wielu roślinach. Flawonoidy są znane z licznych korzyści zdrowotnych, w tym działania przeciwutleniającego, przeciwzapalnego oraz wspomagającego układ krążenia. Diosmina, w szczególności, jest szeroko stosowana w leczeniu przewlekłej niewydolności żylnej oraz objawów hemoroidów. Jej skuteczność opiera się na zdolności do poprawy mikrokrążenia, co z kolei zmniejsza obrzęki i uczucie ciężkości w nogach. W praktyce, preparaty zawierające diosminę są zalecane osobom prowadzącym siedzący tryb życia, a także tym, którzy regularnie doświadczają dolegliwości związanych z żyłami. Warto również wspomnieć, że badania kliniczne potwierdzają jej pozytywny wpływ na poprawę jakości życia pacjentów z problemami naczyniowymi, co czyni ją ważnym elementem terapii w medycynie. Zgodnie z wytycznymi dotyczącymi stosowania substancji roślinnych w farmakoterapii, diosmina jest rekomendowana jako jeden z preparatów pierwszego wyboru w tej grupie wskazań.

Pytanie 16

Do zbierania substancji ze ścianek naczynia w trakcie przygotowywania stosuje się kartę celuloidową?

A. zawiesin i roztworów

B. past i proszków

C. czopków i nalewek

D. maści i mieszanek

Wybór odpowiedzi związanej z maściami i mieszanek, zawiesin i roztworów czy czopków i nalewek nie odzwierciedla właściwego zastosowania karty celuloidowej. W przypadku maści oraz mieszanek, proces ich przygotowania często wymaga użycia innych narzędzi, takich jak szpatułki czy moździerze, które są bardziej odpowiednie do homogenizacji i uzyskiwania jednorodnych konsystencji. Zbieranie substancji ze ścianek naczyń w tych przypadkach nie jest tak krytyczne, ponieważ maści i mieszanki zazwyczaj mają bardziej lepką strukturę, co ogranicza potrzebę stosowania karty celuloidowej. Z kolei zawiesiny i roztwory są zazwyczaj cieczą, co sprawia, że ich przenoszenie wymaga innych technik, jak pipetowanie lub użycie strzykawek, a nie twardych kart. W kontekście czopków i nalewek, proces przygotowania również różni się od tego, co związane jest z pastami i proszkami. Czopki wymagają formowania w specjalnych formach, a nalewki wymagają precyzyjnego dozowania płynów. Zrozumienie, jakie narzędzia są odpowiednie do różnych form farmaceutycznych, jest kluczowe dla efektywnego i bezpiecznego przygotowywania leków.

Pytanie 17

Która z definicji najlepiej opisuje preparat galenowy znany pod łacińską nazwą extractum fluidum?

A. Płynny preparat, sporządzony na bazie alkoholu etylowego i wody, otrzymywany przez perkolację surowca farmaceutycznego

B. Gęsty preparat, wytwarzany przez macerację surowca farmaceutycznego lub poprzez rozpuszczenie wyciągu suchego

C. Płynny preparat, uzyskany na bazie alkoholu etylowego i wody, sporządzany przez macerację surowca farmaceutycznego

D. Gęsty preparat, wytwarzany przez perkolację surowca farmaceutycznego lub poprzez rozpuszczenie wyciągu suchego

Odpowiedzi, które opisują extractum fluidum jako gęsty preparat lub takie, które wskazują na proces maceracji, są nieprawidłowe. Gęste preparaty, w odróżnieniu od płynnych, często koncentrują składniki aktywne w postaci syropów lub wyciągów suchych, co nie odpowiada definicji extractum fluidum. Maceracja, która polega na długotrwałym namaczaniu surowca w rozpuszczalniku, jest metodą używaną do uzyskiwania innych typów ekstraktów, a nie płynnych wyciągów, które powstają głównie w wyniku perkolacji. Zrozumienie tych metod jest kluczowe w farmakognozji oraz w przemyśle farmaceutycznym, gdzie wybór odpowiedniej techniki ekstrakcji ma bezpośrednie znaczenie dla jakości finalnego produktu. Użytkownicy często mylnie utożsamiają różne techniki przygotowywania preparatów, co prowadzi do błędnych wniosków o ich właściwościach i zastosowaniach. W praktyce, obowiązujące przepisy i standardy definiują szczegółowo różnice między tymi kategoriami preparatów, co podkreśla wagę znajomości technologii produkcji w kontekście jakości i skuteczności produktów farmaceutycznych.

Pytanie 18

Zgodnie z Farmakopeą Polską VIII, gdy dawki maksymalne substancji z grupy A, B lub N dla osoby dorosłej zostaną przekroczone, farmaceuta wprowadza korektę do

A. najwyższej wartości dawki zazwyczaj stosowanej

B. najniższej wartości dawki zazwyczaj stosowanej

C. do wartości dawki maksymalnej wskazanej w FP

D. do 3/4 wartości maksymalnej dawki

Odpowiedzi, które sugerują dostosowanie dawki do najwyższej wartości dawki zwykle stosowanej, do 3/4 wartości dawki maksymalnej lub do najniższej wartości dawki zwykle stosowanej, są nieprawidłowe i mogą prowadzić do poważnych konsekwencji w praktyce farmaceutycznej. Propozycja, aby skorygować dawkę do najwyższej wartości dawki zwykle stosowanej, jest myląca, ponieważ nie uwzględnia kontekstu podawania maksymalnych dawek, co może prowadzić do ryzyka toksyczności, zwłaszcza w przypadku leków o wąskim indeksie terapeutycznym. Dostosowanie do 3/4 wartości dawki maksymalnej również jest nieodpowiednie, ponieważ nie stanowi formalnego podejścia zgodnego z wytycznymi FP, co może zagrażać bezpieczeństwu pacjenta w sytuacjach wymagających ścisłego przestrzegania określonych dawek. Natomiast sugerowanie, aby dostosować dawkę do najniższej wartości dawki zwykle stosowanej, może nie być wystarczające w przypadku, gdy pacjent wymaga wyższej dawki dla osiągnięcia efektu terapeutycznego. Takie podejścia nie tylko są niezgodne z oficjalnymi wytycznymi, ale także mogą prowadzić do mylnych wniosków w kwestii bezpieczeństwa i efektywności farmakoterapii. Kluczowe jest, aby farmaceuci zawsze odnosiły się do wiarygodnych źródeł informacji oraz wytycznych zawartych w Farmakopei Polskiej, co pozwala na podejmowanie decyzji opartych na dowodach oraz zapewnienie pacjentom optymalnej i bezpiecznej opieki zdrowotnej.

Pytanie 19

W jaki sposób powinno się prawidłowo zażywać kwas alendronowy?

A. Na czczo, popijając wodą

B. Wieczorem, zawsze po jedzeniu

C. Podczas posiłku

D. Rano, zawsze po jedzeniu

Kwas alendronowy to lek, który pomaga w leczeniu osteoporozy i zapobiega utracie masy kostnej. Ważne jest, żeby brać go na czczo, popijając sporo wody, bo wtedy lepiej się wchłania. Jeśli weźmiesz go z jedzeniem, to może nie zadziałać tak, jak powinien. Po jego zażyciu najlepiej nie leżeć przez co najmniej pół godziny, żeby przełyk się nie podrażnił. W praktyce, pacjenci zazwyczaj powinni to robić rano, bo tak radzą lekarze. Pamiętaj, regularne przyjmowanie leku zgodnie z tymi wskazówkami jest istotne, żeby osiągnąć oczekiwane efekty i zmniejszyć ryzyko skutków ubocznych.

Pytanie 20

Jakie jest przeczyszczające lekarstwo działające na zasadzie osmozy?

A. bisakodyl

B. makrogol

C. rycynowy olej

D. liść senesu

Makrogol to naprawdę fajny lek, który działa przeczyszczająco w dość specyficzny sposób. Zatrzymuje wodę w jelitach, przez co zwiększa objętość stolca, co potem znacznie ułatwia jego wydalanie. W praktyce w medycynie stosuje się go głównie przy zaparciach i przed różnymi badaniami, na przykład kolonoskopią. W odróżnieniu od wielu innych środków przeczyszczających, makrogol nie wywołuje bolesnych skurczów jelit i pacjenci zwykle dobrze go tolerują. Też mniej ryzykuje się skutkami ubocznymi w porównaniu do tradycyjnych leków. Z mojego doświadczenia wynika, że lekarze chętnie polecają makrogol jako pierwszy wybór przy przewlekłych zaparciach, co jest zgodne z zaleceniami Europejskiego Towarzystwa Gastroenterologicznego, więc zdecydowanie warto być tego świadomym.

Pytanie 21

Preparaty w formie tabletek o przedłużonym działaniu wykorzystywane są w leczeniu

A. nadciśnienia

B. ostrych stanów otolaryngologicznych

C. łuszczycy

D. przewlekłych zaparć

Wybór innych odpowiedzi, takich jak łuszczyca, ostre stany otolaryngologiczne czy przewlekłe zaparcia, wskazuje na pewne nieporozumienia dotyczące zastosowania farmakoterapii w tych schorzeniach. Leki stosowane w łuszczycy, jak metotreksat czy acytretyna, mają inne mechanizmy działania, często są podawane w postaci kapsułek, a nie tabletek o przedłużonym uwalnianiu, i ich działanie skupia się na modyfikacji odpowiedzi immunologicznej organizmu. W przypadku ostrych stanów otolaryngologicznych, takich jak zapalenie gardła czy zatok, zazwyczaj zaleca się leki o szybkim działaniu, a nie preparaty o przedłużonym uwalnianiu, ponieważ ich natychmiastowa skuteczność jest kluczowa w takich sytuacjach. Z kolei przewlekłe zaparcia mogą być leczone różnymi grupami leków, jak środki przeczyszczające, które również nie są zazwyczaj dostępne w postaci tabletek o przedłużonym uwalnianiu. Wybór niewłaściwej formy farmakoterapeutycznej może prowadzić do nieefektywności leczenia oraz zwiększać ryzyko działań niepożądanych. Kluczowe jest zrozumienie mechanizmu działania leków oraz ich odpowiedniego stosowania w kontekście danej jednostki chorobowej, co jest fundamentalne dla skutecznej terapii.

Pytanie 22

Aby zmierzyć wilgotność roślinnego surowca, obok wagi oraz suszarki wymagane są również

A. szklane naczynie płaskodenne i eksykator

B. wagowe naczynie i mikroskop optyczny

C. szklane naczynie płaskodenne i chłodziarka

D. szkiełko zegarkowe oraz hermetyczna szafa

Analizując podane odpowiedzi, można zauważyć, że niektóre z nich opierają się na błędnych założeniach. Naczynko wagowe i mikroskop optyczny nie są narzędziami bezpośrednio związanymi z określaniem wilgotności surowców roślinnych. Naczynko wagowe służy do pomiaru masy substancji, ale nie do jej osuszania, co jest kluczowe w analizie wilgotności. Mikroskop optyczny, z kolei, ma zastosowanie w analizie morfologicznej materiałów, a nie w określaniu ich zawartości wody. Ponadto, odpowiedź wskazująca na płaskodenne naczynie szklane i chłodziarkę również jest nietrafna. Chłodziarka nie jest potrzebna do procesu oznaczania wilgotności, który powinien odbywać się w stabilnych warunkach atmosferycznych, a nie w obniżonej temperaturze. Zastosowanie szkiełka zegarkowego i szczelnej szafy również jest niewłaściwe, gdyż te narzędzia nie zapewniają skutecznego usunięcia wilgoci z próbki. W kontekście branżowych standardów, ważne jest, aby stosować metody zatwierdzone przez organizacje takie jak AOAC lub ISO, które kładą nacisk na precyzyjne metodykę pomiarową, eliminując niepotrzebne zmienne, które mogą wprowadzać błąd w analizach. Zrozumienie roli poszczególnych narzędzi w procesie analizy jest kluczowe dla osiągnięcia wiarygodnych wyników.

Pytanie 23

W zapobieganiu choroby wieńcowej stosuje się kwas acetylosalicylowy, ponieważ

A. powoduje rozpad zakrzepu

B. przyspiesza krzepnięcie krwi

C. wywołuje rozkurcz mięśni gładkich w naczyniach krwionośnych

D. hamuje agregację płytek krwi

Złe odpowiedzi wynikają z tego, że nie do końca rozumiesz, jak działa kwas acetylosalicylowy i jaką ma rolę w terapii choroby wieńcowej. Na przykład, twierdzenie, że ASA niszczy zakrzepy, jest mylące – on nie rozkłada już powstałych zakrzepów, tylko zapobiega ich tworzeniu przez hamowanie zlepiania się płytek krwi. Mówienie, że ASA rozkurcza mięśnie gładkie naczyń, to też błąd, bo to robią inne leki, jak azotany. A jak mówisz, że ASA przyspiesza krzepnięcie krwi, to też jest nieprawda, bo on hamuje agregację płytek, więc krzepnięcie jest spowolnione – a to jest dobrą rzeczą, jeśli chcemy uniknąć problemów sercowo-naczyniowych. Zrozumienie jak to wszystko działa jest mega ważne, żeby dobrze stosować leki w kardiologii. Jeśli ktoś się myli w tych kwestiach, to mogą być poważne konsekwencje terapeutyczne. W profilaktyce choroby wieńcowej kluczowe jest, żeby zarówno lekarze, jak i pacjenci wiedzieli, kiedy i jak stosować te leki.

Pytanie 24

Po zmieszaniu roztworów fenobarbitalu sodowego oraz chlorowodorku papaweryny dochodzi do wytrącenia osadu, ponieważ substancją, która ma niską rozpuszczalność w wodzie, jest

A. powstała sól

B. produkt reakcji rozkładu

C. kwas - fenobarbital

D. zasada - papaweryna

Wybór błędnej odpowiedzi często wynika z zrozumienia chemicznych właściwości substancji i ich interakcji. Substancje chemiczne mogą reagować w różnorodny sposób, a niektóre z reakcji mogą prowadzić do powstawania nowych związków, które wykazują różne właściwości rozpuszczalności. Przykładowo, wiele osób może błędnie sądzić, że produkt reakcji rozkładu jest przyczyną wytrącania osadu, podczas gdy w rzeczywistości to właśnie interakcja zasady, takiej jak papaweryna, jest kluczowa dla tego zjawiska. Kwas fenobarbitalowy, pomimo że może brać udział w procesie, nie jest czynnikiem sprawczym wytrącania się osadów. Z kolei odpowiedzi sugerujące, że powstała sól jest przyczyną wytrącenia, pomijają fakt, że to właściwości rozpuszczalności samej zasady są determinantą tego zjawiska. Błędne koncepcje często powstają z uproszczonego postrzegania zjawisk chemicznych, gdzie ignoruje się rolę równowagi chemicznej oraz wpływ pH na rozpuszczalność substancji. Wytrącanie osadów to złożony proces, a zrozumienie mechanizmów chemicznych jest kluczowe w tej dziedzinie. W praktyce, testowanie rozpuszczalności substancji powinno być integralną częścią każdego procesu formulacji, co w kontekście standardów branżowych, jak ICH, jest niezwykle istotne dla uzyskania efektywnych i bezpiecznych produktów farmaceutycznych.

Pytanie 25

Czym jest przykład maści klasyfikowanej jako roztwór?

A. maść siarkowa - Sulfuri Unguentum

B. maść Mikulicza

C. maść borowa - Acidi borici Unguentum

D. maść tranowa - Oiei Jecoris Aselli Unguentum

Maść borowa, acidi borici unguentum, jest preparatem stosowanym głównie w dermatologii, jednak nie jest maścią typu roztwór, lecz maścią o charakterze zawiesiny. Jej głównym składnikiem jest kwas borowy, który działa antyseptycznie, ale nie jest rozpuszczony w tłuszczach, co jest kluczowym wyróżnikiem maści typu roztwór. Odpowiedzią, która dotyczy maści siarkowej, sulfuri unguentum, jest podobnie niewłaściwa, ponieważ maść ta zawiera siarkę w formie stałej i nie działa na zasadzie rozpuszczenia substancji czynnej w medium lipidowym. Ta forma maści jest często wykorzystywana w leczeniu chorób skóry, ale nie spełnia kryteriów maści roztworowej. Maść Mikulicza, chociaż również używana w dermatologii, jest maścią o innym składzie i zastosowaniu, typowo nie jest klasyfikowana jako roztwór. W praktyce, niewłaściwe zrozumienie definicji maści roztworowej może prowadzić do błędnych wniosków w kontekście ich zastosowania i efektywności. Właściwe klasyfikowanie maści w kontekście ich formy oraz działania jest kluczowe dla skuteczności leczenia, dlatego warto być świadomym różnic pomiędzy poszczególnymi typami preparatów. Używanie niewłaściwych preparatów do określonych wskazań może prowadzić do nieefektywnej terapii oraz niepożądanych skutków ubocznych.

Pytanie 26

Która z grup nazw odnosi się do tej samej substancji?

A. Metamizol sodowy, Analgin, Pabialgina

B. Nystatinum, Fungicidinum, Lapis

C. Kwas boranowy, Boraks, Acidum boricum

D. Glucosum, Saccharum amylaceum, Dextrosum

Odpowiedź "Glucosum, Saccharum amylaceum, Dextrosum" jest poprawna, ponieważ wszystkie te terminy odnoszą się do różnych form glukozy lub substancji pokrewnych. Glukoza jest monosacharydem, który odgrywa kluczową rolę jako główne źródło energii w organizmach żywych. Saccharum amylaceum, często używane jako termin dla skrobi, również przekształca się w glukozę podczas trawienia, co czyni go substancją pokrewną. Dextrosum to inna nazwa dla glukozy, z uwagi na jej D-izomer, który jest formą naturalną. Zrozumienie tych terminów jest istotne w kontekście dietetyki oraz farmakologii, gdzie glukoza i jej pochodne są często stosowane w suplementacji żywieniowej oraz jako składniki leków. W praktyce, lekarze mogą zalecać glukozę w przypadku hipoglikemii, a jej pochodne w preparatach dożylnych dla osób wymagających wsparcia energetycznego.

Pytanie 27

Który z wymienionych olejów posiada najsilniejsze właściwości przeczyszczające?

A. Ricini oleum

B. Lini oleum

C. Jecoris aselli oleum

D. Rapae oleum

Ricini oleum, czyli olej rycynowy, jest znanym środkiem przeczyszczającym, który działa poprzez stymulację motoryki jelit. Substancje czynne zawarte w oleju rycynowym, głównie rycynoleinian, działają drażniąco na błonę śluzową jelit, co prowadzi do zwiększenia perystaltyki i przyspieszenia wydalania treści pokarmowej. W praktyce, olej rycynowy może być stosowany w leczeniu zaparć lub jako środek przeczyszczający przed zabiegami chirurgicznymi. Warto jednak pamiętać, że należy go stosować z ostrożnością, ponieważ nadmierne dawkowanie może prowadzić do skurczów jelit oraz odwodnienia. Standardowe dawkowanie to zazwyczaj 15-30 ml oleju rycynowego, a jego efekty mogą być odczuwalne już po 2-6 godzinach od spożycia. Dobrym zwyczajem jest także konsultacja z lekarzem przed rozpoczęciem kuracji, aby upewnić się, że nie ma przeciwwskazań do stosowania oleju rycynowego w danym przypadku.

Pytanie 28

W domu pacjent może samodzielnie zrealizować wstrzyknięcie

A. domięśniowe

B. dotętnicze

C. podskórne

D. dożylne

Podawanie leków dożylne, domięśniowe oraz dotętnicze wymaga zaawansowanej wiedzy medycznej, odpowiedniego przeszkolenia oraz często specjalistycznego sprzętu, co czyni je niewłaściwymi metodami dla pacjentów wykonujących wstrzyknięcia samodzielnie w warunkach domowych. Wstrzyknięcie dożylne polega na wprowadzeniu leku bezpośrednio do krwiobiegu, co wiąże się z ryzykiem powikłań, takich jak zakażenia, krwawienia czy tromboflebitis. Tego typu procedura powinna być przeprowadzana przez wykwalifikowany personel medyczny, który jest w stanie ocenić stan pacjenta oraz odpowiednio reagować na ewentualne powikłania. Wstrzyknięcia domięśniowe, mimo że są bardziej dostępne niż dożylne, również wymagają precyzyjnej techniki oraz wiedzy o anatomii, aby uniknąć uszkodzenia nerwów czy naczyń krwionośnych. Dodatkowo, podawanie leków dotętniczo jest zarezerwowane wyłącznie dla specjalistycznych procedur, które mogą być realizowane jedynie w warunkach szpitalnych lub klinicznych, w obecności lekarza. Często błędem myślowym jest przekonanie, że każdy rodzaj wstrzyknięcia jest równie prosty do wykonania jak podskórne, co prowadzi do niebezpiecznych sytuacji zdrowotnych i niewłaściwego stosowania terapii. Przekonania te powinny być korygowane poprzez edukację pacjentów oraz wyjaśnienie im różnic pomiędzy tymi metodami.

Pytanie 29

Wyznacz molowe stężenie roztworu NaOH, jeśli do miareczkowania 25 mL tego roztworu użyto 10 mL roztworu HCl o stężeniu 0,1 mol/L?

A. 0,25 mol/L

B. 0,04 mol/L

C. 2,5 mol/L

D. 0,4 mol/L

Podczas analizy błędnych odpowiedzi, warto zwrócić uwagę na typowe mylne podejścia. Osoby, które wskazały stężenie 0,25 mol/L, mogą myśleć, że obliczając stężenie, wystarczy podzielić objętość HCl przez objętość NaOH, nie uwzględniając równowagi reakcji chemicznej, co prowadzi do niepoprawnych wyników. Z kolei odpowiedź 0,4 mol/L mogła wyniknąć z błędnej interpretacji proporcji molowych między reagentami, co jest kluczowe dla określenia stężenia. Odpowiedzi na poziomie 2,5 mol/L wskazują na zrozumienie tematu na bardzo podstawowym poziomie, gdzie uczestnicy mogą pomylić użycie jednostek miary, nie doceniając znaczenia konwersji objętości i stężenia do wspólnej jednostki, jaką jest mol/L. Prawidłowe podejście do obliczeń chemicznych wymaga zrozumienia, że stężenie molowe to stosunek moli substancji do objętości roztworu, a nie wynik prostych działań arytmetycznych. Właściwe zrozumienie chemicznych zasad obliczeń jest fundamentem w praktyce laboratoryjnej, a także w przemyśle chemicznym, gdzie precyzyjność ma kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa i efektywności produkcji.

Pytanie 30

W FP XI monografie szczegółowe są uporządkowane alfabetycznie według nazw

A. łacińskich

B. angielskich

C. polskich

D. handlowych

Monografie szczegółowe w klasie FP XI są rzeczywiście uporządkowane alfabetycznie według nazw łacińskich. Taki system klasyfikacji jest kluczowy dla jednoznaczności oraz standaryzacji w dziedzinie naukowej. Użycie łacińskich nazw pozwala na uniknięcie nieporozumień, które mogłyby wyniknąć z różnic językowych, zwłaszcza w międzynarodowym kontekście badań naukowych. Przykładem zastosowania tej praktyki może być bibliografia dotycząca biologii, gdzie wiele gatunków roślin i zwierząt jest klasyfikowanych według ich nazw łacińskich. Dzięki temu, niezależnie od języka, w którym dany badacz pracuje, ma możliwość odwołania się do jednolitego systemu klasyfikacji. Ponadto, korzystanie z łacińskiego nazewnictwa jest zgodne z międzynarodowymi standardami, takimi jak standardy ISO dotyczące nomenklatury. W praktyce, taki porządek ułatwia również dostęp do literatury oraz wspiera tworzenie baz danych w bibliotekach i archiwach, co jest niezbędne w pracy naukowej.

Pytanie 31

Jak brzmi łacińska nazwa owocu Coriandri fructus?

A. głogu

B. kolendry

C. senesu

D. kminku

Coriandri fructus to łacińska nazwa owoców kolendry, znanej również jako Coriandrum sativum. Kolendra jest rośliną przyprawową, której liście i nasiona są szeroko stosowane w kulinariach na całym świecie. Owoce kolendry mają charakterystyczny, aromatyczny zapach i smak, który często opisuje się jako cytrusowy i korzenny. W kuchniach azjatyckich, latynoamerykańskich oraz śródziemnomorskich kolendra odgrywa kluczową rolę. Nasiona kolendry są używane jako przyprawa do curry, marynat oraz jako składnik pieczywa i wypieków. Ponadto, kolendra ma właściwości lecznicze; tradycyjnie stosuje się ją w medycynie naturalnej do wspomagania trawienia, łagodzenia dolegliwości pokarmowych oraz jako środek przeciwzapalny. Znajomość łacińskich nazw roślin jest istotna w farmakologii i botanice, ponieważ pozwala na precyzyjne identyfikowanie gatunków, co jest kluczowe w badaniach naukowych oraz w praktykach medycznych.

Pytanie 32

Jakie jest tłumaczenie łacińskiego terminu flos?

A. korzeń.

B. kwiat.

C. kwiatostan.

D. koszyczek.

Termin "flos" w języku łacińskim odnosi się bezpośrednio do pojęcia kwiatu. W kontekście botaniki, kwiat jest kluczowym organem rośliny, odpowiedzialnym za rozmnażanie płciowe, a jego struktura jest złożona i różnorodna w zależności od gatunku. Kwiaty mogą mieć różnorodne kształty, kolory oraz zapachy, co nie tylko przyciąga zapylaczy, ale także odgrywa ważną rolę w ekosystemach. W praktyce, zrozumienie tej terminologii jest niezwykle przydatne w takich dziedzinach jak horticultura, florystyka czy nauki przyrodnicze. Wiedza o kwiatach i ich funkcji jest fundamentalna dla hodowców, którzy wybierają rośliny do uprawy na podstawie ich kwiatów. Przykładowo, różnorodność kwiatów w obrębie jednego gatunku, jak w przypadku róż, może mieć istotny wpływ na ich atrakcyjność w sprzedaży.

Pytanie 33

Jakie roślinne substancje mogą być wykorzystane do pobudzenia apetytu?

A. Garbniki obecne m. in. w liściach borówki brusznicy

B. Glikozydy antrachinonowe, takie jak z kory kruszyny

C. Olej rycynowy pozyskiwany z nasion rącznika

D. Gorycze występujące m.in. w zielu piołunu

Gorycze, takie jak te z piołunu, naprawdę mają sporo do powiedzenia, jeśli chodzi o poprawę apetytu. Działają na nasze kubki smakowe, co z kolei angażuje cały układ pokarmowy i sprawia, że zaczynamy odczuwać głód. Często używa się ich w postaci naparów czy ekstraktów – to takie tradycyjne podejście do ziołolecznictwa. W sumie, badania pokazują, że gorycze mogą być naprawdę pomocne dla osób, które mają problemy z jedzeniem, na przykład pacjentów onkologicznych. Fajnie też, że można je wykorzystać w kuchni jako przyprawę, bo dodają smaku potrawom. Ale pamiętaj, umiar to klucz! Za dużo goryczy może skończyć się nieprzyjemnościami żołądkowymi. I, co ważne, zawsze dobrze jest porozmawiać z lekarzem lub farmaceutą przed zażyciem jakichkolwiek ziół, zwłaszcza jeśli masz jakieś przewlekłe choroby czy bierzesz inne leki.

Pytanie 34

W przypadku stłuczenia termometru rtęciowego, co należy zrobić ostrożnie?

A. posypać rtęć siarką, zebrać do szczelnie zamkniętej torby i umieścić w oddzielnym pojemniku do utylizacji

B. wyczyścić rtęć wodą z detergentem, a potem osuszyć powierzchnię

C. zgromadzić rtęć do szczelnie zamkniętej torebki i umieścić w pojemniku na leki przeterminowane

D. zasypać rtęć piaskiem, zebrać z powierzchni i wyrzucić do kosza

Zbicie termometru rtęciowego wiąże się z poważnym ryzykiem związanym z substancją toksyczną, jaką jest rtęć. Odpowiedź, która wskazuje na posypanie rtęci siarką, zebrać ją do szczelnie zamkniętej torby i umieścić w osobnym pojemniku do utylizacji, jest zgodna z zaleceniami i standardami ochrony środowiska oraz zdrowia publicznego. Siarka wiąże się z rtęcią, tworząc mniej toksyczne związki, co minimalizuje ryzyko dla zdrowia. Dobrą praktyką jest również użycie rękawic ochronnych oraz zabezpieczenie terenu zbicia, aby zminimalizować kontakt z rtęcią. Po zebraniu substancji, ważne jest, aby postępować zgodnie z lokalnymi przepisami dotyczącymi utylizacji niebezpiecznych odpadów. W wielu krajach termometry rtęciowe przeterminowane lub uszkodzone powinny być oddawane do specjalnych punktów zbierania, co zapewnia ich bezpieczną i odpowiedzialną utylizację. Wiedza ta jest kluczowa w kontekście ochrony zdrowia publicznego oraz ochrony środowiska.

Pytanie 35

Kiedy lek zostaje wycofany z obrotu na podstawie decyzji Głównego Inspektora Farmaceutycznego, apteka ma obowiązek wysłać go do

A. producenta

B. podmiotu odpowiedzialnego

C. Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego

D. hurtowni

Wybierając Wojewódzkiego Inspektora Farmaceutycznego, czy producenta, można pomyśleć, że to dobry wybór, ale to nie do końca tak działa. Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny ma na głowie kontrolowanie rzeczy, ale nie zajmuje się odbieraniem wycofanych leków. Jego rola to bardziej nadzór nad tym, jak są przestrzegane przepisy. Z drugiej strony, wysyłanie leków do producenta też jest błędnym pomysłem, bo oni nie zajmują się fizycznym zwrotem wycofanych produktów. Zwykle producent dba o bezpieczeństwo i efektywność, ale nie o przyjęcie leków z powrotem. Podobnie jest z podmiotem odpowiedzialnym – chociaż odpowiadają za wprowadzenie leku do obrotu, to nie zajmują się ich odbieraniem. Ostatecznie to hurtownia powinna dostać te wycofane leki, bo mają na to odpowiednie procedury. Jeśli zignorujesz te zasady, to może to prowadzić do niebezpiecznych sytuacji, a tego nikt nie chce.

Pytanie 36

Które z wymienionych rodzajów antybiotyków działają poprzez inhibitowanie syntezy ściany komórkowej bakterii?

A. Aminoglikozydowe

B. Glikopeptydowe

C. Linkozamidowe

D. Makrolidowe

Antybiotyki glikopeptydowe, takie jak wankomycyna i teikoplanina, działają poprzez hamowanie syntezy ściany komórkowej bakterii, co jest kluczowym elementem ich mechanizmu działania. Ściana komórkowa bakterii, zbudowana z peptydoglikanu, zapewnia integralność komórkową i ochronę przed czynnikami zewnętrznymi. Glikopeptydy wiążą się z końcowymi fragmentami peptydoglikanu, blokując enzymy odpowiedzialne za jego syntezę. W praktyce, są one stosowane głównie w leczeniu zakażeń wywołanych przez bakterie Gram-dodatnie, w tym MRSA (Methicillin-resistant Staphylococcus aureus). Zastosowanie glikopeptydów w terapii jest zgodne z wytycznymi standardów leczenia zakażeń bakteryjnych, co podkreśla ich znaczenie w medycynie. Dodatkowo, ze względu na ich unikalny mechanizm działania, są one często stosowane jako alternatywa w przypadkach oporności na inne klasy antybiotyków, co czyni je niezbędnym narzędziem w terapii zakażeń szpitalnych.

Pytanie 37

W której z wymienionych postaci leku stosowany jest metamizol sodowy?

A. Insertu

B. Nanokapsułek

C. Roztworu do wstrzykiwań

D. Aerozolu wziewnego

Wybór postaci leku jest kluczowy w kontekście farmakoterapii, a niektóre z proponowanych odpowiedzi wskazują na formy, które nie są powszechnie stosowane dla metamizolu sodowego. Insert, czyli forma leku stosowana do podawania doodbytniczego, nie jest odpowiednia dla metamizolu, ponieważ jego działanie przeciwbólowe i przeciwgorączkowe najlepiej manifestuje się poprzez bezpośrednie wprowadzenie do krwiobiegu. Aerozol wziewny, z drugiej strony, jest formą leku zaprojektowaną do stosowania w schorzeniach układu oddechowego, co również nie ma zastosowania w przypadku metamizolu, który działa głównie systemowo. Nanokapsułki są nowoczesnym podejściem w farmakologii, jednak nie są one standardową formą podawania dla tego leku, a ich zastosowanie ogranicza się do innych substancji czynnych, które wymagają zaawansowanego dostarczenia do komórek. Wybór niewłaściwego sposobu podawania leku, takiego jak te wymienione, może prowadzić do nieefektywnej terapii, złej absorpcji, a w konsekwencji do braku oczekiwanych efektów terapeutycznych. Kluczowym błędem jest zatem brak zrozumienia, w jaki sposób różne formy leków wpływają na ich farmakokinetykę i farmakodynamikę, co jest niezbędne do optymalizacji leczenia i poprawy wyników pacjentów.

Pytanie 38

Jaki rodzaj niezgodności chemicznej może wystąpić podczas przygotowywania leku według podanej receptury?

Rp.
Salis Erlenmeyeri         16,0
Phenobarbitali natrici     2,5
Aquae purificatae     ad 200,0
M.f.sol.
D.S. 2 x dziennie łyżeczkę

A. tworzenie kompleksów.

B. wytrącanie słabych zasad.

C. reakcja podwójnej wymiany.

D. wytrącanie słabych kwasów.

Wybór odpowiedzi dotyczącej wytrącania słabych zasad lub innych procesów chemicznych prowadzących do niezgodności chemicznych wskazuje na niepełne zrozumienie podstawowych zasad chemii farmaceutycznej. Wytrącanie słabych zasad zazwyczaj dotyczy sytuacji, w których zasady słabe są dodawane do roztworu, w którym ich stężenie jest niskie, co z kolei może prowadzić do ich wytrącania w wyniku reakcji z kwasami. W kontekście omawianej recepty, jednak nie mamy do czynienia z taką sytuacją, ponieważ głównym czynnikiem jest kwas fenobarbitalowy, który w obecności silniejszej zasady może wytrącić się z roztworu. Wybór odpowiedzi dotyczących reakcji podwójnej wymiany również wskazuje na mylne podejście do zagadnienia. Reakcje te są bardziej związane z wymianą jonów między dwoma solami, co nie jest adekwatne do sytuacji z wytrącaniem słabych kwasów. Typowe błędy w myśleniu w tym kontekście obejmują nieprawidłowe przypisanie ról kwasów i zasad w reakcjach chemicznych oraz niezrozumienie, jak pH roztworu wpływa na stabilność substancji czynnych w formulacji leku. W praktyce, znajomość takich interakcji chemicznych jest kluczowa dla zapewnienia skuteczności i bezpieczeństwa leków oraz unikania potencjalnie niebezpiecznych sytuacji w farmacji.

Pytanie 39

Aby zrealizować standaryzację Anisi fructus, należy przeprowadzić test

A. wskaźnika goryczy.

B. zawartości olejku eterycznego.

C. wskaźnika pęcznienia.

D. zawartości tanin.

Analizując inne odpowiedzi, warto zauważyć, że zawartość garbników nie jest kluczowym wskaźnikiem dla Anisi fructus. Garbniki są związki fenolowe, które posiadają właściwości astringentne, ale nie są głównymi substancjami czynnych w anyżu. W przypadku olejków eterycznych, główne działanie terapeutyczne nie jest związane z garbnikami. Wybór wskaźnika pęcznienia również nie ma sensu w kontekście standaryzacji owoców anyżu. Wskaźnik pęcznienia jest zazwyczaj używany do oceny zdolności surowców roślinnych do pochłaniania wody, co ma znaczenie w kontekście ich przetwarzania, ale nie odzwierciedla jakości substancji czynnych. W odniesieniu do wskaźnika goryczy, anyż nie jest substancją goryczkową, a jego działanie polega na innych mechanizmach, takich jak działanie rozkurczowe i wspomagające trawienie. Dlatego też istotne jest, aby w procesie standaryzacji skupić się na odpowiednich wskaźnikach, które rzeczywiście odzwierciedlają właściwości biologiczne oraz terapeutyczne badanych surowców. Użycie niewłaściwych kryteriów oceny może prowadzić do nieprawidłowych wniosków i w konsekwencji wpływać na jakość produktów finalnych, co jest niezgodne z obowiązującymi standardami w branży farmaceutycznej.

Pytanie 40

Wskaż odpowiednią parę synonimów.

A. Nadmanganian potasu - Pyoctanina

B. Aldehyd octowy - Formaldehyd

C. Płyn Lugola - Jodyna

D. Mleczan etakrydyny - Rivanol

Analizując pozostałe odpowiedzi, można zauważyć, że wiele z nich opiera się na błędnym przyporządkowaniu związków chemicznych. Nadmanganian potasu to związek o silnych właściwościach utleniających, szeroko stosowany jako środek dezynfekujący i utleniający w chemii analitycznej i medycynie, jednak nie jest synonimiczny z pyoctaniną, która jest substancją o działaniu antybakteryjnym, ale ma inną strukturę chemiczną i mechanizm działania. Aldehyd octowy i formaldehyd to związki, które choć mają podobne funkcje w przemyśle chemicznym, nie są synonimiczne. Formaldehyd jest silnym środkiem dezynfekującym i konserwującym, a aldehyd octowy jest stosunkowo nietoksycznym związkiem o zastosowaniach w przemyśle spożywczym. Ostatnie zestawienie, płyn Lugola i jodyna, również jest mylące, ponieważ płyn Lugola to roztwór jodu w jodku potasu, używany jako środek odkażający, natomiast jodyna to nazwa handlowa stosowanych roztworów jodu, które mogą zawierać różne nośniki. Często popełnianym błędem jest mylenie nazw handlowych z nazwami chemicznymi lub synonimami, co prowadzi do nieporozumień w praktyce medycznej i naukowej. Ważne jest zrozumienie specyfiki i właściwości każdego związku chemicznego oraz ich odpowiednich zastosowań w różnych dziedzinach, aby unikać takich pomyłek w przyszłości.

Rozpocznij nowy egzamin

Powrót do strony głównej