Rysunek przedstawia igłę
A. Millera.
B. Lentulo.
C. Schlemmera.
D. Druxa.
Pytanie z egzaminu CKE, czerwiec 2015 (arkusz Z.14-X-15.05).
Na rysunku chodzi o igłę Millera, czyli klasyczne, cienkie narzędzie endodontyczne zaliczane do instrumentarium kanałowego. Rozpoznaje się ją po prostej, smukłej części pracującej, bez spiralnego nawoju charakterystycznego dla Lentulo. W starszej i nadal spotykanej nomenklaturze igła Millera służyła głównie do czynności pomocniczych w kanale korzeniowym: kontroli drożności, delikatnego wprowadzenia materiału pomocniczego, założenia małej watki lub tamponika, czasem do orientacyjnego sprawdzenia przebiegu kanału. Moim zdaniem warto ją kojarzyć nie tylko z nazwą, ale właśnie z wyglądem, bo na testach obrazkowych łatwo pomylić narzędzia endodontyczne między sobą. W dobrej praktyce gabinetowej takie instrumenty muszą być jałowe, nieuszkodzone i używane bez nadmiernej siły, żeby nie doprowadzić do złamania w kanale. Dziś wiele czynności przejęły pilniki, sączki papierowe i nowoczesne systemy endodontyczne, ale igła Millera nadal jest ważna w rozpoznawaniu podstawowego instrumentarium stomatologicznego.
Jeżeli została wybrana inna odpowiedź, najpewniej doszło do pomylenia podobnie brzmiących nazw narzędzi endodontycznych. Lentulo to nie jest zwykła igła Millera, tylko spiralny nośnik do wprowadzania past i materiałów uszczelniających do kanału korzeniowego. Jego część pracująca wygląda jak skręcona sprężynka, dlatego na rycinie od razu powinien zwracać uwagę spiralny kształt. W praktyce Lentulo pracuje zwykle w kątnicy albo jako instrument rotacyjny, więc jego przeznaczenie jest inne niż cienkiej, prostej igły pomocniczej. Nazwy Druxa i Schlemmera też dotyczą instrumentów spotykanych w dawnym lub specjalistycznym nazewnictwie stomatologicznym, ale nie odpowiadają typowemu obrazowi igły Millera. Typowy błąd polega na tym, że uczeń zapamiętuje same nazwy, bez powiązania ich z funkcją i kształtem części roboczej. A w instrumentarium stomatologicznym wygląd naprawdę dużo mówi: spiralny element sugeruje transport materiału, haczyki lub nacięcia mogą kojarzyć się z usuwaniem miazgi, a prosta cienka igła z czynnościami kontrolnymi i pomocniczymi w kanale. Z mojego doświadczenia najłatwiej uczyć się tego parami: nazwa, kształt, zastosowanie. Wtedy Millera nie miesza się z Lentulo ani z innymi igłami kanałowymi.