Wdychanie bardzo drobnego pyłu kwarcowego podczas czyszczenia ścian budynków metodą strumieniowo-ścierną może prowadzić do rozwoju
Przykładowe zadanie CKE z 2022 roku: Informator o egzaminie zawodowym - kamieniarz (BUD.04).
Wdychanie bardzo drobnego pyłu kwarcowego może prowadzić do pylicy krzemowej, nazywanej też krzemicą. Najdrobniejsze cząstki krystalicznej krzemionki docierają aż do pęcherzyków płucnych i tam się odkładają. Organizm nie potrafi ich usunąć, więc w płucach powstają zwłóknienia i guzki, które stopniowo ograniczają oddychanie.
Reguła do zapamiętania: pylica krzemowa to choroba zawodowa osób narażonych na pył kwarcowy - przy czyszczeniu strumieniowo-ściernym, cięciu i szlifowaniu piaskowca, granitu czy betonu. Choroba rozwija się latami i jest nieodwracalna.
Dlatego przy takich pracach stosuje się półmaski lub maski z filtrami przeciwpyłowymi, metody pracy na mokro i odciąg pyłu.
Każda z błędnych odpowiedzi to prawdziwa choroba układu oddechowego, ale nie jest ona typowym skutkiem wdychania pyłu kwarcowego. Torbiele krtani to zmiany w obrębie krtani, niezwiązane z odkładaniem się pyłu w płucach, więc nie są skutkiem pracy w pyle kwarcowym.
Rozedma płuc polega na trwałym rozdęciu pęcherzyków płucnych i niszczeniu ich ścian. Jej najczęstszą przyczyną jest palenie tytoniu, a nie konkretny pył mineralny. Astma oskrzelowa to przewlekły stan zapalny oskrzeli z napadami duszności, wywoływany często przez alergeny. Pyły mogą nasilać jej objawy, ale to nie astma jest chorobą charakterystyczną dla pyłu kwarcowego.
Prawidłowa odpowiedź to pylica krzemowa. Pył krystalicznej krzemionki odkłada się w płucach i powoduje ich trwałe zwłóknienie.
Zapamiętaj prosty związek: krzemionka, czyli kwarc, prowadzi do krzemicy - nazwa choroby pochodzi od nazwy pyłu.