CES.05 - Zdobienie wyrobów ceramicznych
Kwalifikacja zawodowa CES.05 w zawodzie Zdobnik ceramiki i innych - formuła 2019 CKE.
CES.05 - Zdobienie wyrobów ceramicznych to kwalifikacja wyodrębniona w zawodzie zdobnik ceramiki (symbol cyfrowy 731609), wprowadzonym do szkolnictwa branżowego nowelizacją podstaw programowych z 11 marca 2020 r. (Dz.U. 2020 poz. 635). Ta sama nowelizacja przypisała CES.05 także zawodowi technik ceramik - jako jedną z dwóch ścieżek kształcenia (CES.05 wraz z CES.03). Kwalifikacja obejmuje przede wszystkim ręczne zdobienie wyrobów ceramicznych: malowanie pędzlem (podszkliwne i naszkliwne), stemplowanie, nakładanie kalki ceramicznej, zdobienie szablonem oraz techniki natrysku i reliefu. Uczeń poznaje też surowce stosowane w farbach i szkliwach ceramicznych, uczy się sporządzać odręczne szkice dekoracji i rozmieszczać wzór na kształcie wyrobu. Kształcenie obejmuje również formowanie półproduktów, doklejanie elementów, ręczne szkliwienie oraz załadunek i rozładunek wyrobów przeznaczonych do suszenia i wypalania.
Egzamin - najważniejsze fakty
| Zawody | zdobnik ceramiki (CES.05) oraz technik ceramik (CES.05 + CES.03) |
|---|---|
| Część pisemna | 40 zadań zamkniętych, 60 minut, próg zaliczenia 50% |
| Część praktyczna | model W (rezultatem jest wyrób), 150 minut, próg zaliczenia 75% - wg informatora CKE |
Efekty kształcenia
CES.05.1 - Bezpieczeństwo i higiena pracy
- Przepisy i zasady BHP, ochrona przeciwpożarowa i ochrona środowiska, ergonomia stanowiska zdobnika, odlewacza i formierza, środki ochrony indywidualnej i zbiorowej, pierwsza pomoc.
CES.05.2 - Podstawy zdobienia wyrobów ceramicznych
- Rozróżnia etapy procesu technologicznego produkcji ceramiki - od rozdrabniania surowców po sortowanie wyrobów
- Określa właściwości surowców stosowanych w farbach i szkliwach ceramicznych używanych do zdobienia
- Przygotowuje półprodukty, narzędzia i urządzenia do zdobienia na podstawie receptur
- Korzysta z instrukcji i dokumentacji technologicznej
- Przechowuje surowce, półprodukty i materiały pomocnicze zgodnie z wymaganiami technologicznymi
- Rozpoznaje wady wyrobów ceramicznych
- Stosuje programy komputerowe wspomagające wykonywanie zdobienia w przemyśle ceramicznym
- Rozpoznaje właściwe normy i procedury oceny zgodności podczas realizacji zadań zawodowych
CES.05.3 - Zdobienie ceramiki
- Rozróżnia techniki zdobienia wyrobów ceramicznych (malowanie podszkliwne i naszkliwne, kalka ceramiczna, szablony)
- Dobiera technologie produkcji wyrobów ceramicznych do rodzaju wyrobu (m.in. porcelana, porcelit, kamionka, fajans, majolika, gres)
- Wykonuje rysunek odręczny prostych wzorów zdobienia wyrobów ceramicznych
- Posługuje się narzędziami ręcznymi podczas zdobienia wyrobu (pędzle, stemple, gąbki, skalpel, szablon)
- Odwzorowuje zdobienie na półprodukcie różnymi metodami (stempelkowanie, malowanie pędzlem, kalką, angobą, szkliwami, natryskiem, techniką reliefu)
- Wykonuje zdobienie pędzlem na półprodukcie ceramicznym (pasy brzegowe, obrysy, drobne elementy dekoracyjne)
- Wykonuje zdobienie stemplami
- Wykonuje zdobienie kalką ceramiczną
- Wykonuje zdobienie szablonem
- Przygotowuje wymalowany wyrób do transportu
CES.05.4 - Formowanie, suszenie i wypalanie półproduktów ceramicznych
- Rozróżnia metody i techniki formowania ręcznego, półmechanicznego i mechanicznego półproduktów ceramicznych
- Charakteryzuje maszyny i urządzenia do formowania półproduktów z mas lejnych, plastycznych i sypkich
- Wykonuje prace wykończeniowe przy użyciu różnych narzędzi (zamywanie, czyszczenie)
- Rozróżnia wady półproduktów wynikające z nieprawidłowości formowania i wykończenia
- Dokleja elementy półproduktów ceramicznych
- Wykonuje czynności związane z ręcznym szkliwieniem półproduktów (metodą zanurzeniową i polewania)
- Wykonuje załadunek i rozładunek półproduktów i wyrobów przeznaczonych do suszenia i wypalania
- Rozróżnia rodzaje pieców do wypalania półproduktów i wyrobów ceramicznych
CES.05.5 - Język obcy zawodowy
- Posługiwanie się językiem obcym w czynnościach zawodowych - słownictwo branżowe, rozumienie instrukcji i dokumentacji, komunikacja w typowych sytuacjach zawodowych.
CES.05.6 - Kompetencje personalne i społeczne
- Kultura i etyka zawodowa, planowanie pracy, odpowiedzialność, kreatywność, radzenie sobie ze stresem, komunikacja i współpraca w zespole.
Zawody i testy
Kwalifikacja CES.05 wchodzi w skład zawodów - wybierz, jak chcesz się przygotować:
Podstawa programowa kształcenia w zawodzie CES.05
Oficjalny dokument (rozporządzenie MEN) z pełnymi efektami kształcenia dla kwalifikacji CES.05 Zdobienie wyrobów ceramicznych. Kwalifikacja występuje w kilku zawodach - pobierz podstawę programową właściwego zawodu:
Najczęstsze pytania
W jakich zawodach występuje kwalifikacja CES.05?
CES.05 jest jedyną kwalifikacją w zawodzie zdobnik ceramiki (symbol 731609). Występuje także w zawodzie technik ceramik (311944), dla którego określono dwie ścieżki kształcenia: CES.01 + CES.03 albo CES.05 + CES.03.
Jak wygląda egzamin zawodowy z kwalifikacji CES.05?
Część pisemna to 40 zadań zamkniętych rozwiązywanych w 60 minut (próg 50%). Część praktyczna jest przeprowadzana według modelu W - zdający wykonuje wyrób, np. formuje i zdobi element ceramiczny - i trwa 150 minut (próg 75%).
Jakie techniki zdobienia obejmuje CES.05?
Przede wszystkim ręczne techniki zdobienia: malowanie pędzlem (podszkliwne i naszkliwne), stemplowanie, nakładanie kalki ceramicznej, zdobienie szablonem, a także zdobienie angobą, szkliwami, natryskiem i techniką reliefu.
Czym CES.05 różni się od CES.01?
CES.01 dotyczy eksploatacji maszyn i urządzeń przemysłu ceramicznego, czyli pracy przy zautomatyzowanej produkcji. CES.05 koncentruje się na ręcznym zdobieniu wyrobów ceramicznych oraz formowaniu, szkliwieniu i wypalaniu półproduktów. Obie kwalifikacje, po uzupełnieniu o CES.03, prowadzą do tytułu technika ceramika.
Od kiedy istnieje zawód zdobnik ceramiki?
Zawód zdobnik ceramiki wraz z kwalifikacją CES.05 wprowadzono rozporządzeniem MEN z 11 marca 2020 r. (Dz.U. 2020 poz. 635), nowelizującym podstawy programowe kształcenia w zawodach szkolnictwa branżowego.