Przedstawiony symbol oznacza nakaz stosowania środka ochrony
A. oczu.
B. twarzy.
C. uszu.
D. głowy.
Pytanie z egzaminu CKE, styczeń 2017 (arkusz M.28-X-17.01).
To jest jeden z typowych symboli BHP, który wskazuje na obowiązek stosowania ochrony głowy – najczęściej chodzi tu o kask ochronny. Moim zdaniem trudno przecenić znaczenie tego znaku, bo na wielu budowach, w zakładach przemysłowych, czy nawet na magazynach, ochrona głowy to absolutny fundament bezpieczeństwa pracy. Zwróć uwagę, że według norm europejskich i polskich (np. PN-EN 397), stosowanie kasków ochronnych w miejscach, gdzie występuje zagrożenie urazem głowy, jest nie tylko dobrą praktyką, ale wręcz obowiązkiem. Praktycznie – jeśli jesteś na placu budowy, gdzie coś może spaść, albo ktoś pracuje na wysokości nad Tobą – zawsze powinieneś mieć kask. Wielu młodych pracowników lekceważy ten przepis, a potem okazuje się, że jedna chwila nieuwagi i naprawdę można sobie zrobić krzywdę. Z mojego doświadczenia wynika, że nawet niewielki przedmiot spadający z wysokości potrafi spowodować poważne urazy – a kask potrafi uratować zdrowie, a nawet życie. Poza budową, kaski są też wymagane w branży energetycznej, hutniczej, leśnictwie, a nawet w niektórych magazynach wysokiego składowania. Warto więc rozpoznawać ten symbol i kojarzyć go z bezwzględnym obowiązkiem ochrony głowy. Tak na marginesie – czasem spotykam ludzi, którzy ignorują ten znak, bo „przecież nic się nie stanie”. To bardzo krótkowzroczne podejście.
Ten symbol bywa czasem mylony z innymi znakami nakazu ochrony indywidualnej, co jest dość powszechne zwłaszcza wśród osób, które dopiero zaczynają swoją przygodę z branżą techniczną. Omawiany znak wyraźnie przedstawia kontur kasku ochronnego obejmującego całą głowę, co jest charakterystyczne wyłącznie dla nakazu stosowania ochrony głowy, a nie np. uszu czy oczu. Wielu uczniów widząc taki piktogram, automatycznie myśli o goglach lub ochronie twarzy, ponieważ kształt nakłada się na całą górną część sylwetki – to jednak błąd myślowy, wynikający z pobieżnego przyjrzenia się symbolowi. Nakaz ochrony uszu przedstawia z reguły słuchawki nausznikowe, a symbol obowiązku ochrony oczu pokazuje okulary lub gogle, nie zaś pełny kształt kasku. Również ochrona twarzy oznaczana jest zwykle wizjerem lub maską, a nie hełmem. W praktyce mylenie tych znaków może prowadzić do poważnych naruszeń zasad BHP – na przykład ktoś myśli, że wystarczą same okulary ochronne, a tymczasem na danym stanowisku wymagana jest ochrona czaszki przed upadkiem przedmiotów. Z mojego doświadczenia wynika, że świadomość różnic pomiędzy symbolami BHP bezpośrednio przekłada się na bezpieczeństwo pracy zespołu. Dobre praktyki branżowe i prawo (np. Kodeks pracy oraz normy PN-EN) wymagają jasnego rozróżniania między rodzajami środków ochrony indywidualnej – ich błędna interpretacja to prosta droga do zagrożeń i niepotrzebnych wypadków. Warto poświęcić chwilę na dokładne analizowanie piktogramów i przyswojenie, który z nich oznacza konkretny typ ochrony.