Urządzeń przedstawionych na ilustracji nie stosuje się do diagnostyki
A. sprzęgła.
B. systemów informacyjnych.
C. magistrali CAN.
D. układu ABS
Pytanie z egzaminu CKE, czerwiec 2020 (arkusz MG.23-SG-20.06).
Urządzenie z ilustracji to typowy tester diagnostyczny współpracujący z komputerem serwisowym, czyli sprzęt do komunikacji z elektronicznymi sterownikami pojazdu. Takim zestawem odczytuje się kody usterek, parametry bieżące, dane zamrożone, wykonuje testy elementów wykonawczych i czasem adaptacje. Dlatego nadaje się on do diagnostyki układu ABS, magistrali CAN oraz różnych systemów informacyjnych, np. zestawu wskaźników, kontrolek serwisowych czy modułów komunikujących się po sieci pojazdu. Sprzęgła jako zespołu mechanicznego nie diagnozuje się takim testerem. Moim zdaniem to jest właśnie najważniejsza rzecz w tym pytaniu: odróżnić diagnostykę elektroniczną od oceny mechanicznej. Sprzęgło sprawdza się praktycznie przez kontrolę luzu dźwigni, stanu linki albo układu hydraulicznego, grubości tarcz, stanu przekładek, kosza sprzęgłowego, sprężyn oraz objawów podczas jazdy, np. ślizgania przy mocnym przyspieszaniu. Tester może co najwyżej pokazać stan czujnika klamki sprzęgła, jeśli taki czujnik jest podłączony do sterownika, ale to nie jest diagnostyka samego sprzęgła. W dobrej praktyce serwisowej najpierw ustala się, czy badany układ jest sterowany elektronicznie, a dopiero potem dobiera narzędzie: tester do sterowników, miernik do instalacji, a przy sprzęgle pomiary mechaniczne i oględziny.
W tym pytaniu łatwo pomylić samo pojęcie diagnostyki z użyciem konkretnego narzędzia. Tester widoczny na ilustracji jest przeznaczony głównie do komunikacji z układami elektronicznymi pojazdu. Układ ABS jak najbardziej pasuje do takiego sprzętu, bo ma sterownik, czujniki prędkości kół, modulator hydrauliczny i zapisuje kody błędów. W warsztacie sprawdza się tam parametry czujników, zasilania, błędy komunikacji oraz czasem wykonuje procedury odpowietrzania lub testy zaworów, zależnie od motocykla i oprogramowania. Magistrala CAN też jest właściwym obszarem pracy testera, bo po niej moduły wymieniają dane. Oczywiście sama diagnoza CAN wymaga czasem multimetru albo oscyloskopu, na przykład pomiaru rezystancji około 60 Ω między CAN-H i CAN-L przy wyłączonym zasilaniu, ale tester pozwala wykryć brak komunikacji z modułami i błędy sieciowe. Systemy informacyjne, takie jak zestaw wskaźników, kontrolki, wyświetlacze czy moduły serwisowe, również mogą być diagnozowane komputerowo. Typowy błąd myślowy polega na tym, że skoro tester jest nowoczesny i ma dużo funkcji, to niby sprawdzi wszystko w motocyklu. No nie do końca. Sprzęgło jest przede wszystkim zespołem mechanicznym lub mechaniczno-hydraulicznym. Jego stan ocenia się przez kontrolę luzu, zużycia tarcz, sprężyn, kosza, płynu i pracy podczas jazdy próbnej. Komputer nie zmierzy bezpośrednio, czy tarcze są spalone albo czy sprężyny straciły siłę docisku, chyba że producent przewidział jakiś pośredni czujnik, a to rzadko rozwiązuje cały temat.