Wał nożowy do strugarki grubościowej należy wykonać ze stali
Wał nożowy do strugarki grubościowej wykonuje się ze stali konstrukcyjnej, bo jest to przede wszystkim element nośny maszyny, a nie samo ostrze skrawające. Taki wał musi przenosić moment obrotowy, utrzymywać noże w dokładnym położeniu, pracować bez nadmiernych drgań i wytrzymać siły występujące podczas strugania drewna. Stal konstrukcyjna daje tu dobry kompromis: ma odpowiednią wytrzymałość, udarność, obrabialność i można ją dokładnie toczyć, frezować, wyważyć oraz wykonać w niej gniazda pod noże i śruby mocujące. Moim zdaniem to jest właśnie sedno tego pytania: nie mylić materiału wału z materiałem noży. Noże mogą być ze stali narzędziowej, szybkotnącej albo z wkładkami z węglików, ale korpus wału ma być stabilny i bezpieczny jako część maszyny. W praktyce po wykonaniu wał powinien być dokładnie obrobiony, sprawdzony wymiarowo, wyważony dynamicznie i zamontowany zgodnie z dokumentacją techniczno-ruchową strugarki. Dobra praktyka warsztatowa wymaga też kontroli bicia promieniowego, stanu łożysk oraz pewnego mocowania noży. Przy dużych prędkościach obrotowych małe niedokładności potrafią dać drgania, smugi na powierzchni i zagrożenie dla operatora.
W tym pytaniu łatwo wpaść w pułapkę, bo wał nożowy kojarzy się z nożami, a noże z materiałami bardzo twardymi. Stal szybkotnąca rzeczywiście jest stosowana na narzędzia skrawające, szczególnie tam, gdzie ostrze musi długo utrzymywać ostrość i znosić podwyższoną temperaturę przy skrawaniu. Jednak cały wał w strugarce grubościowej nie jest ostrzem. On jest korpusem, który trzyma noże i przenosi obciążenia mechaniczne. Gdyby wykonać go z materiału typowo narzędziowego, byłoby to zwykle drogie, trudniejsze technologicznie i wcale nie dawałoby najważniejszej korzyści dla pracy wału. Trochę tak jak z wiertarką: wiertło jest ze stali narzędziowej, ale wrzeciono i korpus mają inne wymagania. Stal żaroodporna też nie pasuje, bo w strugarce do drewna wał nie pracuje w temperaturach piecowych ani przy długotrwałym nagrzewaniu, dla którego projektuje się takie stale. Struganie drewna powoduje tarcie i obciążenia dynamiczne, ale nie takie warunki cieplne. Stal kwasoodporna ma sens tam, gdzie ważna jest odporność na korozję chemiczną, na przykład w przemyśle spożywczym albo chemicznym, a nie jako typowy materiał na wał nożowy obrabiarki do drewna. Typowy błąd myślowy polega na wybieraniu materiału jak najdroższego albo najbardziej specjalnego, zamiast dopasowanego do funkcji części. Tutaj liczą się wytrzymałość, sztywność, obrabialność, możliwość dokładnego wyważenia i bezpiecznego mocowania noży. Dlatego właściwym wyborem jest stal konstrukcyjna, oczywiście dobrana zgodnie z dokumentacją maszyny i zasadami budowy części maszyn.