Cyrkiel traserski to naprawdę podstawowe narzędzie w pracy ślusarza, tokarza czy każdego, kto zajmuje się obróbką metali i wyznaczaniem dokładnych kształtów na powierzchniach materiału. Z mojego doświadczenia wynika, że cyrkiel traserski jest niezastąpiony, kiedy trzeba wykreślić okrąg o określonym promieniu, podzielić linię na równe odcinki lub zaznaczyć punkty pod otwory. Fajnie się sprawdza nawet przy zagadnieniach typu podział kąta na pół czy szybkie wyznaczanie odcinków równych na powierzchni blachy. W technice traserskiej liczy się precyzja – typowy cyrkiel traserski ma dwie ostre igły, przez co można nanosić bardzo cienkie i wyraźne rysy bezpośrednio na metal, co minimalizuje błędy. W normach PN i wytycznych warsztatowych narzędzia tego typu są wręcz zalecane przy operacjach przygotowawczych do wiercenia, cięcia lub gięcia. Stosowanie cyrkla traserskiego pozwala nie tylko przyspieszyć pracę, ale przede wszystkim zwiększyć powtarzalność i dokładność wymiarową detali. W sumie, jeśli chodzi o trasowanie okręgów, łuków czy konstrukcję kątów, to nie wyobrażam sobie lepszego, szybszego i bardziej uniwersalnego narzędzia niż cyrkiel traserski. Oczywiście, warto dbać o jego ostrość, bo tępe końcówki mogą powodować niepotrzebne zarysowania i utratę precyzji.
W praktyce warsztatowej nietrudno natknąć się na sytuacje, w której ktoś błędnie myli funkcje liniału traserskiego, kątomierza albo kątownika z możliwościami cyrkla traserskiego. Liniał traserski, choć bardzo precyzyjny i przydatny przy wyznaczaniu linii prostych czy mierzeniu odległości, kompletnie nie nadaje się do rysowania okręgów, łuków czy dzielenia odcinków na równe części – on po prostu nie ma takiej funkcji konstrukcyjnej i nie został do tego zaprojektowany. Kątomierz z kolei pozwala na pomiar i konstrukcję kątów, ale nie umożliwia trasowania okręgów czy dzielenia linii na równe odcinki – jest raczej narzędziem pomocniczym do sprawdzania czy coś ma właściwy kąt, niż do aktywnego trasowania detali. Kątownik to jeszcze inny przypadek, bo służy głównie do sprawdzania i wyznaczania kąta prostego (90°), czasem też wyznaczania prostoliniowych linii pomocniczych, ale nie obsłużysz nim trasowania krzywych czy rozstawiania równo punktów na łuku. Moim zdaniem często popełnianym błędem jest przekonanie, że narzędzie służące do pomiaru kąta lub rysowania linii prostych nada się też do bardziej złożonych traserskich operacji. Tymczasem tylko cyrkiel traserski – wyposażony w dwa ostre ramiona – pozwala na płynne, precyzyjne trasowanie okręgów oraz wygodne odkładanie powtarzalnych wymiarów czy podziałów. Praktykowanie dobrych nawyków warsztatowych polega właśnie na właściwym doborze narzędzi: każde z wymienionych ma swoje miejsce, ale do opisanych w pytaniu operacji naprawdę tylko cyrkiel traserski wchodzi w grę. To podstawa w każdej pracowni mechanicznej, co potwierdzają zarówno normy branżowe, jak i doświadczenie starszych fachowców.