Która liczba określa obszar funkcjonowania teleusług w sieci ISDN?
A. 3
B. 4
C. 2
D. 1
Pytanie z egzaminu CKE, styczeń 2015 (arkusz E.02-X-15.01).
Liczba 4 oznacza obszar funkcjonowania teleusług w sieci ISDN. W klasycznym ujęciu ISDN teleusługa nie jest tylko samym kanałem transmisyjnym, ale kompletną usługą widzianą od strony użytkownika końcowego: obejmuje sieć, sygnalizację oraz funkcje terminali. Dlatego mówi się, że teleusługi działają „od terminala do terminala”, a nie wyłącznie w środku sieci operatora. Przykłady to telefonia, telefaks grupy 4, teleteks, wideotelefonia czy usługi transmisji danych realizowane jako gotowa funkcja dla abonenta. Moim zdaniem to jest ważne rozróżnienie, bo w praktyce instalator lub technik nie sprawdza tylko, czy jest fizyczne łącze i kanał B, ale też czy terminal ISDN potrafi obsłużyć daną usługę, czy poprawnie działa sygnalizacja w kanale D i czy profil usługi jest aktywny u operatora. W standardach ITU-T dla ISDN rozróżnia się między usługami przenoszenia, teleusługami i usługami dodatkowymi. Liczba 4 wskazuje właśnie ten najszerszy obszar, obejmujący pełną funkcjonalność użytkową usługi, a nie tylko warstwę transmisyjną.
Wybór liczb 1, 2 albo 3 zwykle wynika z pomylenia teleusług z węższymi elementami działania sieci ISDN. W ISDN trzeba odróżniać samo przenoszenie informacji od kompletnej usługi oferowanej abonentowi. Usługi przenoszenia, czyli bearer services, dotyczą głównie zapewnienia kanału komunikacyjnego przez sieć, na przykład zestawienia połączenia w kanale B o przepływności 64 kbit/s oraz obsługi sygnalizacji w kanale D. To jest bardzo ważne technicznie, ale jeszcze nie opisuje całej teleusługi. Teleusługa obejmuje także funkcje urządzeń końcowych, zgodność terminali, sposób prezentacji informacji użytkownikowi i obsługę konkretnej aplikacji, na przykład telefonu ISDN, wideotelefonu albo telefaksu G4. Dlatego obszar teleusług jest szerszy i w typowym schemacie oznaczany liczbą 4. Częsty błąd polega na patrzeniu tylko na warstwy transmisyjne, czyli „czy sygnał przechodzi”, a nie na pełny model usługi. Z mojego doświadczenia w nauce telekomunikacji takie pytania są podchwytliwe, bo wszystkie liczby wyglądają jakby mogły pasować do jakiegoś fragmentu ISDN. Jednak teleusługi według podejścia stosowanego w zaleceniach ITU-T, między innymi z rodziny I.240, są usługami końcowymi, od abonenta do abonenta. Liczby mniejsze odnoszą się raczej do ograniczonych obszarów funkcjonalnych, takich jak dostęp, transmisja lub usługa przenoszenia, a nie do pełnej usługi użytkowej.