Na rysunku przedstawiono oznaczenie graficzne stosowane do oznaczania w dokumentacji technicznej zaworu
Oznaczenie z rysunku dotyczy zaworu zwrotnego, czyli takiego elementu armatury, który przepuszcza czynnik tylko w jednym kierunku, a przy próbie cofania przepływu samoczynnie się zamyka. Na schematach instalacyjnych bardzo ważna jest strzałka kierunku przepływu, bo zawór zwrotny zamontowany odwrotnie po prostu nie spełni swojej funkcji, a czasem nawet całkowicie zablokuje instalację. W praktyce spotyka się go np. za pompą obiegową, na przewodach wodociągowych, w instalacjach ciepłej wody użytkowej, przy hydroforach albo tam, gdzie trzeba zabezpieczyć układ przed cofaniem się medium. Moim zdaniem to jeden z tych symboli, które warto znać na pamięć, bo często pojawia się w dokumentacji technicznej. Dobre praktyki branżowe wymagają, żeby symbol armatury był zgodny z legendą rysunku i normowymi zasadami oznaczania, np. stosowanymi w dokumentacji rurociągów i instalacji sanitarnych. Sam symbol to nie ozdoba rysunku, tylko konkretna informacja dla montera: jaki zawór zastosować i w którą stronę go ustawić.
Jeżeli wybrano zawór czerpalny, regulacyjny albo bezpieczeństwa, to najpewniej doszło do pomylenia funkcji armatury z samym wyglądem znaku na schemacie. Zawór czerpalny kojarzymy raczej z punktem poboru wody, czyli np. kurkiem, baterią lub zaworem ze złączką do węża. Jego oznaczenie w dokumentacji nie służy do pokazania blokady przepływu wstecznego, tylko miejsca, z którego użytkownik może pobrać medium. Zawór regulacyjny ma inne zadanie: umożliwia nastawę przepływu, dławienie lub równoważenie instalacji. W dokumentacji często zwraca się uwagę na możliwość regulacji, nastawę wstępną albo element sterujący, a nie na jednokierunkowe działanie. Zawór bezpieczeństwa z kolei chroni instalację przed nadmiernym ciśnieniem i otwiera się po przekroczeniu określonej wartości, np. w instalacji grzewczej lub przy podgrzewaczu wody. To zupełnie inna funkcja niż zapobieganie cofaniu się czynnika. Typowy błąd polega na tym, że ktoś widzi strzałkę lub symbol zaworu i zakłada, że chodzi o dowolną armaturę odcinającą albo zabezpieczającą. W rysunkach technicznych trzeba czytać symbol razem z kierunkiem przepływu i funkcją elementu. Tutaj kluczowa jest właśnie praca jednokierunkowa, charakterystyczna dla zaworu zwrotnego.