W jakim kierunku należy wykonać toaletę krocza i zewnętrznych narządów płciowych?
Kierunek od góry do dołu jest właściwy, bo w toalecie krocza chodzi przede wszystkim o ograniczenie przenoszenia drobnoustrojów z okolicy odbytu w stronę ujścia cewki moczowej i narządów płciowych. W praktyce oznacza to mycie od okolicy czystszej do bardziej zanieczyszczonej, czyli z przodu ku tyłowi, od spojenia łonowego i narządów płciowych w kierunku odbytu. Takie postępowanie jest zgodne z zasadami aseptyki i profilaktyki zakażeń, szczególnie zakażeń układu moczowego. Ma to ogromne znaczenie u osób leżących, z nietrzymaniem moczu lub stolca, z cewnikiem, po porodzie, po zabiegach urologicznych albo ginekologicznych. Warto pamiętać, że każdy ruch myjący powinien być wykonany czystym fragmentem myjki lub nowym gazikiem, a nie ciągle tym samym zabrudzonym miejscem. Moim zdaniem to jedna z tych prostych zasad, które naprawdę robią dużą różnicę w opiece. Dobrą praktyką jest też delikatne osuszanie skóry, obserwacja zaczerwienień, odparzeń, upławów, nieprzyjemnego zapachu czy bólu oraz zapewnienie pacjentowi intymności. Parawan, ręcznik przykrywający ciało i spokojne wyjaśnienie czynności są tutaj tak samo ważne jak sama technika mycia.
Przy toalecie krocza łatwo pomylić kierunek ruchu z wygodą ustawienia opiekuna przy łóżku, ale w tej czynności nie chodzi o to, z której strony stoi osoba wykonująca zabieg ani która pachwina jest bliżej. Określenia typu od pachwiny bliższej do dalszej albo odwrotnie odnoszą się raczej do orientacji w przestrzeni przy pacjencie, a nie do zasady higienicznej. Gdyby kierować się tylko pachwinami, można przypadkowo przenosić wydzielinę, kał lub bakterie z okolicy odbytu w stronę ujścia cewki moczowej. To zwiększa ryzyko zakażenia, szczególnie u kobiet, bo cewka moczowa jest krótka i drobnoustroje mają łatwiejszą drogę do pęcherza. Mycie od dołu do góry też jest niekorzystne, ponieważ prowadzi od rejonu bardziej zanieczyszczonego do czystszego. W opiece medycznej standardem jest praca od miejsca czystszego do brudniejszego, a nie odwrotnie. Typowy błąd myślowy polega na tym, że ktoś wyobraża sobie mycie jak zwykłe wycieranie powierzchni, byle dokładnie. A tu dokładność to za mało, ważny jest jeszcze kierunek, zmiana gazików lub powierzchni myjki i unikanie ruchów powrotnych tym samym materiałem. Z mojego doświadczenia najlepiej zapamiętać to tak: okolice intymne myjemy w stronę odbytu, a nie od odbytu do przodu. Proste, ale bardzo praktyczne i chroni pacjenta przed niepotrzebnymi powikłaniami.