Drżenia mięśniowe, zawroty głowy, niepokój i nadmierna potliwość u chorej na cukrzycę mogą świadczyć
Takie objawy u osoby chorującej na cukrzycę najbardziej pasują do hipoglikemii, czyli zbyt niskiego stężenia glukozy we krwi, najczęściej < 70 mg/dl. Drżenia mięśniowe, zawroty głowy, niepokój, bladość, kołatanie serca i zimne poty to typowe objawy pobudzenia układu współczulnego, bo organizm próbuje szybko podnieść poziom cukru. W praktyce opiekuńczej to jest sytuacja, której nie wolno bagatelizować. Dobra praktyka mówi: zapewnić chorej bezpieczeństwo, posadzić lub położyć, ocenić przytomność, jeśli jest możliwość wykonać pomiar glikemii glukometrem i natychmiast powiadomić pielęgniarkę albo lekarza zgodnie z procedurą placówki. Jeśli pacjentka jest przytomna i może bezpiecznie połykać, zwykle podaje się szybko wchłanialne węglowodany, np. słodki napój, glukozę w żelu lub kostki cukru, ale zawsze według zaleceń i zakresu kompetencji. Moim zdaniem warto zapamiętać prostą rzecz: poty + drżenie + nagły niepokój u diabetyka to najpierw myśl o niedocukrzeniu, bo ono może szybko przejść w zaburzenia świadomości, drgawki, a nawet stan zagrożenia życia.
Objawy opisane w pytaniu mogą na pierwszy rzut oka kojarzyć się z różnymi stanami, ale w cukrzycy trzeba myśleć bardzo praktycznie i szybko rozróżniać niedocukrzenie od innych problemów. Infekcja zwykle daje gorączkę lub stan podgorączkowy, osłabienie, dreszcze, ból gardła, kaszel, pieczenie przy oddawaniu moczu albo inne objawy miejscowe. Oczywiście zakażenie może rozchwiać cukrzycę, ale same drżenia mięśniowe, nagły lęk, zawroty głowy i obfite poty bardziej wskazują na reakcję adrenergiczną przy hipoglikemii niż na typową infekcję. Hiperglikemia wygląda zazwyczaj inaczej: nasilone pragnienie, częste oddawanie moczu, suchość w ustach, senność, osłabienie, czasem zapach acetonu z ust i nudności. Niepokój też może się pojawić, ale zimne poty i drżenie są klasycznym sygnałem spadku glukozy. Odwodnienie natomiast daje suchość błon śluzowych, spadek elastyczności skóry, małą ilość moczu, obniżenie ciśnienia, przyspieszone tętno i ogólne splątanie, szczególnie u osób starszych. Typowy błąd myślowy polega na tym, że ktoś widzi zawroty głowy i od razu wybiera odwodnienie albo infekcję, pomijając kontekst cukrzycy. W opiece nad diabetykiem kontekst jest kluczowy: pora posiłku, przyjęta insulina lub leki doustne, wysiłek fizyczny i aktualna glikemia. Z mojego doświadczenia najlepiej działa zasada: przy nagłych potach, drżeniu i niepokoju najpierw sprawdź możliwość hipoglikemii, bo tu liczą się minuty.