Wielkość otworu płytki stomijnej powinna być większa od stomii
Otwór w płytce stomijnej powinien być większy od średnicy stomii tylko o 1-2 mm, bo taka różnica daje miejsce na delikatną pracę jelita, a jednocześnie chroni skórę wokół stomii przed kontaktem z treścią jelitową albo moczem. To jest bardzo ważne w codziennej pielęgnacji, bo skóra okołostomijna nie jest przystosowana do działania enzymów trawiennych, wilgoci i drażniącej wydzieliny. Gdy otwór jest dobrze docięty, płytka przylega szczelnie, worek trzyma się stabilnie, a ryzyko podciekania, maceracji skóry, zaczerwienienia czy bolesnych nadżerek jest dużo mniejsze. W praktyce przed przyklejeniem sprzętu stomijnego mierzy się stomię miarką, szczególnie w pierwszych tygodniach po operacji, bo wtedy jej rozmiar może się zmieniać. Moim zdaniem to jedna z tych drobnych czynności, które robią ogromną różnicę dla komfortu pacjenta. Dobra praktyka mówi: nie docinać płytki na oko, tylko sprawdzić wymiar i zostawić niewielki luz, właśnie około 1-2 mm.
Zbyt duży otwór w płytce stomijnej to częsty błąd wynikający z myślenia, że lepiej zostawić większy zapas, żeby nie uciskać stomii. W teorii brzmi to bezpiecznie, ale w praktyce działa odwrotnie. Jeśli otwór jest większy o 3-4 mm, 6-7 mm albo nawet 8-10 mm, wtedy odsłania się zbyt duży fragment skóry wokół stomii. Ta skóra ma wtedy kontakt z treścią jelitową, gazami, wilgocią lub moczem, zależnie od rodzaju stomii. Skutkiem może być podrażnienie, pieczenie, świąd, maceracja naskórka, a czasem też nadżerki i trudności z dalszym przyklejaniem sprzętu. Płytka gorzej przylega, mogą pojawiać się przecieki, nieprzyjemny zapach i stres u pacjenta. Z mojego doświadczenia szkolnego najłatwiej zapamiętać zasadę: płytka ma pasować blisko stomii, ale jej nie ściskać. Nie chodzi o duży margines bezpieczeństwa, tylko o precyzję. Stomia jest wilgotna, delikatna i lekko pracuje, dlatego potrzebuje małego luzu, ale skóra wokół niej musi być osłonięta. Standardowa dobra praktyka pielęgnacyjna zakłada zmierzenie stomii przed docięciem płytki i pozostawienie tylko około 1-2 mm różnicy. Większe wartości są po prostu za szerokie i zwiększają ryzyko powikłań skórnych oraz nieszczelności sprzętu stomijnego.