Podstawowym celem rehabilitacji osób z rozpoznaną chorobą Parkinsona jest podtrzymywanie aktywności ruchowej, co w początkowym okresie choroby polega głównie na
W chorobie Parkinsona w początkowym okresie rehabilitacja powinna przede wszystkim podtrzymywać samodzielność, rytm chodu, równowagę i prawidłową postawę. Dlatego częste spacery z kontrolowaniem chodu i ustawienia ciała są najlepszą odpowiedzią. Chory zwykle jeszcze chodzi samodzielnie, ale mogą już pojawiać się drobne zaburzenia: pochylona sylwetka, skrócenie kroku, szuranie stopami, mniejsza praca rąk, trudność z rozpoczęciem ruchu. Regularny marsz pomaga utrzymać wydolność, koordynację i pewność poruszania się. W praktyce warto przypominać o wyprostowaniu tułowia, patrzeniu przed siebie, stawianiu dłuższych kroków i rytmicznym wymachu kończyn górnych. Z mojego doświadczenia takie proste wskazówki czasem dają więcej niż skomplikowany zestaw ćwiczeń, bo pacjent może je stosować codziennie, w domu, na korytarzu albo podczas wyjścia do sklepu. Dobre praktyki rehabilitacyjne przy Parkinsonie zalecają aktywność regularną, bez przeciążania, dopasowaną do aktualnego stanu chorego i najlepiej prowadzoną we współpracy z fizjoterapeutą. Ważne jest też bezpieczeństwo: stabilne obuwie, unikanie śliskich powierzchni, spokojne tempo i obserwacja zmęczenia. Celem nie jest bicie rekordów, tylko jak najdłuższe utrzymanie sprawności funkcjonalnej.
W początkowej fazie choroby Parkinsona łatwo pomyśleć, że skoro mówimy o rehabilitacji, to trzeba od razu wykonywać specjalistyczne ćwiczenia, najlepiej z pomocą, w leżeniu albo z obciążeniem. To nie do końca tak działa. Podstawowym problemem u wielu chorych nie jest od razu brak siły mięśniowej, tylko stopniowe pogarszanie płynności ruchu, postawy, równowagi i automatyzmu chodu. Dlatego sama gimnastyka w pozycji leżącej, nawet wykonywana kilka razy dziennie, nie zastąpi treningu funkcjonalnego w warunkach zbliżonych do normalnego życia. Pacjent musi ćwiczyć to, co jest mu potrzebne na co dzień: chodzenie, zmianę kierunku, wyprostowaną sylwetkę, rytm kroków i bezpieczne poruszanie się. Ćwiczenia wspomagane wykonywane tylko co drugi dzień mogą być za mało aktywizujące, szczególnie jeśli chory wciąż ma możliwość samodzielnego ruchu. W rehabilitacji neurologicznej ważna jest systematyczność i wykorzystywanie zachowanych funkcji, a nie wyręczanie pacjenta bez potrzeby. Z kolei trening siłowy z obciążeniem co najmniej 2 kg nie jest podstawowym zaleceniem na start. Może być elementem terapii, ale powinien być dobrany indywidualnie, z oceną napięcia mięśniowego, równowagi, ryzyka upadku i wydolności. Narzucanie konkretnego obciążenia każdemu choremu jest mało bezpieczne i trochę zbyt mechaniczne. Typowy błąd myślowy polega na utożsamianiu rehabilitacji wyłącznie z ćwiczeniami mięśni, a w Parkinsonie ogromne znaczenie ma też kontrola postawy, koordynacja, rytmizacja chodu i zapobieganie ograniczeniu aktywności. Moim zdaniem najlepsze działania to te proste, ale robione regularnie i świadomie.