Zamocowanie podłączonego do cewnika worka na mocz powyżej poziomu pęcherza moczowego podopiecznej może spowodować
Worek na mocz podłączony do cewnika powinien być zawsze umieszczony poniżej poziomu pęcherza moczowego, najlepiej na specjalnym wieszaku przy łóżku, ale nie na podłodze. Wynika to z bardzo prostej zasady: mocz ma odpływać grawitacyjnie z pęcherza do worka, a nie cofać się w stronę dróg moczowych. Jeżeli worek zostanie zamocowany powyżej pęcherza, może dojść do cofania się moczu przez dren do pęcherza. To zwiększa ryzyko zakażenia układu moczowego, bo zalegający lub cofający się mocz może przenosić drobnoustroje. Moim zdaniem to jedna z tych zasad, które w praktyce trzeba mieć wręcz odruchowo zapamiętane. Przy opiece nad osobą z cewnikiem trzeba też pilnować, żeby dren nie był zagięty, worek nie był przepełniony, a układ zamknięty nie był niepotrzebnie rozłączany. Dobre praktyki mówią również o higienie rąk przed i po kontakcie z workiem oraz o opróżnianiu worka do czystego pojemnika bez dotykania końcówką odpływu do naczynia. Takie drobiazgi naprawdę zmniejszają ryzyko zakażeń związanych z cewnikowaniem pęcherza.
Przy cewniku założonym do pęcherza najważniejsze jest utrzymanie swobodnego, jednokierunkowego odpływu moczu. Błędne myślenie często polega na tym, że ktoś widzi problem głównie jako nieszczelność cewnika albo mechaniczne wyciekanie moczu z cewki. Oczywiście przeciek obok cewnika może się zdarzyć, na przykład przy skurczach pęcherza, zatkaniu cewnika lub źle dobranym rozmiarze, ale samo zawieszenie worka powyżej pęcherza nie jest typową przyczyną nieszczelności. Główny problem jest inny: mocz może cofać się z worka lub drenu do pęcherza, a to jest bardzo niebezpieczne pod kątem infekcji. Trudności w odpływie moczu mogą wystąpić, gdy dren jest zagięty, przyciśnięty albo worek jest źle ustawiony, jednak krwawienie z pęcherza nie jest typowym skutkiem samego umieszczenia worka za wysoko. Krwawienie częściej kojarzy się z urazem, stanem zapalnym, kamicą lub nieprawidłową manipulacją cewnikiem. Nie należy też mylić cofania się moczu do pęcherza z odpływem aż do miedniczki nerkowej. Refluks w górne drogi moczowe to poważne zjawisko, ale w tym pytaniu chodzi o praktyczny błąd pielęgnacyjny przy worku na mocz i bezpośrednie ryzyko zakażenia dróg moczowych. Z mojego doświadczenia najłatwiej zapamiętać zasadę: worek zawsze niżej niż pęcherz, dren drożny, układ zamknięty i czyste ręce. To brzmi zwyczajnie, ale właśnie takie proste zasady robią największą różnicę w opiece.