Do wykonania toalety pacjenta w łóżku, opiekun zgodnie z zasadami aseptyki i antyseptyki powinien użyć
Do toalety pacjenta w łóżku najlepiej użyć myjki jednorazowej, bo jest to rozwiązanie zgodne z zasadami aseptyki i antyseptyki. Chodzi tu o ograniczenie przenoszenia drobnoustrojów ze skóry pacjenta, z okolicy krocza, fałdów skórnych czy miejsc szczególnie narażonych na zakażenie. Myjka jednorazowa jest używana raz, a potem wyrzucana do właściwego odpadu, więc nie staje się rezerwuarem bakterii i grzybów. W praktyce opiekun powinien przygotować zestaw do toalety, założyć rękawiczki, dbać o intymność pacjenta i myć ciało od miejsc czystszych do bardziej zanieczyszczonych, np. twarz, tułów, kończyny, a okolice intymne na końcu. Moim zdaniem to jedna z tych prostych zasad, które naprawdę robią różnicę w codziennej opiece. Dobra praktyka mówi też, aby zmieniać myjkę lub jej stronę przy przechodzeniu do kolejnych partii ciała, szczególnie jeśli pacjent ma rany, odleżyny, cewnik, stomię albo obniżoną odporność. Jednorazowy sprzęt zmniejsza ryzyko zakażeń krzyżowych i ułatwia utrzymanie standardu higieny w oddziale lub w opiece domowej.
Przy toalecie pacjenta leżącego łatwo pomylić przedmiot, który coś technicznie może umyć, z przedmiotem, który jest bezpieczny pod względem epidemiologicznym. Gąbka syntetyczna wydaje się wygodna, bo dobrze się pieni i jest miękka, ale w opiece nad chorym nie jest najlepszym wyborem. Po użyciu pozostają w niej resztki naskórka, potu, wydzielin i wilgoć, czyli bardzo dobre warunki do namnażania bakterii oraz grzybów. Nawet jeśli ktoś ją wypłucze, to nie daje to pewności dezynfekcji. Z mojego doświadczenia taki błąd wynika często z myślenia domowego: skoro w łazience używa się gąbki, to przy pacjencie też można. W placówce medycznej albo w profesjonalnej opiece standard jest jednak bardziej rygorystyczny. Bandaż bawełniany nie służy do mycia ciała. Jest materiałem opatrunkowym lub pomocniczym, a nie przyborem higienicznym; może zostawiać włókna, nasiąkać zabrudzeniami i nie zapewnia prawidłowej techniki toalety. Podkład płócienny też ma inne zadanie: chroni łóżko, pościel lub materac przed zamoczeniem i zabrudzeniem. Nie powinien być traktowany jako narzędzie do mycia skóry, bo szybko ulega kontaminacji i może przenosić drobnoustroje na kolejne okolice ciała. W aseptyce ważne jest ograniczanie kontaktu czystego z brudnym, używanie materiałów jednorazowych tam, gdzie to wskazane, oraz prawidłowe usuwanie odpadów. Dlatego w tej sytuacji wybiera się myjkę jednorazową, a nie sprzęty wielorazowe lub materiały o innym przeznaczeniu.