Nieprawidłowe ciśnienie tętnicze mierzone u osoby dorosłej charakteryzuje się tym, że
Nieprawidłowe ciśnienie tętnicze u osoby dorosłej może być rozpoznawane wtedy, gdy ciśnienie skurczowe osiąga wartości powyżej normy, czyli w praktyce przyjmuje się próg około 140 mmHg i więcej w pomiarach gabinetowych. W pytaniu chodzi właśnie o tę granicę: ciśnienie skurczowe wyższe niż 140 mmHg jest sygnałem, że wynik nie jest prawidłowy i wymaga obserwacji, a czasem dalszej diagnostyki. Warto pamiętać, że pojedynczy pomiar nie zawsze oznacza nadciśnienie, bo wynik może podnieść stres, ból, wysiłek, kawa albo źle dobrany mankiet. Dobra praktyka to pomiar po kilku minutach odpoczynku, na siedząco, z ramieniem podpartym na wysokości serca, najlepiej wykonać dwa pomiary i zapisać wynik. Moim zdaniem to jedna z tych umiejętności, które wyglądają prosto, ale łatwo tu o błąd techniczny. Wynik około 120/80 mmHg uznaje się zwykle za korzystny dla dorosłej osoby, natomiast wartości skurczowe przekraczające 140 mmHg powinny zwrócić uwagę opiekuna, pielęgniarki lub lekarza.
Przy ocenie ciśnienia tętniczego trzeba rozróżnić wartości prawidłowe, graniczne i wyraźnie nieprawidłowe. Sam fakt, że ciśnienie skurczowe jest niższe niż 140 mmHg, nie oznacza automatycznie nieprawidłowości. U wielu dorosłych taki wynik może mieścić się w zakresie prawidłowym albo wysokim prawidłowym, zależnie od dokładnej wartości i ciśnienia rozkurczowego. Typowy błąd polega na zapamiętaniu samej liczby 140, ale bez zrozumienia, że chodzi o przekroczenie progu, a nie zejście poniżej niego. Wynik około 120/80 mmHg jest często podawany jako przykład ciśnienia optymalnego lub bardzo dobrego u osoby dorosłej, więc nie powinien być traktowany jako cecha nieprawidłowego ciśnienia. Oczywiście pacjent może mieć objawy z innych powodów, ale sam taki zapis nie wskazuje na nadciśnienie. Podobnie ciśnienie rozkurczowe niższe niż 90 mmHg zwykle nie jest kryterium nadciśnienia, bo za niepokojące przyjmuje się raczej wartości rozkurczowe równe lub wyższe od 90 mmHg. Z mojego doświadczenia uczniowie czasem mieszają skurczowe z rozkurczowym, a to potem prowadzi do złej interpretacji pomiaru. W praktyce opiekuńczej wynik trzeba zapisać dokładnie, np. 145/92 mmHg, zwrócić uwagę na stan pacjenta i zgłosić odchylenia zgodnie z procedurą placówki.