W celu wykonania mycia głowy choremu w łóżku opiekun medyczny powinien przygotować zestaw składający się z następujących elementów:
W zestawie do mycia głowy choremu leżącemu muszą znaleźć się wszystkie elementy, które pozwolą wykonać zabieg sprawnie, bez zalania łóżka i bez wychłodzenia pacjenta. Dlatego pełny zestaw to: szampon, dwa ręczniki, rynienka, suszarka, grzebień, dwa wiadra, dwa dzbanki i folia. Rynienka odprowadza wodę poza łóżko, zwykle do wiadra na brudną wodę. Folia zabezpiecza pościel, materac i odzież chorego przed zamoczeniem. Dwa ręczniki są potrzebne praktycznie: jeden można ułożyć pod głowę, szyję albo na klatkę piersiową jako ochronę, a drugi służy do osuszenia włosów po umyciu. Dwa dzbanki ułatwiają polewanie i dokładne spłukanie szamponu, a dwa wiadra pozwalają oddzielić wodę czystą od zużytej albo przygotować zapas wody i pojemnik na odpływ. Suszarka i grzebień kończą zabieg, bo mokre włosy u osoby leżącej łatwo powodują dyskomfort, wychłodzenie, a nawet podrażnienie skóry. Moim zdaniem właśnie przy takich drobnych czynnościach widać dobrą organizację pracy opiekuna: zanim zacznie się mycie, wszystko powinno być pod ręką, bo później nie powinno się zostawiać chorego samego z mokrą głową i niepewnie ułożonego w łóżku. To jest zgodne z dobrą praktyką opiekuńczą: bezpieczeństwo, intymność, komfort pacjenta i ochrona otoczenia przed zabrudzeniem.
Przy myciu głowy choremu w łóżku najczęstszy błąd polega na tym, że ktoś kojarzy zabieg z normalnym myciem włosów przy umywalce i przygotowuje za mało sprzętu. W warunkach łóżkowych trzeba myśleć nie tylko o szamponie i wodzie, ale też o odpływie wody, zabezpieczeniu pościeli, osuszeniu chorego oraz zachowaniu komfortu termicznego. Jeden dzbanek może okazać się niewystarczający, bo podczas spłukiwania szamponu potrzebna jest odpowiednia ilość ciepłej wody, najlepiej przygotowana wcześniej. Jeśli opiekun musi w trakcie zabiegu odchodzić po wodę, pacjent leży z mokrymi włosami, może zmarznąć, a dodatkowo rośnie ryzyko zalania łóżka. Podobnie jedno wiadro nie daje takiej kontroli nad czystą i zużytą wodą. Rynienka ma odprowadzać wodę do pojemnika, ale dobrze zorganizowany zestaw przewiduje też miejsce na wodę czystą lub zapasową, zależnie od organizacji stanowiska. Zastąpienie dwóch ręczników jednym grubym ręcznikiem też nie jest dobrym pomysłem. Grubość nie rozwiązuje problemu, bo jeden ręcznik szybko staje się mokry i nie spełnia jednocześnie funkcji ochronnej oraz osuszającej. W praktyce jeden ręcznik zabezpiecza okolice głowy, szyi, barków albo pościel, a drugi zostaje do dokładnego osuszenia włosów. Brak któregoś z tych elementów zwiększa ryzyko dyskomfortu, przemoczenia bielizny pościelowej i niepotrzebnego przedłużenia czynności. Z mojego doświadczenia najważniejsze jest przygotowanie całego stanowiska przed rozpoczęciem zabiegu, bo później trudno improwizować bez szkody dla chorego. Dobre wykonanie mycia głowy w łóżku to nie tylko czystość włosów, ale też bezpieczeństwo, poszanowanie intymności i sprawna technika pracy.