Podopieczna chorująca na cukrzycę odczuwa niepokój, silny głód, drżenie rąk, kołatanie serca, senność, nadmiernie poci się, ma zaburzenia mowy. W tej sytuacji opiekun w pierwszej kolejności powinien
Objawy takie jak niepokój, silny głód, drżenie rąk, kołatanie serca, senność czy nadmierne pocenie są bardzo charakterystyczne dla hipoglikemii, czyli zbyt niskiego poziomu glukozy we krwi u osoby chorej na cukrzycę. To jest sytuacja, która wymaga natychmiastowej reakcji opiekuna. Kluczowe jest jak najszybsze podanie węglowodanów prostych, bo one są najszybciej wchłaniane do krwi i mogą szybko podnieść poziom cukru. Z mojego doświadczenia wynika, że słodzony napój (jak sok owocowy, zwykła cola czy słodka herbata) działa znacznie szybciej niż np. chleb czy kanapka, bo nie musi być trawiony – cukier już po kilku minutach jest w krwiobiegu. Tak właśnie zalecają wszystkie polskie i międzynarodowe wytyczne dotyczące pierwszej pomocy w hipoglikemii, np. Polskie Towarzystwo Diabetologiczne. Zawsze warto pamiętać, że nie liczy się tylko co podamy, ale jak szybko zareagujemy. Dopiero jeśli osoba poczuje się lepiej, można dać coś trwalszego do jedzenia, żeby nie doszło znów do spadku cukru. Często w praktyce ludzie zapominają, że nawet niewielka ilość słodzonego napoju działa skutecznie – wystarczy 100–150 ml. Szczególnie u osób starszych, które mogą mieć gorszy refleks lub nie rozpoznać objawów, czas reakcji jest mega istotny. Moim zdaniem każdy opiekun osoby z cukrzycą powinien mieć pod ręką coś słodkiego na takie sytuacje.
W przypadku osoby chorej na cukrzycę, u której pojawiają się objawy takie jak drżenie rąk, silny głód, poty czy senność, bardzo łatwo pomylić właściwy sposób postępowania z ogólnymi zasadami udzielania pierwszej pomocy – i to jest dość powszechny błąd. Ułożenie osoby w pozycji bezpiecznej czy przykrycie kocem termicznym sprawdza się w innych sytuacjach, na przykład podczas utraty przytomności lub dużego wychłodzenia organizmu. Tutaj jednak przyczyną problemu jest nagły spadek poziomu cukru w organizmie, więc najważniejsze jest szybkie dostarczenie glukozy. Typowym nieporozumieniem jest też podanie kanapki z serem – wydaje się, że to zaspokoi głód, ale produkty takie mają głównie białko i tłuszcz, a węglowodany złożone w pieczywie wchłaniają się wolniej niż cukry proste. W praktyce podanie kanapki może opóźnić poprawę stanu zdrowia, bo zanim organizm strawi chleb i zacznie wchłaniać glukozę, mija dużo czasu – a tu liczą się minuty. Takie postępowanie nie jest zgodne z dobrymi praktykami opieki nad osobami z cukrzycą, gdzie w przypadku hipoglikemii zawsze jako pierwsze podaje się coś słodkiego i płynnego. Słodzone napoje czy glukoza w tabletkach to podstawa, o czym mówi m.in. Polskie Towarzystwo Diabetologiczne i standardy pierwszej pomocy. Osobiście zauważyłem, że wiele osób przecenia rolę ciepła czy pozycji ciała, a niedocenia szybkości reakcji na niskie stężenie cukru. W tej sytuacji tylko płyn zawierający cukier działa odpowiednio szybko. Dobre rozumienie tego mechanizmu naprawdę może uratować komuś życie – w hipoglikemii powikłania pojawiają się błyskawicznie.