W celu uzyskania refundacji i dofinansowania zakupu wózka inwalidzkiego, podopieczna powinna złożyć wniosek
W takim przypadku faktycznie najlepszym i najbardziej właściwym rozwiązaniem jest złożenie wniosku zarówno do Powiatowego Centrum Pomocy Rodzinie (PCPR), jak i do Narodowego Funduszu Zdrowia (NFZ). Wynika to bezpośrednio z obowiązujących w Polsce przepisów dotyczących refundacji sprzętu ortopedycznego oraz środków pomocniczych dla osób niepełnosprawnych. NFZ odpowiada za refundację części kosztów zakupu wózka inwalidzkiego, ale do uzyskania tej refundacji niezbędne jest posiadanie odpowiedniego zlecenia lekarskiego (np. od lekarza specjalisty), które zatwierdza NFZ. Z kolei PCPR umożliwia ubieganie się o dodatkowe dofinansowanie z tzw. środków PFRON, jeśli podstawowa refundacja z NFZ nie pokrywa całej wartości sprzętu. Takie podejście to dziś standard i przyjęta praktyka prawie we wszystkich powiatach – jeśli ktoś nie skorzysta z obu tych instytucji, to zwyczajnie traci finansowo. Z mojego doświadczenia, praktycznie każdy opiekun lub rodzina osoby z niepełnosprawnością szuka właśnie tego podwójnego źródła wsparcia. Warto pamiętać, że oba wnioski mają swoje konkretne wymogi formalne i czasowe. Często sprawę ułatwia fakt, że w PCPR można uzyskać pomoc formalną przy przygotowaniu całej dokumentacji. Zastosowanie tej procedury to po prostu najprostszy i najskuteczniejszy sposób, żeby nie przepłacić za wózek.
Wiele osób myli ścieżki formalne przy ubieganiu się o refundację i dofinansowanie zakupu wózka inwalidzkiego, co prowadzi do niepotrzebnych nerwów i utraty czasu. Pojawia się przekonanie, że wystarczy złożyć wniosek do popularnych instytucji jak Zakład Ubezpieczeń Społecznych czy do Ośrodka Pomocy Społecznej – niestety, nie mają one kompetencji w sprawach refundacji sprzętu ortopedycznego. Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) zajmuje się głównie świadczeniami emerytalno-rentowymi i zasiłkami chorobowymi, a nie dofinansowaniami na sprzęt dla osób z niepełnosprawnościami. Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON) owszem, jest źródłem środków finansowych, ale nie przyjmuje bezpośrednich wniosków od osób prywatnych – robi to poprzez jednostki lokalne, jak PCPR. Ośrodek Pomocy Społecznej natomiast przyznaje zasiłki celowe, ale wózki inwalidzkie nie są w jego kompetencji. Bardzo często spotykam się z błędnym wyobrażeniem, że wystarczy jedno pismo do „jakiejś” instytucji i wszystko załatwione. Tymczasem realia są takie, że system refundacji jest rozproszony i wymaga przejścia przez konkretne instytucje – czyli NFZ (refundacja) oraz PCPR (dofinansowanie ze środków PFRON). Pominięcie którejś z nich prowadzi do utraty części środków lub wydłużenia czasu oczekiwania na sprzęt. Z praktycznego punktu widzenia warto od razu pytać w PCPR o szczegółowe procedury i nie próbować skracać drogi przez inne urzędy – to po prostu nie działa i jest stratą energii. W praktyce, opiekunowie, którzy kierują się do ZUS albo OPS z takimi sprawami, są odsyłani z kwitkiem. Warto więc znać konkretne kompetencje każdej instytucji i działać zgodnie z ustalonym porządkiem.