Kwalifikacja: TLO.01 - Wykonywanie obsługi technicznej wyposażenia awionicznego i elektrycznego statków powietrznych

Symbol przedstawiony na rysunku nie oznacza ani miernika indukcyjnego, ani elektrodynamicznego, ani też elektromagnetycznego w klasycznym rozumieniu tych nazw. To jest dość częsty błąd: widzimy kształt przypominający magnes podkowowy i od razu kojarzymy go ogólnie z „elektromagnesem” albo z jakimś ustrojem indukcyjnym. Tymczasem w oznaczeniach przyrządów analogowych stosuje się dość konkretne, utrwalone symbole i każdy z nich odnosi się do ściśle określonej konstrukcji ustroju pomiarowego. Ustrój indukcyjny wykorzystuje zjawisko indukcji elektromagnetycznej w obwodach z rdzeniami ferromagnetycznymi, typowo do pomiaru mocy i energii w sieciach prądu przemiennego. Są tam dwie lub więcej cewek (prądowa, napięciowa), wirnik z aluminiową tarczą lub cylindrem i moment napędowy wynikający z prądów wirowych. Symbole takich ustrojów wyglądają inaczej i raczej kojarzą się z cewkami i tarczą, a nie z magnesem trwałym w kształcie podkowy. Ustrój elektrodynamiczny z kolei ma dwie cewki: stałą i ruchomą, obie przewodzące prąd. Moment napędowy powstaje z oddziaływania pól magnetycznych tych cewek. Ten typ stosuje się do pomiaru mocy czynnej w prądzie zmiennym, bo pozwala na wektorowe „złożenie” prądów i napięcia. Symbol graficzny odwołuje się do dwóch cewek, a nie do magnesu trwałego, więc mylenie go z tym rysunkiem wynika raczej z ogólnego skojarzenia „magnes = elektromagnetyczny”. Jeżeli chodzi o określenie „elektromagnetyczny”, to jest ono trochę mylące, bo w praktyce prawie każdy ustrój przyrządu pomiarowego wykorzystuje zjawiska elektromagnetyczne. W klasycznym nazewnictwie ustrojem elektromagnetycznym nazywa się konstrukcje z ruchomym żelazkiem wciąganym w pole cewki. Tam symbole na schematach pokazują cewkę i element ferromagnetyczny, a nie magnes trwały. W omawianym rysunku widać wyraźnie kształt podkowy i prostokątny element wewnątrz – to typowy znak magnesu trwałego i cewki ruchomej, czyli układu magnetoelektrycznego. Z mojego doświadczenia typowy błąd myślowy polega na tym, że ktoś nie odróżnia „magnetoelektryczny” od „elektromagnetyczny” i traktuje je jak synonimy. W efekcie wybiera złą odpowiedź, choć intuicja o obecności pola magnetycznego jest poprawna. W testach i w praktyce serwisowej warto nauczyć się rozpoznawać te symbole z automatu, bo od typu ustroju zależą parametry pomiaru, dokładność, czułość na częstotliwość oraz przydatność w konkretnych obwodach statku powietrznego.