Kwalifikacja: TLO.01 - Wykonywanie obsługi technicznej wyposażenia awionicznego i elektrycznego statków powietrznych

W tym zadaniu bardzo łatwo dać się zmylić intuicji, że skoro coś się fizycznie rusza, to tam musi być cały "człon dynamiczny". Tymczasem w nowoczesnym układzie fly‑by‑wire przetwarzanie sygnału według zadanej charakterystyki skokowej h(t) odbywa się w warstwie obliczeniowej, a nie mechaniczno‑hydraulicznej. Side stick pełni wyłącznie rolę interfejsu człowiek–maszyna, czyli przetwornika ruchu ręki pilota na sygnał elektryczny. Może mieć jakieś proste charakterystyki nieliniowe (np. martwą strefę, sprężyny, force‑feedback), ale nie realizuje złożonego członu dynamicznego opisywanego w teorii sterowania przez h(t). To jest tylko źródło komendy, a nie blok przetwarzający sygnał według konkretnej transmitancji. Podobnie A/P computer, czyli komputer autopilota, generuje żądane sygnały sterujące w funkcji zadanych parametrów lotu (kurs, wysokość, prędkość, ścieżka z FMS itd.). On może zawierać własne pętle regulacji, ale w typowej architekturze fly‑by‑wire autopilot przekazuje do FBW raczej polecenia „high‑level” (np. żądane przyspieszenie kątowe, pochylenie, przechylenie), a dopiero komputer FBW przelicza to na konkretne sygnały dla aktuatorów z uwzględnieniem ograniczeń strukturalnych, ochron envelope, filtracji szumów czy kompensacji elastyczności konstrukcji. Mylenie funkcji autopilota z funkcją komputera FBW to dość typowy błąd: oba są komputerami, ale pełnią inne zadania w łańcuchu sterowania. Actuator natomiast to element wykonawczy – siłownik elektrohydrauliczny lub elektromechaniczny, który przetwarza sygnał sterujący z komputera FBW na ruch powierzchni sterowej. Oczywiście, aktuator ma swoją dynamikę: opóźnienia, pasmo przenoszenia, ograniczenia prędkości i siły. Jednak w tego typu zadaniach, jeśli mówimy o realizacji zadanego członu dynamicznego z charakterystyką skokową h(t) narysowaną na schemacie, chodzi o świadomie zaprojektowany blok regulacji, a ten jest implementowany w oprogramowaniu komputera FBW, a nie w pasywnej odpowiedzi siłownika. W praktyce projektowej robi się wręcz odwrotnie: dynamikę aktuatora traktuje się jako coś dane z natury i kompensuje ją w algorytmach FBW, tak żeby cała pętla sterowania miała żądaną odpowiedź skokową. Dobrym nawykiem jest zawsze patrzeć, który element w schemacie ma funkcję „mózgu” systemu – w układach fly‑by‑wire to właśnie FBW computer odpowiada za realizację członów dynamicznych opisanych w teorii.