| Lp. | Wyszczególnienie robót | Liczba jednostek | Metoda wykonania i stosowane maszyny | Przyjęta norma wydajności dziennej robotnika lub maszyny | Liczba roboczo-dni lub maszyno-dni (3:5) | Liczba i specjalność robotników lub maszyny | Liczba dni pracy (6:7) | Przyjęta liczba dni pracy | Lipiec | |||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 17 | 18 | 19 | 20 | |||||||||
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 |
| 1. | Wytyczenie wykopu | 8 | ręcznie | 2395,2 | 0,00334 | 2 | 0,00167 | 1 | ||||
| 2. | Ręczne wykonanie wykopu | 34,7 | ręcznie | 3,5 | 9,9 | 6 | 1,65 | 2 | ||||
| 3. | Profilowanie i zagęszczenie dna wykopu | 1,6 | ręcznie | 1,3 | 1,23 | 4 | 0,3075 | 1 | ||||
Na podstawie fragmentu harmonogramu robót określ, liczbę pracowników brygady wykonującej roboty ziemne w dniach 18 i 19 lipca.
Poprawnie – w brygadzie wykonującej roboty ziemne w dniach 18 i 19 lipca pracuje 6 pracowników. Da się to wyczytać bezpośrednio z harmonogramu. W wierszu „Ręczne wykonanie wykopu” (Lp. 2) w kolumnie 7 masz wpisane „6” – to jest właśnie „Liczba i specjalność robotników lub maszyny”. Oznacza to, że do tej czynności przewidziano brygadę sześcioosobową. Kolumny 10–13 (dni lipca) pokazują, kiedy ta brygada jest faktycznie na budowie: przy tej pozycji zaznaczone są dni 18 i 19 lipca (szare pola), więc dokładnie w tych dniach na robotach ziemnych pracuje 6 osób. Nie sumujemy tu pracowników z innych robót, bo harmonogram jest rozpisany zadaniowo – każda pozycja ma własną obsadę, czas i zakres. W praktyce takie odczytywanie tabeli to podstawa przy planowaniu organizacji robót ziemnych: dzięki temu wiadomo, jaką liczbę ludzi trzeba zapewnić danego dnia, jak zgrać brygady, żeby się nie „zderzały” w jednym wąskim wykopie, jak zamówić sprzęt towarzyszący (np. transport urobku, szalunki, odwodnienie). W realnych robotach przy ciekach czy małych urządzeniach wodnych norma wydajności (kolumna 5) i liczba roboczo-dni (kolumna 6) służą do wyliczenia, ile osób i na ile dni trzeba zaplanować, a potem, jak tutaj, rozpisuje się to na konkretne daty. Moim zdaniem warto się przyzwyczaić do patrzenia najpierw na: liczbę roboczo-dni, przyjętą liczbę pracowników i zaznaczenie w kalendarzu – to bardzo pomaga przy układaniu realistycznych harmonogramów, które później da się naprawdę zrealizować na budowie.
Klucz do tego zadania leży w poprawnym czytaniu harmonogramu, a szczególnie w zrozumieniu, co oznaczają poszczególne kolumny. W wierszu dotyczącym ręcznego wykonania wykopu (Lp. 2) w kolumnie 7 wpisano liczbę „6” – to jest „Liczba i specjalność robotników lub maszyny”. Oznacza to, że do tej konkretnej roboty ziemnej zaplanowano sześcioosobową brygadę. Następnie trzeba spojrzeć na część kalendarzową tabeli, czyli kolumny z datami 17–20 lipca. Przy tej pozycji szarym wypełnieniem zaznaczone są dni 18 i 19 lipca, co oznacza, że właśnie wtedy ta brygada pracuje. Skoro w harmonogramie przy tej robocie widnieje 6 pracowników i te osoby są przewidziane do pracy w dniach 18 i 19, to liczba pracowników brygady w tych dniach wynosi 6, a nie 2, 4 czy 8. Typowy błąd polega na tym, że ktoś patrzy na inne wiersze i próbuje sumować pracowników z kilku robót, albo myli kolumnę z liczbą roboczo-dni (kol. 6) z faktyczną liczbą osób w brygadzie. Liczba roboczo-dni to wielkość obliczeniowa: ile dni pracy jednej osoby potrzeba łącznie, żeby wykonać zadanie. Dopiero dzieląc to przez liczbę ludzi w brygadzie otrzymuje się liczbę dni pracy i to widać w kolumnie 8. Nie jest więc tak, że mniejsza liczba, np. 2 czy 4, będzie „bezpieczniejsza” albo bardziej realistyczna – jeśli harmonogram jest już policzony na podstawie norm wydajności, to należy się go trzymać. Z drugiej strony odpowiedź 8 pracowników to też częste przeszacowanie „na oko”, bez oparcia w danych z tabeli. W praktyce organizacji robót ziemnych dobranie zbyt małej brygady powoduje opóźnienia i przekroczenie terminu, a zbyt dużej – niepotrzebne koszty osobowe i problemy z organizacją frontu robót (za ciasno w wykopie, kolizje pracowników). Dlatego tak ważne jest, żeby z harmonogramu umieć poprawnie odczytać konkretne liczby: najpierw norma wydajności, potem roboczo-dni, następnie liczba ludzi w brygadzie i na końcu – rozkład w czasie. To jest dokładnie to, co tutaj zostało pokazane.