Przedstawione na ilustracji elementy stosowane są podczas wykonywania

A. prac zabezpieczających zamocowanie przewodów elektrycznych.
B. prac zabezpieczających zamocowanie filtrów powietrza.
C. wewnętrznej izolacji termicznej przewodów wentylacyjnych.
D. zewnętrznej izolacji termicznej przewodów wentylacyjnych.
Pytanie z egzaminu CKE, styczeń 2023 (arkusz EE.16-SG-23.01).
Elementy widoczne na ilustracji to typowe uchwyty montażowe z podstawą samoprzylepną lub do mocowania mechanicznego (tzw. szpilki montażowe z talerzykami). Stosuje się je najczęściej podczas wykonywania zewnętrznej izolacji termicznej przewodów wentylacyjnych. Chodzi o to, żeby warstwa izolacji – na przykład z wełny mineralnej albo pianki – trzymała się stabilnie na powierzchni kanałów, które prowadzą powietrze w instalacjach wentylacyjnych. Bez takich mocowań izolacja zaczęłaby się zsuwać albo odstawać, co w praktyce szybko prowadzi do strat ciepła i różnych mostków termicznych. Z moich obserwacji wynika, że montaż tych elementów jest wręcz standardem na budowie, bo gwarantuje szczelność i trwałość izolacji. Najlepiej stosować je zgodnie z wytycznymi producenta oraz normami branżowymi, np. PN-EN 14303. Warto też pamiętać, że dobór odpowiedniej długości szpilki i rodzaju talerzyka zależy od grubości i typu izolacji – to niby banał, ale w praktyce bardzo często ktoś o tym zapomina. Takie rozwiązania są praktyczne i sprawdzają się nie tylko na prostych odcinkach, ale też przy kształtkach czy trójnikach. Dobrze jest też, moim zdaniem, sprawdzać jakość kleju lub powłoki – niskiej jakości mocowania potrafią puścić pod wpływem wilgoci lub drgań instalacji. Całość to bardzo ważny detal w całym systemie wentylacji.
Mogło się wydawać, że widoczne na zdjęciu elementy mają związek np. z mocowaniem filtrów powietrza czy przewodów elektrycznych, albo służą do izolacji wewnątrz kanałów wentylacyjnych. Jednak takie skojarzenia są błędne z kilku powodów. Przede wszystkim, filtry powietrza w systemach wentylacyjnych mocuje się zwykle w specjalnych ramach lub kasetach, gdzie stosuje się zupełnie inne elementy niż plastikowe szpilki z talerzykami. W przypadku przewodów elektrycznych natomiast używa się typowych uchwytów kablowych, klipsów, a czasem peszli – zupełnie odmiennej technologii instalacyjnej, bo priorytetem jest bezpieczeństwo i stabilność mocowania przewodów o małych przekrojach. Jeśli chodzi o izolację wewnętrzną przewodów wentylacyjnych, tu sprawa wygląda zupełnie inaczej: takie rozwiązania praktycznie się nie stosuje, bo izolacja wewnątrz kanałów powodowałaby turbulencje powietrza, zwiększony opór i ryzyko zanieczyszczenia instalacji. Z mojego doświadczenia wynika, że to jeden z częstszych błędów – utożsamianie wszystkich mocowań z izolacją, bez rozróżnienia, czy chodzi o wnętrze czy zewnętrzną część przewodu. Branżowe normy (np. PN-EN 13403 dotycząca izolacji technicznych) wyraźnie precyzują, że izolacje termiczne przewodów prowadzi się na zewnątrz, a do ich mocowania właśnie potrzebne są dedykowane szpilki, talerzyki oraz odpowiednie kołpaki zabezpieczające. Warto więc podczas nauki instalacji wentylacyjnych zwracać szczególną uwagę na przeznaczenie elementów montażowych i nie mylić ich z akcesoriami do innych branż – to niby drobna rzecz, ale w praktyce potem łatwo o kosztowne pomyłki.