Element o rzeczywistej długości 8,00 m, którego długość na rysunku technicznym wynosi 16 cm, jest narysowany w podziałce
Przykładowe zadanie CKE z 2022 roku: Informator o egzaminie zawodowym - technik dekarstwa (BUD.27).
Element jest narysowany w podziałce 1 : 50. Długość rzeczywistą i rysunkową trzeba wyrazić w tych samych jednostkach: 8,00 m = 800 cm. Stosunek długości na rysunku do długości rzeczywistej wynosi 16 cm : 800 cm, czyli 1 : 50 - każdy centymetr na rysunku odpowiada 50 cm w rzeczywistości.
Do zapamiętania: podziałka = długość na rysunku : długość rzeczywista, zawsze w tych samych jednostkach. Sprawdzenie: 16 cm · 50 = 800 cm = 8 m.
W rysunku budowlanym podziałkę 1 : 50 stosuje się często w rzutach i przekrojach dachu, a do szczegółów (np. obróbek blacharskich, połączeń w więźbie) - podziałki większe, np. 1 : 10 lub 1 : 5.
Najczęściej myli się jednostki - porównuje się centymetry z metrami albo milimetrami. Podziałka 1 : 20 oznaczałaby, że 16 cm na rysunku to 320 cm, czyli 3,2 m, a element ma 8 m. To wynik dwa i pół raza za mały.
Podziałki 1 : 200 i 1 : 500 są typowe dla planów zagospodarowania działki i map. Przy 1 : 200 odcinek 16 cm odpowiadałby 32 m, a przy 1 : 500 - aż 80 m. Do takich wyników dochodzi się, gdy np. 8 m zamieni się na 8000 cm albo pomnoży długość zamiast ją podzielić.
Prawidłowa jest podziałka 1 : 50, bo 800 cm podzielone przez 16 cm daje dokładnie 50. Prosta metoda kontroli: po wyliczeniu podziałki pomnóż długość z rysunku przez mianownik i sprawdź, czy wychodzi wymiar rzeczywisty. Jeśli wynik nie zgadza się z treścią zadania, błąd tkwi najczęściej w przeliczeniu metrów na centymetry.