Kwalifikacja: MED.06 - Wykonywanie i naprawa wyrobów medycznych z zakresu protetyki dentystycznej, ortodoncji oraz epitez twarzy

Kandydoza jamy ustnej jest chorobą o bardzo konkretnym podłożu etiologicznym i tu łatwo o pomyłkę, jeśli wrzuca się do jednego worka wszystkie drobnoustroje: bakterie, wirusy i grzyby. W tym przypadku przyczyną nie są ani wirusy, ani toksyny, ani typowe bakterie chorobotwórcze, tylko drożdżaki z rodzaju Candida, czyli mikroorganizmy zaliczane do grzybów. Błędne przypisywanie kandydozy wirusom wynika często z tego, że wiele zmian na błonie śluzowej jamy ustnej – jak opryszczka, afty czy inne zapalenia – kojarzy się z zakażeniem wirusowym. Jednak w obrazie klinicznym kandydozy dominują białe, serowate naloty, a nie pęcherzyki czy owrzodzenia typowe np. dla HSV. Leczenie też jest zupełnie inne: zamiast leków przeciwwirusowych stosuje się preparaty przeciwgrzybicze, a standardem jest dodatkowo dokładne czyszczenie protez, dezynfekcja i korekta ewentualnych urazów mechanicznych od uzupełnień protetycznych. Podobnie mylenie tej choroby z zatruciem toksynami to raczej efekt ogólnego skojarzenia słowa „pleśń” z „trucizną”. W kandydozie problemem nie jest ostre zatrucie toksynami, tylko przewlekłe zakażenie grzybicze, które rozwija się na osłabionej lub podrażnionej błonie śluzowej. Bakterie z kolei odgrywają ogromną rolę w próchnicy, chorobach przyzębia czy ropniach, ale nie są pierwotnym czynnikiem sprawczym kandydozy. Oczywiście w jamie ustnej występuje złożony biofilm bakteryjno-grzybiczy i czasem dochodzi do nadkażeń mieszanych, jednak w klasycznej, typowej pleśniawce to grzyby Candida są głównym patogenem. Dlatego w dobrej praktyce stomatologicznej kluczowe jest prawidłowe rozpoznanie etiologii zmiany – od tego zależy dobór leków, profilaktyka u użytkowników protez i ocena czynników ryzyka, takich jak cukrzyca, antybiotykoterapia czy kserostomia.