Materiałem podstawowym do wykonania płyty protezy całkowitej metodą polimeryzacji termicznej długoczasowej jest akryl, czyli żywica akrylowa na bazie polimetakrylanu metylu (PMMA). To właśnie ten materiał spełnia wymagania wytrzymałościowe, estetyczne i biologiczne, jakie stawia się protezom całkowitym według standardów stosowanych w technice dentystycznej. Akryl do protez całkowitych występuje jako zestaw: proszek (polimer) i ciecz (monomer). Przy polimeryzacji termicznej długoczasowej mieszanina ta jest ogrzewana w łaźni wodnej przez kilka godzin, w ściśle kontrolowanej temperaturze, co pozwala na możliwie pełną polimeryzację i minimalną ilość resztkowego monomeru. To ważne, bo monomer resztkowy może podrażniać błonę śluzową i powodować reakcje alergiczne. Z mojego doświadczenia w pracowni, akryl termoutwardzalny daje stabilny kolor, dobrą polerowność i stosunkowo małą skurczowość, co przekłada się na lepsze przyleganie protezy do podłoża protetycznego. W praktyce klinicznej właśnie taka technologia jest uznawana za złoty standard przy wykonywaniu protez całkowitych: puszkowanie w gipsie, wymiana wosku na akryl, długoczasowa polimeryzacja termiczna, a potem dokładne wykończenie i polerowanie. Warto też pamiętać, że akryl umożliwia stosunkowo łatwe naprawy, podścielenia i korekty, co w pracy z pacjentami jest ogromnym plusem. Inne materiały, jak gips czy wosk, pełnią tylko funkcje pomocnicze w procesie, ale to akryl finalnie tworzy gotową protezę, którą pacjent nosi na co dzień.
W protezach całkowitych łatwo się pomylić, bo w procesie ich wykonywania używa się wielu różnych materiałów: gipsu, wosku, drutu, no i w końcu akrylu. I stąd często bierze się błędne przekonanie, że któryś z tych materiałów pomocniczych jest materiałem podstawowym. W praktyce technologicznej proteza całkowita noszona przez pacjenta musi być wykonana z materiału o odpowiedniej wytrzymałości, elastyczności, stabilności wymiarowej i biozgodności. Tych wymogów nie spełnia ani gips, ani wosk, ani sam drut. Gips dentystyczny w pracowni służy do wykonywania modeli roboczych, puszek gipsowych i form, w których przeprowadza się polimeryzację akrylu. Jest świetny do odwzorowania podłoża protetycznego, ale jest kruchy, chłonie wodę, łatwo się łamie i absolutnie nie nadaje się do noszenia w jamie ustnej jako płyta protezy. Wosk z kolei jest materiałem modelowym – z wosku wykonuje się wzorniki zwarciowe, ustawienie zębów w wosku i woskową płytę próbnej protezy. Ten etap jest tylko po to, żeby lekarz mógł sprawdzić zgryz, estetykę, ustawienie zębów i dopiero potem wosk jest całkowicie zastępowany akrylem w procesie puszkowania. Wosk ma zbyt dużą wrażliwość na temperaturę, mięknie, deformuje się, nie ma żadnej trwałości mechanicznej; noszenie protezy z wosku byłoby po prostu nierealne. Drut natomiast pojawia się głównie w konstrukcjach ortodontycznych, szynach, ewentualnie przy protezach częściowych jako klamry czy wzmocnienia. W protezie całkowitej może być użyty jedynie pomocniczo, np. jako zbrojenie w odcinkach narażonych na pęknięcie, ale nigdy nie stanowi materiału podstawowego płyty protezy. Typowy błąd myślowy polega na tym, że ktoś widzi, jak dużo pracuje się z gipsem czy woskiem i zakłada, że skoro są tak często używane, to muszą być materiałami właściwymi do samej protezy. Tymczasem zgodnie z przyjętymi standardami materiałoznawstwa i technologii protez całkowitych, finalna proteza wykonywana metodą polimeryzacji termicznej długoczasowej powstaje z akrylu (PMMA), a pozostałe materiały są tylko etapami pośrednimi w drodze do gotowego wyrobu.