Materiałem podstawowym stosowanym do wykonania protezy całkowitej metodą polimeryzacji termicznej długoczasowej jest
Materiałem podstawowym do wykonania płyty protezy całkowitej metodą polimeryzacji termicznej długoczasowej jest akryl, czyli żywica akrylowa na bazie polimetakrylanu metylu (PMMA). To właśnie ten materiał spełnia wymagania wytrzymałościowe, estetyczne i biologiczne, jakie stawia się protezom całkowitym według standardów stosowanych w technice dentystycznej. Akryl do protez całkowitych występuje jako zestaw: proszek (polimer) i ciecz (monomer). Przy polimeryzacji termicznej długoczasowej mieszanina ta jest ogrzewana w łaźni wodnej przez kilka godzin, w ściśle kontrolowanej temperaturze, co pozwala na możliwie pełną polimeryzację i minimalną ilość resztkowego monomeru. To ważne, bo monomer resztkowy może podrażniać błonę śluzową i powodować reakcje alergiczne. Z mojego doświadczenia w pracowni, akryl termoutwardzalny daje stabilny kolor, dobrą polerowność i stosunkowo małą skurczowość, co przekłada się na lepsze przyleganie protezy do podłoża protetycznego. W praktyce klinicznej właśnie taka technologia jest uznawana za złoty standard przy wykonywaniu protez całkowitych: puszkowanie w gipsie, wymiana wosku na akryl, długoczasowa polimeryzacja termiczna, a potem dokładne wykończenie i polerowanie. Warto też pamiętać, że akryl umożliwia stosunkowo łatwe naprawy, podścielenia i korekty, co w pracy z pacjentami jest ogromnym plusem. Inne materiały, jak gips czy wosk, pełnią tylko funkcje pomocnicze w procesie, ale to akryl finalnie tworzy gotową protezę, którą pacjent nosi na co dzień.
W protezach całkowitych łatwo się pomylić, bo w procesie ich wykonywania używa się wielu różnych materiałów: gipsu, wosku, drutu, no i w końcu akrylu. I stąd często bierze się błędne przekonanie, że któryś z tych materiałów pomocniczych jest materiałem podstawowym. W praktyce technologicznej proteza całkowita noszona przez pacjenta musi być wykonana z materiału o odpowiedniej wytrzymałości, elastyczności, stabilności wymiarowej i biozgodności. Tych wymogów nie spełnia ani gips, ani wosk, ani sam drut. Gips dentystyczny w pracowni służy do wykonywania modeli roboczych, puszek gipsowych i form, w których przeprowadza się polimeryzację akrylu. Jest świetny do odwzorowania podłoża protetycznego, ale jest kruchy, chłonie wodę, łatwo się łamie i absolutnie nie nadaje się do noszenia w jamie ustnej jako płyta protezy. Wosk z kolei jest materiałem modelowym – z wosku wykonuje się wzorniki zwarciowe, ustawienie zębów w wosku i woskową płytę próbnej protezy. Ten etap jest tylko po to, żeby lekarz mógł sprawdzić zgryz, estetykę, ustawienie zębów i dopiero potem wosk jest całkowicie zastępowany akrylem w procesie puszkowania. Wosk ma zbyt dużą wrażliwość na temperaturę, mięknie, deformuje się, nie ma żadnej trwałości mechanicznej; noszenie protezy z wosku byłoby po prostu nierealne. Drut natomiast pojawia się głównie w konstrukcjach ortodontycznych, szynach, ewentualnie przy protezach częściowych jako klamry czy wzmocnienia. W protezie całkowitej może być użyty jedynie pomocniczo, np. jako zbrojenie w odcinkach narażonych na pęknięcie, ale nigdy nie stanowi materiału podstawowego płyty protezy. Typowy błąd myślowy polega na tym, że ktoś widzi, jak dużo pracuje się z gipsem czy woskiem i zakłada, że skoro są tak często używane, to muszą być materiałami właściwymi do samej protezy. Tymczasem zgodnie z przyjętymi standardami materiałoznawstwa i technologii protez całkowitych, finalna proteza wykonywana metodą polimeryzacji termicznej długoczasowej powstaje z akrylu (PMMA), a pozostałe materiały są tylko etapami pośrednimi w drodze do gotowego wyrobu.