Kwalifikacja: MED.06 - Wykonywanie i naprawa wyrobów medycznych z zakresu protetyki dentystycznej, ortodoncji oraz epitez twarzy

Zjawisko utraty kontaktu zwarciowego zębów przeciwstawnych ma w stomatologii dość precyzyjną nazwę i tu łatwo się pomylić, bo terminów okluzyjnych jest sporo i brzmią podobnie. Dyskluzja to brak kontaktu określonych zębów przy zwarciu, natomiast parakluzja odnosi się raczej do nieprawidłowych, parafunkcyjnych kontaktów i ruchów zębów, np. przy bruksizmie, zgrzytaniu, zaciskaniu, czy nietypowych nawykach. W parakluzji problemem są nadmierne lub patologiczne obciążenia zgryzu, a nie sama utrata kontaktu zwarciowego. To częsty błąd myślowy: ktoś widzi „para-” i kojarzy z „nieprawidłowe zwarcie”, ale to nie to samo, co brak kontaktu. Artykulacja urazowa opisuje taką sytuację, w której kontakty zębowe są traumatyczne dla przyzębia lub zębów, powodują przeciążenia, ból, ruchomość zębów, mikrourazy. Mamy wtedy kontakt, i to zwykle zbyt intensywny, a nie jego brak. W technice dentystycznej artykulacja urazowa bywa skutkiem zbyt wysokiej plomby, źle dopasowanej korony czy niewyrównanych guzków w protezie. Z kolei artykulacja niezrównoważona dotyczy układu kontaktów w ruchach ekscentrycznych – np. gdy przy ruchach bocznych protezy całkowitej występują jednostronne, niestabilne kontakty, co sprzyja jej przemieszczeniom i odklejaniu się z podłoża protetycznego. W niezrównoważonej artykulacji problemem jest brak harmonijnego, dwustronnego podparcia w ruchach żuchwy, a nie sam brak kontaktu zębów w pozycji zwarcia. Z mojego doświadczenia wiele osób wrzuca wszystkie zaburzenia okluzji do jednego worka, ale w praktyce klinicznej i technicznej te rozróżnienia są ważne: inaczej planuje się korektę dyskluzji, inaczej terapię parakluzji czy artykulacji urazowej. Dlatego właściwe nazewnictwo pomaga też lepiej komunikować się z lekarzem i unikać nieporozumień przy zleceniu.