Kwalifikacja: TKO.03 - Organizacja robót związanych z budową i utrzymaniem dróg kolejowych

Z mojego punktu widzenia, wybór pospółki, piasku lub żwiru jako gruntów tworzących twarde bryłki w stanie suchym wynika najczęściej z mylnego utożsamiania spoistości z twardością lub ziarnistością gruntu. W praktyce budowlanej i geotechnicznej te materiały są zaliczane do gruntów niespoistych. Pospółka to mieszanka piasku, żwiru i niewielkiej ilości frakcji pylastych – w suchym stanie, zamiast tworzyć zwarte bryły, rozsypuje się w palcach, bo brak jej naturalnej lepkości czy spójności. Piasek z kolei to grunt całkowicie niespoisty: jego ziarna praktycznie nie wykazują wzajemnego przyciągania, niezależnie od stopnia wysuszenia, więc niemożliwe jest uformowanie z niego trwałej grudki bez dodatku wilgoci czy spoiwa. Żwir również nie tworzy twardych brył, bo jego frakcja jest jeszcze grubsza i w ogóle nie wykazuje żadnej spoistości. Typowym błędem jest sądzenie, że duże ziarna lub ciężar powodują zbrylenie – w rzeczywistości mechanizmy spajania dotyczą wyłącznie gruntów drobnoziarnistych, jak właśnie glina czy iły, gdzie siły kohezji i adhezji grają główną rolę. Normy, jak PN-EN ISO 14688 czy wytyczne ITB, jasno podkreślają rozróżnienie między gruntami spoistymi a niespoistymi, bo to ma wpływ na możliwości stosowania tych gruntów pod fundamenty, drogi czy wypełnienia wykopów. Takie pomyłki mogą prowadzić do poważnych problemów na budowie, np. niewłaściwego doboru technologii zagęszczania lub zabezpieczeń przeciwosuwiskowych. Z mojego doświadczenia, najpewniejszym sposobem rozpoznania gruntu jest próba uformowania grudki i jej wysuszenie – tylko glina zachowuje się w opisany sposób. Reszta materiałów, choć potrzebna na budowie, ma zupełnie inne właściwości użytkowe.