Przedsiębiorstwo handlowe, które jest czynnym podatnikiem VAT i wykonuje czynności wyłącznie opodatkowane, dokonało w maju 2026 r. zakupu i sprzedaży towarów zgodnie z danymi przedstawionymi w tabeli. Ile wyniesie kwota zobowiązania z tytułu podatku VAT wykazana w części deklaracyjnej JPK_V7M za maj 2026 r.?
| Dane z rejestru zakupu VAT z maja 2026 r. | ||
|---|---|---|
| Zakup towarów/usług | ||
| Wartość netto | Podatek VAT | |
| stawka | kwota | |
| 4 800,00 zł | 23% | 1 104,00 zł |
| 2 000,00 zł | 8% | 160,00 zł |
| Dane z rejestru sprzedaży VAT z maja 2026 r. | ||
|---|---|---|
| Sprzedaż opodatkowana | ||
| Wartość netto | Podatek VAT | |
| stawka | kwota | |
| 10 000,00 zł | 23% | 2 300,00 zł |
| 5 000,00 zł | 8% | 400,00 zł |
A. 8 200,00 zł
B. 4 100,00 zł
C. 1 196,00 zł
D. 1 436,00 zł
Opracowane na podstawie zadania CKE, czerwiec 2019 (arkusz A.35-X-19.06): Deklarację VAT-7 zastąpiono częścią deklaracyjną JPK_V7M (VAT-7 nie obowiązuje od 2020 r.), daty przesunięte na 2026 r.
Kwota 1 436,00 zł wynika z podstawowego mechanizmu rozliczania VAT: od podatku należnego ze sprzedaży odejmuje się podatek naliczony z zakupów. Firma jest czynnym podatnikiem VAT i wykonuje wyłącznie czynności opodatkowane, więc co do zasady ma pełne prawo do odliczenia VAT z faktur zakupowych, o ile zakupy służą tej sprzedaży. Najpierw sumujemy VAT należny: 2 300,00 zł + 400,00 zł = 2 700,00 zł. Potem sumujemy VAT naliczony: 1 104,00 zł + 160,00 zł = 1 264,00 zł. Zobowiązanie do zapłaty w części deklaracyjnej JPK_V7M to 2 700,00 zł - 1 264,00 zł = 1 436,00 zł. W praktyce księgowej tak właśnie działa miesięczne rozliczenie VAT: rejestr sprzedaży pokazuje podatek należny dla urzędu skarbowego, a rejestr zakupu pokazuje kwotę, którą można odliczyć. Moim zdaniem warto zawsze oddzielać wartości netto od samego VAT, bo przy JPK_V7M liczy się nie marża handlowa, tylko różnica między VAT należnym i naliczonym. Dobra praktyka to sprawdzić osobno każdą stawkę, ale na końcu VAT z różnych stawek sumuje się razem, jeśli transakcje są opodatkowane i dają prawo do odliczenia.
W tym zadaniu najważniejsze jest zrozumienie, że zobowiązanie z tytułu VAT nie jest ani wartością sprzedaży, ani zyskiem, ani różnicą między kwotami netto. VAT rozlicza się przez porównanie dwóch podatków: należnego od sprzedaży i naliczonego przy zakupach. Jeżeli ktoś otrzymał 1 196,00 zł, to najpewniej uwzględnił tylko transakcje objęte stawką 23%, czyli 2 300,00 zł - 1 104,00 zł. To dość typowy błąd, bo stawka 8% też jest sprzedażą opodatkowaną i również daje prawo do odliczenia podatku naliczonego. Nie wolno jej pomijać tylko dlatego, że jest niższa. W deklaracji JPK_V7M ujmuje się łącznie VAT należny oraz łącznie VAT naliczony, oczywiście z zachowaniem odpowiednich pól i stawek w ewidencji. Wyniki w rodzaju 4 100,00 zł zwykle biorą się z mechanicznego dodawania różnych wartości albo mieszania podatku należnego z innymi kwotami, bez sprawdzenia, czy są to kwoty netto, VAT czy brutto. To nie jest poprawne podejście podatkowe, bo urząd skarbowy nie oczekuje sumy przypadkowych pozycji z tabeli, tylko wyliczenia zobowiązania. Z kolei 8 200,00 zł wygląda jak różnica wartości netto sprzedaży i zakupów: 15 000,00 zł - 6 800,00 zł. Taka kwota może przypominać marżę netto, ale nie jest podatkiem VAT do zapłaty. Z mojego doświadczenia najbezpieczniej jest najpierw oznaczyć sobie VAT należny po stronie sprzedaży, potem VAT naliczony po stronie zakupu, a dopiero na końcu wykonać odejmowanie. Wtedy nie mieszają się pojęcia z rachunkowości, podatków i kalkulacji wyniku finansowego.