Na podstawie informacji zamieszczonych w tabeli można stwierdzić, że na koniec miesiąca w magazynie zakładu cukierniczego występuje
| Wyszczególnienie | Zapas początkowy materiałów (stan na początku miesiąca) | Zakup materiałów w ciągu miesiąca | Zapas bieżący zapewniający ciągłość produkcji w okresie miesiąca |
|---|---|---|---|
| Mąka | 550 kg | 340 kg | 700 kg |
| Cukier | 350 kg | 220 kg | 600 kg |
A. nadmiar mąki i nadmiar cukru.
B. niedobór mąki i nadmiar cukru.
C. niedobór mąki i niedobór cukru.
D. nadmiar mąki i niedobór cukru.
W tabeli trzeba porównać ilość materiału, którą zakład ma do dyspozycji w miesiącu, z zapasem bieżącym wymaganym do zachowania ciągłości produkcji. Dla mąki stan dostępny wynosi 550 kg + 340 kg = 890 kg. Norma zapasu bieżącego to 700 kg, więc zostaje nadmiar 190 kg. To oznacza, że mąki jest więcej niż potrzeba według przyjętego poziomu zabezpieczenia produkcji. Dla cukru sytuacja jest odwrotna: 350 kg + 220 kg = 570 kg, a wymagany zapas bieżący wynosi 600 kg. Brakuje więc 30 kg cukru, czyli występuje niedobór. W praktyce magazynowej takie porównanie robi się po to, aby szybko ustalić, czy trzeba złożyć dodatkowe zamówienie albo ograniczyć kolejne dostawy. Moim zdaniem to bardzo typowe zadanie z gospodarki magazynowej, bo pokazuje prostą, ale ważną zasadę: sam zakup nie wystarcza, trzeba jeszcze sprawdzić go względem zapotrzebowania produkcyjnego i norm zapasu.
Przy analizie tej tabeli łatwo popełnić błąd, jeśli patrzy się tylko na jedną kolumnę, na przykład sam zakup albo sam zapas początkowy. W gospodarce magazynowej ocenia się łączny stan materiału dostępny w danym okresie, czyli zapas początkowy powiększony o zakupy, a dopiero potem porównuje się go z poziomem zapasu bieżącego wymaganego do zapewnienia ciągłości produkcji. Dla mąki dostępne jest 890 kg, a wymagane jest 700 kg, dlatego nie może być mowy o niedoborze mąki. Taki wniosek pojawiłby się tylko wtedy, gdyby ktoś porównał zakup 340 kg bezpośrednio z normą 700 kg, ale to jest niepełne podejście. Z kolei dla cukru dostępne jest 570 kg, a potrzeba 600 kg, więc stwierdzenie nadmiaru cukru też jest niepoprawne. Tu częsty błąd polega na uznaniu, że skoro coś dokupiono, to automatycznie zapas jest wystarczający. Niestety w magazynie to tak nie działa. Dobre praktyki wymagają kontroli zapasów minimalnych, bieżących i ewentualnych odchyleń, bo nawet mały brak, jak 30 kg cukru, może zatrzymać część produkcji cukierniczej albo wymusić pilny zakup po gorszej cenie. Dlatego prawidłowy wniosek to nadmiar mąki i niedobór cukru.