Przedsiębiorca zawarł umowę o dzieło z osobą fizyczną, która nie jest jego pracownikiem, na kwotę
6 000,00 zł, przy uwzględnieniu 50% kosztów uzyskania przychodu. Wyznacz podatek dochodowy do zapłaty na konto urzędu skarbowego?
W tej sytuacji podatek do przekazania do urzędu skarbowego wynosi 360,00 zł, ponieważ przy umowie o dzieło zawartej z osobą, która nie jest pracownikiem przedsiębiorcy, co do zasady nie nalicza się składek ZUS. To jest ważne, bo wtedy obliczenie zaliczki na PIT jest dużo prostsze niż przy umowie o pracę czy zleceniu. Podstawą jest kwota brutto 6 000,00 zł. Skoro w zadaniu podano 50% kosztów uzyskania przychodu, to koszty wynoszą 3 000,00 zł. Dochód do opodatkowania to więc 6 000,00 zł - 3 000,00 zł = 3 000,00 zł. Następnie stosujemy stawkę podatku 12%, czyli 3 000,00 zł × 12% = 360,00 zł. Moim zdaniem najważniejsze jest tu nie pomylić przychodu z dochodem, bo w praktyce kadrowo-płacowej to częsty błąd. Przedsiębiorca jako płatnik powinien pobrać tę zaliczkę i wpłacić ją na konto urzędu skarbowego w ustawowym terminie, a potem wykazać rozliczenie w informacji podatkowej, np. PIT-11. Dobra praktyka jest taka, żeby w dokumentacji jasno wskazać, dlaczego zastosowano 50% kosztów, bo takie koszty zwykle wiążą się z prawami autorskimi i nie zawsze można je zastosować automatycznie.
Przy tym zadaniu łatwo dojść do zawyżonego podatku, jeżeli pominie się koszty uzyskania przychodu albo użyje nie tej stawki podatkowej co trzeba. Kwota 570,00 zł najczęściej wynikałaby z zastosowania 19% do dochodu 3 000,00 zł. Takie podejście jest mylące, bo 19% kojarzy się z podatkiem liniowym przedsiębiorcy, ale tutaj rozliczana jest osoba fizyczna wykonująca dzieło, a przedsiębiorca występuje jako płatnik zaliczki na PIT. Nie liczymy więc podatku tak, jakby wykonawca sam rozliczał działalność gospodarczą podatkiem liniowym. Kwota 1 140,00 zł wygląda jak 19% od całego przychodu 6 000,00 zł, czyli jednocześnie pominięto koszty uzyskania przychodu i użyto nieprawidłowej stawki. To podwójny błąd, bo w treści wyraźnie wskazano 50% kosztów, a one zmniejszają podstawę opodatkowania. Z kolei 1 080,00 zł może wynikać z policzenia 18% od całych 6 000,00 zł, czyli według starego skojarzenia ze skalą podatkową i bez uwzględnienia kosztów. W praktyce kadrowo-płacowej trzeba najpierw ustalić rodzaj umowy, potem sprawdzić, czy są składki ZUS, następnie ustalić koszty podatkowe i dopiero od dochodu liczyć zaliczkę. Tutaj: brak pracowniczego tytułu do ZUS, przychód 6 000,00 zł, koszty 3 000,00 zł, dochód 3 000,00 zł i 12% podatku, czyli 360,00 zł. Z mojego doświadczenia najlepiej rozpisać to na spokojnie w trzech linijkach, bo wtedy od razu widać, gdzie ktoś niepotrzebnie opodatkowuje całą kwotę brutto.