Pracownik, który jest wynagradzany w systemie akordu progresywnego, przepracował w miesiącu godziny zgodnie z obowiązującym go wymiarem czasu pracy i wykonał 3 800 sztuk wyrobów spełniających normę jakościową. Na podstawie danych zamieszczonych w tabeli oblicz miesięczne wynagrodzenie brutto pracownika.
| Stawka akordowa za wykonanie do 3 000 sztuk wyrobów | 0,65 zł/szt. |
| Stawka akordowa za wykonanie powyżej 3 000 sztuk wyrobów | 0,85 zł/szt. |
W tym zadaniu kluczowe jest rozpoznanie, że chodzi o akord progresywny, czyli stawka rośnie dopiero po przekroczeniu określonego progu produkcji. Nie liczymy więc wszystkich 3 800 sztuk jedną stawką. Do 3 000 sztuk stosujemy 0,65 zł/szt., a tylko nadwyżkę ponad 3 000 sztuk liczymy po 0,85 zł/szt. Rachunek wygląda tak: 3 000 × 0,65 zł = 1 950,00 zł. Pracownik wykonał łącznie 3 800 sztuk, więc nadwyżka wynosi 800 sztuk. Ta część jest liczona wyższą stawką: 800 × 0,85 zł = 680,00 zł. Wynagrodzenie brutto z akordu wynosi więc 1 950,00 zł + 680,00 zł = 2 630,00 zł. Moim zdaniem to bardzo praktyczny przykład, bo w kadrach i płacach często trzeba pilnować progów, limitów i stawek, a jeden źle zrozumiany próg potrafi zmienić całą listę płac. W praktyce trzeba też pamiętać, że brutto to kwota przed potrąceniem składek ZUS, zaliczki na podatek i innych potrąceń. Ważne jest też, że wyroby spełniły normę jakościową, bo w akordzie zwykle wynagradza się tylko produkcję przyjętą, a nie braki czy sztuki wadliwe.
Najczęstszy błąd w tym zadaniu polega na potraktowaniu akordu progresywnego tak, jakby była tylko jedna stawka dla całej produkcji. Jeżeli ktoś policzy 3 800 × 0,65 zł, otrzyma 2 470,00 zł, ale to oznacza zastosowanie wyłącznie podstawowej stawki i całkowite pominięcie wyższej stawki za produkcję ponad próg 3 000 sztuk. Takie podejście pasowałoby raczej do zwykłego akordu prostego, a nie progresywnego. Z drugiej strony, wynik 3 230,00 zł powstaje przy policzeniu wszystkich 3 800 sztuk po 0,85 zł. To też jest niepoprawne, bo stawka 0,85 zł dotyczy tylko wyrobów powyżej 3 000 sztuk, a nie całej miesięcznej produkcji. W praktyce kadrowo-płacowej takie rozróżnienie ma duże znaczenie, bo tabela stawek musi być czytana bardzo dosłownie. Wynik 2 850,00 zł wskazuje najpewniej na zastosowanie jakiejś średniej, doliczenie premii albo błędne zinterpretowanie progu, ale w treści zadania nie ma podstaw do takiego działania. Dane są wystarczające: mamy liczbę sztuk, dwie stawki i informację, że jakość jest spełniona. Poprawny schemat to rozdzielenie produkcji na część podstawową i część ponadnormatywną: 3 000 sztuk po 0,65 zł oraz 800 sztuk po 0,85 zł. Dopiero suma tych dwóch składników daje miesięczne wynagrodzenie brutto. Z mojego doświadczenia najlepiej przy takich zadaniach najpierw zapisać próg, potem nadwyżkę, a dopiero na końcu mnożyć, bo wtedy łatwiej nie wrzucić całej produkcji do złej stawki.