Na podstawie danych zamieszczonych w tabeli oblicz rotację zapasów towarów w dniach za pierwszy kwartał 2019 roku zakładając, że każdy miesiąc ma 30 dni.
| Wyszczególnienie | I kwartał 2019 r. |
|---|---|
| Przychody ze sprzedaży towarów | 22 500,00 zł |
| Przeciętny stan zapasów towarów | 5 000,00 zł |
A. 40 dni.
B. 9 dni.
C. 20 dni.
D. 10 dni.
Rotacja zapasów towarów w dniach pokazuje, przez ile dni przeciętnie zapas pozostaje w magazynie, zanim zostanie sprzedany. W tym zadaniu trzeba najpierw zauważyć, że I kwartał obejmuje 3 miesiące, a każdy miesiąc ma 30 dni, więc cały okres ma 90 dni. Stosujemy wzór: rotacja zapasów w dniach = przeciętny stan zapasów / przychody ze sprzedaży × liczba dni okresu. Podstawienie danych daje: 5 000 / 22 500 × 90 = 20 dni. Oznacza to, że przeciętnie zapasy towarów odnawiają się co 20 dni. Moim zdaniem to bardzo praktyczny wskaźnik, bo w firmie handlowej od razu pokazuje, czy kapitał nie jest za długo zamrożony w magazynie. W dobrej praktyce analizy ekonomicznej taki wynik porównuje się z poprzednimi okresami, planem sprzedaży albo normami branżowymi. Jeżeli rotacja jest zbyt wolna, mogą rosnąć koszty magazynowania, ryzyko przeterminowania lub utraty wartości towaru. Jeżeli jest zbyt szybka, czasem pojawia się problem braków magazynowych i utraconej sprzedaży. Warto też pamiętać, że w rachunkowości zarządczej często liczy się ten wskaźnik na podstawie kosztu własnego sprzedaży, ale tutaj w treści podano przychody, więc korzystamy dokładnie z tych danych.
W tym zadaniu najczęściej pojawia się pomyłka polegająca na zastosowaniu niepełnego okresu albo odwróceniu wzoru. Rotacja zapasów w dniach nie mówi, ile razy zapas obrócił się w kwartale, tylko ile dni przeciętnie trwa jeden cykl obrotu zapasem. Dlatego trzeba uwzględnić długość całego badanego okresu, czyli 90 dni, bo pierwszy kwartał ma trzy miesiące po 30 dni. Poprawny tok rozumowania jest taki: najpierw ustalamy wskaźnik obrotu zapasów jako 22 500 / 5 000 = 4,5 raza w kwartale, a potem dzielimy 90 dni przez 4,5. Wynik to 20 dni. Jeżeli ktoś otrzymał 10 dni, mógł nieświadomie przyjąć za krótki okres, na przykład 45 dni, albo wykonać obliczenie tylko na części danych. Wynik 40 dni zwykle bierze się z odwrócenia proporcji albo z niewłaściwego przeliczenia liczby obrotów na dni. Z kolei 9 dni może wynikać z pomieszania przychodów, zapasów i liczby miesięcy, czyli z potraktowania danych kwartalnych tak, jakby dotyczyły innej skali czasu. Z mojego doświadczenia, warto zawsze zapisać jednostki przy rachunku: zł / zł daje wskaźnik bez jednostki, a dopiero pomnożenie przez dni daje wynik w dniach. To prosta kontrola, ale naprawdę chroni przed głupimi błędami. W analizie zapasów ważne jest też, żeby nie mieszać rotacji w razach z rotacją w dniach, bo te wskaźniki opisują to samo zjawisko, ale w inny sposób i inaczej się je interpretuje w gospodarce magazynowej.