Pracownik jest wynagradzany według stałej miesięcznej stawki w wysokości 3 800,00 zł. W styczniu br. otrzymał on dodatkowo premię motywacyjną w wysokości 950,00 zł. Ile wyniesie składka na ubezpieczenie rentowe finansowana przez pracownika od wynagrodzenia za styczeń?
Składka na ubezpieczenie rentowe finansowana przez pracownika wynosi 71,25 zł, ponieważ podstawą jej naliczenia jest całe wynagrodzenie brutto stanowiące przychód ze stosunku pracy, czyli nie tylko stała pensja miesięczna 3 800,00 zł, ale też premia motywacyjna 950,00 zł. Najpierw ustalamy podstawę wymiaru składki: 3 800,00 zł + 950,00 zł = 4 750,00 zł. Następnie stosujemy stopę składki rentowej finansowanej przez pracownika, czyli 1,5%. Obliczenie wygląda tak: 4 750,00 zł × 1,5% = 71,25 zł. W praktyce kadrowo-płacowej to bardzo ważne, bo premie regulaminowe, motywacyjne czy uznaniowe najczęściej zwiększają podstawę składek ZUS, o ile nie są wyłączone na podstawie szczególnych przepisów. Moim zdaniem przy takich zadaniach najlepiej zawsze zadać sobie dwa pytania: co wchodzi do podstawy składek oraz jaka część składki jest finansowana przez pracownika. Dobra lista płac musi rozdzielać składki finansowane przez pracownika i pracodawcę, bo wpływa to potem na wynagrodzenie netto, deklaracje ZUS i poprawność rozliczeń firmy.
W tym zadaniu najczęstszy błąd polega na tym, że bierze się do obliczeń tylko stałą pensję zasadniczą 3 800,00 zł i pomija premię motywacyjną. Wtedy wychodzi 57,00 zł, bo 3 800,00 zł × 1,5% = 57,00 zł. Taki sposób liczenia byłby poprawny tylko wtedy, gdyby premia nie stanowiła podstawy wymiaru składek, ale w typowej sytuacji premia motywacyjna jest przychodem pracownika ze stosunku pracy i podlega oskładkowaniu. W kadrach nie można więc patrzeć wyłącznie na wynagrodzenie zasadnicze, trzeba zebrać wszystkie składniki brutto należne za dany miesiąc. Inny błąd to pomylenie składki finansowanej przez pracownika ze składką finansowaną przez pracodawcę. Stawka 6,5% dotyczy części rentowej opłacanej przez pracodawcę, dlatego kwoty 247,00 zł albo 308,75 zł wynikają właśnie z użycia niewłaściwej stopy procentowej. 247,00 zł to 6,5% od samej pensji zasadniczej, a 308,75 zł to 6,5% od wynagrodzenia razem z premią. Same rachunki mogą być wtedy matematycznie dobre, ale merytorycznie dotyczą innej strony finansowania składki. Z mojego doświadczenia wynika, że w listach płac najwięcej pomyłek bierze się nie z mnożenia, tylko z pomieszania podstawy wymiaru i stopy składki. Poprawne podejście jest takie: ustalić pełną podstawę brutto 4 750,00 zł, sprawdzić, że chodzi o część finansowaną przez pracownika, a potem zastosować 1,5%.