W grudniu hurtownia zakupiła i przyjęła do magazynu ręczniki bawełniane zgodnie z zestawieniem przedstawionym w tabeli. Oblicz metodą średniej ważonej przeciętną cenę zakupu jednego ręcznika bawełnianego.
| Lp. | Data | Dowód | Ilość | Cena | Wartość |
|---|---|---|---|---|---|
| 1. | 06.12.2019 r. | Pz 1/12/2019 | 300 szt. | 12,00 zł/szt. | 3 600,00 zł |
| 2. | 11.12.2019 r. | Pz 2/12/2019 | 100 szt. | 10,00 zł/szt. | 1 000,00 zł |
| 3. | 18.12.2019 r. | Pz 3/12/2019 | 200 szt. | 11,50 zł/szt. | 2 300,00 zł |
A. 11,17 zł/szt.
B. 12,00 zł/szt.
C. 11,50 zł/szt.
D. 10,00 zł/szt.
Cena 11,50 zł/szt. wynika z zastosowania metody średniej ważonej, czyli takiej, w której większe dostawy mają większy wpływ na cenę przeciętną niż mniejsze dostawy. Nie liczymy tu zwykłej średniej z cen jednostkowych, tylko odnosimy łączną wartość zakupionych ręczników do łącznej liczby sztuk przyjętych do magazynu. W tym przypadku ilość razem to 300 szt. + 100 szt. + 200 szt. = 600 szt., a wartość razem to 3 600,00 zł + 1 000,00 zł + 2 300,00 zł = 6 900,00 zł. Następnie 6 900,00 zł / 600 szt. = 11,50 zł/szt. I to jest przeciętna cena zakupu jednego ręcznika. W praktyce magazynowej taka metoda jest bardzo przydatna przy wycenie rozchodu zapasów, szczególnie gdy ten sam towar kupowany jest kilka razy po różnych cenach. Moim zdaniem to jedna z bardziej logicznych metod, bo dobrze pokazuje realny koszt zapasu w magazynie, a nie tylko przypadkową cenę z jednej faktury. W dokumentacji magazynowej, np. przy dokumentach Pz i późniejszych Wz lub Rw, ważne jest zachowanie spójności: ilości, ceny i wartości muszą się zgadzać, bo inaczej ewidencja zapasów szybko robi się nieczytelna.
W tym zadaniu najłatwiej pomylić średnią ważoną ze zwykłym odczytaniem jednej ceny z tabeli albo ze średnią arytmetyczną cen jednostkowych. Wyniki 10,00 zł/szt. oraz 12,00 zł/szt. są cenami z pojedynczych dostaw, więc nie pokazują przeciętnego kosztu całego zapasu. Takie podejście byłoby poprawne tylko wtedy, gdy pytanie dotyczyło konkretnej partii towaru, na przykład ręczników przyjętych dokumentem Pz 2/12/2019 albo Pz 1/12/2019. Tutaj jednak chodzi o wszystkie grudniowe zakupy razem, czyli trzeba uwzględnić pełną ilość i pełną wartość przyjęcia do magazynu. Wynik 11,17 zł/szt. bierze się zwykle z obliczenia 12,00 zł + 10,00 zł + 11,50 zł, a potem podzielenia przez 3. To jest średnia arytmetyczna cen, ale ona ignoruje ilości. A przecież dostawa 300 sztuk po 12,00 zł ma większe znaczenie dla kosztu magazynu niż dostawa 100 sztuk po 10,00 zł. W gospodarce magazynowej i rachunkowości zapasów to bardzo ważna różnica. Dobra praktyka jest taka, żeby najpierw zsumować wartości dostaw, potem zsumować ilości, i dopiero na końcu podzielić wartość przez ilość. Czyli 6 900,00 zł / 600 szt. = 11,50 zł/szt. Co ciekawe, ta kwota jest taka sama jak cena trzeciej dostawy, ale to tylko efekt danych w zadaniu, a nie powód wyboru odpowiedzi. Z mojego doświadczenia właśnie takie zbiegi okoliczności potrafią najbardziej zmylić na testach.