Osoba fizyczna zakupiła w Niemczech za 12 000 euro samochód osobowy o pojemności silnika 1980 cm3. Oblicz podatek akcyzowy należny do zapłaty na terenie Polski, wiedząc, że średni kurs euro ogłoszony przez NBP w dniu powstania obowiązku podatkowego wynosił 4,2300 zł/1 EUR.
| Wyrób akcyzowy | Stawka % podatku akcyzowego |
|---|---|
| • o pojemności silnika przekraczającej 2000 cm³ | 18,6 |
| • o pojemności silnika do 2000 cm³ | 3,1 |
A. 2 232,00 zł
B. 9 441,00 zł
C. 1 574,00 zł
D. 372,00 zł
Pytanie z egzaminu CKE, styczeń 2024 (arkusz A.65-SG-24.01).
Kluczowe w tym zadaniu jest ustalenie dwóch rzeczy: podstawy opodatkowania w złotych oraz właściwej stawki akcyzy. Samochód kosztował 12 000 euro, a kurs NBP z dnia powstania obowiązku podatkowego wynosił 4,2300 zł za 1 EUR. Najpierw przeliczamy więc wartość pojazdu: 12 000 × 4,2300 = 50 760,00 zł. Następnie patrzymy na pojemność silnika. Auto ma 1980 cm³, czyli nie przekracza 2000 cm³, więc stosujemy stawkę 3,1%, a nie 18,6%. Podatek wynosi: 50 760,00 × 3,1% = 1 573,56 zł. Po zaokrągleniu do pełnych złotych wychodzi 1 574,00 zł. Moim zdaniem najłatwiej zapamiętać tu prostą kolejność: najpierw przeliczenie waluty według kursu NBP, potem dobór stawki, a dopiero na końcu obliczenie i zaokrąglenie podatku. W praktyce przy sprowadzaniu auta z UE takie obliczenie jest potrzebne do prawidłowego rozliczenia akcyzy w Polsce, np. przy składaniu deklaracji AKC-U/S. Dobra praktyka jest taka, żeby zawsze sprawdzić dokładną pojemność z dokumentów pojazdu, bo nawet niewielka różnica powyżej 2000 cm³ zmienia stawkę bardzo mocno.
W tym zadaniu bardzo łatwo pomylić kolejność działań albo zastosować złą stawkę podatku. Podstawą akcyzy przy zakupie samochodu za granicą nie jest po prostu kwota 12 000 potraktowana jak złote. Cena została podana w euro, więc przed naliczeniem podatku trzeba ją przeliczyć na złote według średniego kursu NBP z właściwego dnia. Pominięcie tego etapu prowadzi do zaniżonego wyniku, na przykład 372,00, bo 12 000 × 3,1% daje właśnie 372, ale to jest obliczenie wykonane na wartości w euro, bez przeliczenia na polską podstawę opodatkowania. Z punktu widzenia rozliczeń podatkowych to nie jest poprawne, bo deklarację i zapłatę wykonuje się w złotych. Inny częsty błąd polega na złym odczytaniu progu pojemności silnika. Silnik 1980 cm³ mieści się w kategorii do 2000 cm³, więc obowiązuje stawka 3,1%. Stawka 18,6% dotyczy dopiero pojazdów o pojemności przekraczającej 2000 cm³. Jeśli ktoś użyje tej wyższej stawki po przeliczeniu ceny na złote, otrzyma wynik około 9 441,00 zł, ale będzie to akcyza dla innego rodzaju samochodu. Wynik 2 232,00 zł zwykle bierze się z zastosowania stawki 18,6% do kwoty 12 000 bez przeliczenia waluty, czyli 12 000 × 18,6%. Widać tu podwójny problem: zła stawka i brak przeliczenia na PLN. Poprawna metoda jest bardziej uporządkowana: 12 000 euro × 4,2300 = 50 760,00 zł, następnie 50 760,00 × 3,1% = 1 573,56 zł, po zaokrągleniu 1 574,00 zł. Z mojego doświadczenia takie zadania najlepiej rozwiązywać powoli, bo jeden źle wybrany próg podatkowy potrafi całkowicie zmienić wynik.