Pracownik zatrudniony w systemie akordowym w bieżącym miesiącu przepracował obowiązujące go normy czasu pracy i wykonał 1 050 sztuk elementów, z czego tylko 1 000 sztuk spełniało normę jakościową. Norma wyrobu wynosi 6 elementów na godzinę, a stawka godzinowa pracownika wynosi 36,00 zł. Ile wyniesie wynagrodzenie brutto pracownika za bieżący miesiąc?
A. 7 200,00 zł
B. 5 760,00 zł
C. 6 000,00 zł
D. 6 300,00 zł
Opracowane na podstawie zadania CKE, czerwiec 2022 (arkusz A.65-SG-22.06): Kwoty, stawki i terminy zaktualizowane do przepisów obowiązujących w 2026 r.
Wynagrodzenie w tym zadaniu liczymy według zasad akordu, czyli od efektu pracy, a nie po prostu od liczby godzin obecności w zakładzie. Najpierw trzeba ustalić stawkę akordową za jeden prawidłowo wykonany element. Skoro norma wyrobu wynosi 6 elementów na godzinę, a stawka godzinowa pracownika to 36,00 zł, to jeden element odpowiada wartości: 36,00 zł ÷ 6 = 6,00 zł. To jest praktycznie cena za jedną sztukę spełniającą normę jakościową. Następnie bierzemy tylko wyroby dobre jakościowo, czyli 1 000 sztuk, a nie całe 1 050 sztuk. Wynagrodzenie brutto wynosi więc: 1 000 × 6,00 zł = 6 000,00 zł. Moim zdaniem to jest bardzo typowy haczyk w zadaniach z płac: w akordzie nie wystarczy policzyć wszystkiego, co pracownik fizycznie zrobił. W praktyce kadrowo-płacowej do listy płac przyjmuje się produkcję zaliczoną, zgodną z normą technologiczną i jakościową. Sztuki wadliwe mogą być niezaliczone do wynagrodzenia akordowego, jeżeli wynikają z winy pracownika i tak przewidują zasady wynagradzania. Dobra praktyka jest taka, żeby zawsze sprawdzić trzy rzeczy: normę produkcji, stawkę bazową oraz liczbę sztuk uznanych przez kontrolę jakości. Tutaj poprawna kwota wynagrodzenia brutto to 6 000,00 zł.
W tym zadaniu łatwo pomylić akord z klasycznym wynagrodzeniem godzinowym. Jeżeli ktoś przyjął kwotę 5 760,00 zł, to najpewniej policzył pensję tak, jakby pracownik był wynagradzany wyłącznie za przepracowanie nominalnego czasu pracy, na przykład 160 godzin × 36,00 zł. Taki sposób rozumowania pasuje do systemu czasowego, ale nie do akordu. Informacja, że pracownik przepracował obowiązujące normy czasu pracy, ma raczej pokazać, że nie analizujemy tu nadgodzin ani niedopracowania etatu. Podstawą jest wykonana i uznana produkcja.
Kwota 6 300,00 zł wynikałaby z policzenia wszystkich 1 050 elementów, czyli także tych 50 sztuk, które nie spełniły normy jakościowej. To częsty błąd w rozliczaniu akordu: traktowanie liczby wyprodukowanych sztuk jako automatycznej podstawy wynagrodzenia. W praktyce produkcyjnej i płacowej liczy się wyrób przyjęty, zgodny z normą jakościową. Jeśli element jest wadliwy, nie powinien zwiększać wynagrodzenia akordowego, chyba że regulamin wynagradzania albo okoliczności sprawy stanowią inaczej. Tu treść pytania jasno podaje, że tylko 1 000 sztuk spełniało normę.
Z kolei kwota 7 200,00 zł nie wynika z podanych danych. Mogłaby się pojawić przy założeniu innej liczby godzin, innej normy albo innej liczby sztuk, ale takich informacji w zadaniu nie ma. W rozliczeniach płacowych nie wolno dopowiadać sobie parametrów, bo lista płac musi być oparta na dokumentacji: normach pracy, kartach pracy, raportach produkcji i wynikach kontroli jakości. Poprawny tok jest prosty: 36,00 zł za godzinę dzielimy przez normę 6 sztuk na godzinę, otrzymujemy 6,00 zł za dobrą sztukę, a potem mnożymy przez 1 000 sztuk zaliczonych. Wynik to 6 000,00 zł brutto.
Kwota 6 300,00 zł wynikałaby z policzenia wszystkich 1 050 elementów, czyli także tych 50 sztuk, które nie spełniły normy jakościowej. To częsty błąd w rozliczaniu akordu: traktowanie liczby wyprodukowanych sztuk jako automatycznej podstawy wynagrodzenia. W praktyce produkcyjnej i płacowej liczy się wyrób przyjęty, zgodny z normą jakościową. Jeśli element jest wadliwy, nie powinien zwiększać wynagrodzenia akordowego, chyba że regulamin wynagradzania albo okoliczności sprawy stanowią inaczej. Tu treść pytania jasno podaje, że tylko 1 000 sztuk spełniało normę.
Z kolei kwota 7 200,00 zł nie wynika z podanych danych. Mogłaby się pojawić przy założeniu innej liczby godzin, innej normy albo innej liczby sztuk, ale takich informacji w zadaniu nie ma. W rozliczeniach płacowych nie wolno dopowiadać sobie parametrów, bo lista płac musi być oparta na dokumentacji: normach pracy, kartach pracy, raportach produkcji i wynikach kontroli jakości. Poprawny tok jest prosty: 36,00 zł za godzinę dzielimy przez normę 6 sztuk na godzinę, otrzymujemy 6,00 zł za dobrą sztukę, a potem mnożymy przez 1 000 sztuk zaliczonych. Wynik to 6 000,00 zł brutto.