Cło to opłata nakładana przez państwo na towary w związku z ich wywozem i przywozem dokonywanym przez granice celne państwa, a także w związku z ich transportem z jednego państwa do drugiego przez jego obszar celny. Zgodnie z tą definicją przedmiotem opłaty celnej nie jest
A. import towarów.
B. krajowa sprzedaż towarów.
C. eksport towarów.
D. tranzyt towarów.
Pytanie z egzaminu CKE, czerwiec 2019 (arkusz A.65-X-19.06).
W tej definicji kluczowe jest to, że cło wiąże się z przekraczaniem granicy celnej albo z przewozem towaru przez obszar celny danego państwa. Dlatego krajowa sprzedaż towarów nie jest przedmiotem opłaty celnej, bo odbywa się wewnątrz kraju, bez importu, eksportu ani tranzytu. Jeśli sklep w Polsce sprzedaje towar polskiemu klientowi i towar nie przekracza granicy celnej, to mogą pojawić się inne rozliczenia, na przykład VAT, podatek dochodowy, ewidencja sprzedaży czy faktura, ale nie cło. Moim zdaniem to jest dobry przykład, jak ważne jest dokładne czytanie definicji, bo słowo granica celna praktycznie rozstrzyga sprawę. W praktyce gospodarczej cło występuje przy imporcie, czasem przy eksporcie, a także przy tranzycie, zależnie od przepisów i procedur celnych. Dobra praktyka w firmie handlowej to oddzielać obowiązki celne od krajowych rozliczeń podatkowych. Krajowa sprzedaż należy raczej do obszaru podatków i dokumentacji handlowej, a nie do procedur celnych.
Przy tym pytaniu łatwo pomylić cło z ogólną opłatą związaną z obrotem towarami, ale to nie jest to samo. Cło dotyczy sytuacji, w których towar ma związek z granicą celną: jest przywożony do państwa, wywożony z niego albo przewożony przez jego obszar celny. Import to klasyczny przypadek, bo towar wchodzi na obszar celny i organ celny może naliczyć należności celne, sprawdzić dokumenty, pochodzenie towaru, klasyfikację taryfową oraz wartość celną. Eksport również mieści się w podanej definicji, ponieważ oznacza wywóz towarów poza granicę celną. W praktyce eksport częściej kojarzy się z procedurą wywozu i dokumentami niż z samą zapłatą cła, ale w treści pytania wyraźnie wskazano, że wywóz też jest objęty definicją. Tranzyt także nie odpada, bo polega na przemieszczaniu towarów z jednego państwa do drugiego przez cudzy obszar celny. To nadal jest operacja celna, nawet jeżeli towar nie zostaje sprzedany w państwie tranzytowym. Typowy błąd myślowy polega na tym, że ktoś skupia się na samej sprzedaży towaru, a nie na przekroczeniu granicy celnej. Krajowa sprzedaż może powodować obowiązki podatkowe, np. VAT i przychód podatkowy, ale nie tworzy obowiązku celnego, bo nie ma tu importu, eksportu ani tranzytu. Z mojego doświadczenia wynika, że najlepiej zapamiętać prostą zasadę: cło pojawia się przy ruchu towarów przez granice celne, a zwykła sprzedaż w kraju to już inny dział rozliczeń.