Za grudzień 2022 r. pracownikowi przysługiwały następujące składniki wynagrodzenia:
– płaca zasadnicza 4 000,00 zł,
– zasiłek chorobowy 850,00 zł,
– premia regulaminowa 20% płacy zasadniczej.
Kwota składki na Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy wynosi
A. 117,60 zł
B. 98,00 zł
C. 142,59 zł
D. 138,43 zł
Pytanie z egzaminu CKE, styczeń 2023 (arkusz A.65-SG-23.01).
Kwota 117,60 zł wynika z tego, że składkę na Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy liczy się od podstawy wymiaru składek emerytalnych i rentowych, a nie od wszystkich wypłat pokazanych na liście płac. W tym zadaniu do podstawy wchodzi płaca zasadnicza 4 000,00 zł oraz premia regulaminowa, bo jest normalnym składnikiem wynagrodzenia oskładkowanym w ZUS. Premia wynosi 20% płacy zasadniczej, czyli 4 000,00 zł × 20% = 800,00 zł. Podstawa do FP i FS to więc 4 000,00 zł + 800,00 zł = 4 800,00 zł. Zasiłek chorobowy 850,00 zł pomijamy, bo zasiłki z ubezpieczenia społecznego nie stanowią podstawy składek emerytalnych i rentowych, a przez to nie zwiększają też podstawy FP i FS. Stawka łączna wynosi 2,45%, więc 4 800,00 zł × 2,45% = 117,60 zł. Moim zdaniem najważniejsze w takich zadaniach jest spokojnie oddzielić wynagrodzenie za pracę od świadczeń zasiłkowych. W praktyce kadrowo-płacowej trzeba jeszcze sprawdzić, czy pracownik nie korzysta ze zwolnienia z FP, np. ze względu na wiek albo szczególne okresy po powrocie z urlopów związanych z rodzicielstwem. W typowym przykładzie egzaminacyjnym zakłada się jednak standardowe naliczenie składki.
Błędne wyniki najczęściej biorą się z nieprawidłowego ustalenia podstawy naliczenia składki. Kwota 98,00 zł sugeruje, że do obliczeń przyjęto tylko płacę zasadniczą 4 000,00 zł i pominięto premię regulaminową. To nie jest dobre podejście, bo premia regulaminowa jest składnikiem przychodu ze stosunku pracy i co do zasady podlega składkom społecznym. Skoro wchodzi do podstawy emerytalno-rentowej, to wchodzi też do podstawy Funduszu Pracy i Funduszu Solidarnościowego. Z kolei wynik 138,43 zł wygląda tak, jakby doliczono również zasiłek chorobowy: 4 000,00 zł + 800,00 zł + 850,00 zł = 5 650,00 zł, a potem zastosowano 2,45%. To jest typowa pułapka, bo zasiłek chorobowy pojawia się na liście wypłat, ale nie jest wynagrodzeniem oskładkowanym tak jak pensja czy premia. Jest świadczeniem z ubezpieczenia społecznego, więc nie zwiększa podstawy do FP i FS. Wynik 142,59 zł wskazuje na jeszcze szersze, przypadkowe albo mieszane ujęcie podstawy, prawdopodobnie z doliczeniem elementów, które nie powinny tam trafić, albo z użyciem nie tej kwoty bazowej. W kadrach dobra praktyka jest prosta: najpierw ustala się, które składniki są podstawą składek emerytalnych i rentowych, potem sprawdza się warunek minimalnego wynagrodzenia oraz ewentualne zwolnienia, a dopiero na końcu mnoży się podstawę przez 2,45%. Tutaj prawidłowa podstawa to 4 800,00 zł, więc składka wynosi 117,60 zł.