Ile wynosi podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe za maj 2014 r. dla pracownika zatrudnionego na umowę o pracę na podstawie fragmentu listy płac?
| Wynagrodzenie za przepracowany czas pracy | 2 000,00 zł |
| Wynagrodzenie chorobowe | 1 000,00 zł |
| Nagroda za zastosowanie pracowniczego projektu wynalazczego | 2 000,00 zł |
| Wynagrodzenie urlopowe | 1 500,00 zł |
| Podstawa na ubezpieczenie społeczne |
A. 3 500,00 zł
B. 6 500,00 zł
C. 4 500,00 zł
D. 5 500,00 zł
Pytanie z egzaminu CKE, czerwiec 2014 (arkusz A.65-X-14.05).
Podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia emerytalne i rentowe wynosi 3 500,00 zł, bo do podstawy przyjmujemy tylko te składniki przychodu pracownika, które podlegają oskładkowaniu społecznemu. W tym przypadku wchodzą: wynagrodzenie za przepracowany czas pracy 2 000,00 zł oraz wynagrodzenie urlopowe 1 500,00 zł. Razem daje to 2 000,00 zł + 1 500,00 zł = 3 500,00 zł. Wynagrodzenie chorobowe nie jest podstawą składek emerytalnych i rentowych, choć w praktyce na liście płac nadal trzeba je prawidłowo pokazać i rozliczyć, np. pod kątem składki zdrowotnej i podatku. Nagroda za zastosowanie pracowniczego projektu wynalazczego również jest wyłączona z podstawy składek społecznych na podstawie przepisów składkowych. Moim zdaniem to jest taki typowy przykład z listy płac, gdzie nie wystarczy dodać wszystkiego brutto. Trzeba znać charakter każdego składnika. Dobra praktyka kadrowo-płacowa jest taka, żeby przy każdym składniku wynagrodzenia w systemie płacowym mieć ustawione, czy wchodzi do ZUS społecznego, zdrowotnego i podatku, bo jeden błąd w konfiguracji potrafi potem zepsuć cały raport RCA.
Jeżeli wyszła inna kwota niż 3 500,00 zł, to najczęściej oznacza to, że do podstawy składek emerytalnych i rentowych zostały doliczone składniki, których tam nie powinno być. W rozliczeniach ZUS nie działa zasada, że suma wszystkich pozycji z listy płac automatycznie tworzy podstawę składek społecznych. To byłby dość wygodny skrót, ale niestety w kadrach i płacach trzeba patrzeć na rodzaj świadczenia. Wynagrodzenie chorobowe jest częstą pułapką, bo jest wypłatą dla pracownika i wygląda jak normalne wynagrodzenie, ale dla składek emerytalnych i rentowych nie stanowi podstawy. Podobnie nagroda za zastosowanie pracowniczego projektu wynalazczego korzysta z wyłączenia z oskładkowania społecznego, więc jej doliczenie zawyża podstawę. Kwoty typu 4 500,00 zł albo 5 500,00 zł zwykle biorą się z częściowego doliczenia jednego z tych wyłączonych składników. Kwota 6 500,00 zł oznaczałaby zsumowanie całej listy płac: wynagrodzenia za pracę, chorobowego, nagrody i urlopowego, czyli potraktowanie wszystkich pozycji jednakowo. A tak nie wolno robić. W praktyce płacowej najpierw klasyfikuje się składniki, a dopiero potem liczy podstawy do ZUS. Z mojego doświadczenia to właśnie ten etap, a nie samo dodawanie, sprawia najwięcej problemów uczniom i początkującym kadrowcom.