Na podstawie przedstawionych w tabeli pozycji z listy płac ustal podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne.
| Wybrane pozycje z listy płac | |
| Wynagrodzenie zasadnicze | 5 000,00 zł |
| Premia regulaminowa | 250,00 zł |
| Wynagrodzenie chorobowe finansowane przez pracodawcę | 280,00 zł |
| Składki na ubezpieczenia społeczne finansowane przez pracownika | 719,78 zł |
| Koszty uzyskania przychodów | 250,00 zł |
A. 4 560,22 zł
B. 4 530,22 zł
C. 4 810,22 zł
D. 5 530,00 zł
Opracowane na podstawie zadania CKE, styczeń 2022 (arkusz A.65-SG-22.01): Kwoty listy płac podniesione do poziomu 2026 r.
Podstawa wymiaru składki zdrowotnej wynosi 4 810,22 zł, bo przy pracowniku liczymy ją od przychodu ze stosunku pracy po pomniejszeniu o składki na ubezpieczenia społeczne finansowane przez pracownika. W praktyce bierzemy więc wynagrodzenie zasadnicze 5 000,00 zł, premię regulaminową 250,00 zł oraz wynagrodzenie chorobowe finansowane przez pracodawcę 280,00 zł. Razem daje to 5 530,00 zł. Następnie odejmujemy składki społeczne potrącane pracownikowi, czyli 719,78 zł. Obliczenie wygląda tak: 5 530,00 zł - 719,78 zł = 4 810,22 zł. Ważne jest to, że kosztów uzyskania przychodu nie odejmuje się przy ustalaniu podstawy zdrowotnej. One mają znaczenie przy zaliczce na podatek dochodowy, a nie przy składce zdrowotnej. Z mojego doświadczenia to jest jedno z częstszych miejsc, gdzie uczniowie mieszają rozliczenia ZUS z rozliczeniem PIT. W dobrej praktyce kadrowo-płacowej warto zawsze oddzielać trzy etapy: ustalenie przychodu brutto, potrącenie składek społecznych, a dopiero później liczenie podatku. Wynagrodzenie chorobowe od pracodawcy też wchodzi do podstawy zdrowotnej, mimo że nie jest podstawą składek społecznych, i to jest taki mały haczyk w tym zadaniu.
W tym zadaniu łatwo pomylić podstawę składki zdrowotnej z innymi podstawami używanymi na liście płac. Kwota 5 530,00 zł pokazuje sumę składników brutto: wynagrodzenia zasadniczego, premii regulaminowej i wynagrodzenia chorobowego. To jest dobry punkt startowy, ale nie końcowa podstawa zdrowotna. Przy pracowniku trzeba jeszcze odjąć składki na ubezpieczenia społeczne finansowane przez pracownika. Jeśli ktoś zatrzyma się na samym brutto, to w praktyce zawyży składkę zdrowotną, a taka lista płac byłaby źle rozliczona z ZUS. Kwota 4 530,22 zł powstaje wtedy, gdy pominie się wynagrodzenie chorobowe finansowane przez pracodawcę. To częsty błąd, bo wynagrodzenie chorobowe nie jest podstawą składek społecznych, więc komuś może się wydawać, że nie wchodzi też do zdrowotnej. A jednak dla składki zdrowotnej należy je uwzględnić. Moim zdaniem to trzeba zapamiętać jako wyjątek, bo w praktyce płacowej często się pojawia. Kwota 4 560,22 zł wynika z odjęcia kosztów uzyskania przychodów. To też nie jest poprawne, ponieważ koszty uzyskania przychodów służą do obliczania podstawy opodatkowania PIT, a nie podstawy składki zdrowotnej. Innymi słowy: ZUS i podatek dochodowy mają podobne dane wejściowe, ale nie te same zasady liczenia. Dobra metoda kontrolna jest prosta: najpierw ustal przychód do zdrowotnej, potem odejmij tylko składki społeczne pracownika, a koszty podatkowe zostaw na etap liczenia zaliczki na podatek. Dzięki temu rachunek pozostaje czytelny i zgodny z zasadami naliczania wynagrodzeń.