Na podstawie informacji zawartych w tabeli oblicz kwotę składki na ubezpieczenie zdrowotne pobieranej z wynagrodzenia pracownika.
| Wyszczególnienie | Kwota |
| Płaca zasadnicza | 5 200,00 zł |
| Składki na ubezpieczenia społeczne finansowane przez pracownika (13,71%) | 712,92 zł |
| Składki na ubezpieczenia społeczne finansowane przez pracodawcę (17,93%) | 932,36 zł |
A. 319,92 zł
B. 403,84 zł
C. 468,00 zł
D. 347,75 zł
Opracowane na podstawie zadania CKE, styczeń 2018 (arkusz A.65-X-18.01): Od 2022 r. nie ma składki odliczanej od podatku (7,75%) - pytanie o składkę 9% pobieraną z wynagrodzenia; dane z 2026 r.
Kwota 403,84 zł jest prawidłowa, bo składkę zdrowotną pracownika liczy się od podstawy pomniejszonej o składki na ubezpieczenia społeczne finansowane przez pracownika, a nie od pełnej płacy brutto. W tym zadaniu płaca zasadnicza wynosi 5 200,00 zł, a składki społeczne potrącane z wynagrodzenia pracownika to 712,92 zł. Podstawa składki zdrowotnej wynosi więc: 5 200,00 zł - 712,92 zł = 4 487,08 zł. Następnie stosujemy stawkę składki zdrowotnej 9%: 4 487,08 zł × 9% = 403,8372 zł, po zaokrągleniu do groszy 403,84 zł. Ważne jest, żeby nie odejmować składek finansowanych przez pracodawcę, bo one nie obniżają wynagrodzenia pracownika i nie są potrącane z jego pensji. Z mojego doświadczenia to jest jeden z częstszych punktów, gdzie ktoś się myli na liście płac. W praktyce kadrowo-płacowej taki schemat wykorzystuje się przy naliczaniu wynagrodzenia netto, przygotowaniu listy płac i ustalaniu zobowiązań wobec ZUS. Dobra praktyka jest taka: najpierw ustalić brutto, potem składki społeczne pracownika, dopiero później podstawę zdrowotną i składkę 9%. Taka kolejność naprawdę porządkuje obliczenia.
W tym zadaniu łatwo pomylić kilka podstaw naliczania, bo w tabeli są podane zarówno składki finansowane przez pracownika, jak i przez pracodawcę. Do obliczenia składki zdrowotnej pobieranej z wynagrodzenia pracownika nie bierze się całego wynagrodzenia brutto 5 200,00 zł. Gdyby policzyć 9% bezpośrednio od tej kwoty, wyszłoby 468,00 zł, ale to jest podejście zbyt uproszczone i niezgodne z zasadą ustalania podstawy zdrowotnej dla pracownika. Najpierw trzeba odjąć składki społeczne finansowane przez pracownika, czyli emerytalną, rentową i chorobową w części potrącanej z pensji. Dopiero od tak pomniejszonej kwoty liczy się 9% składki zdrowotnej.
Błędem jest także odejmowanie składek finansowanych przez pracodawcę. One są kosztem pracodawcy, ale nie są potrącane pracownikowi z wynagrodzenia brutto. Jeżeli ktoś odjąłby od płacy zasadniczej zarówno 712,92 zł, jak i 932,36 zł, dostałby zaniżoną podstawę i wynik około 319,92 zł. To wygląda logicznie na pierwszy rzut oka, bo obie pozycje mają w nazwie składki społeczne, ale w liście płac trzeba bardzo pilnować, kto daną składkę finansuje. Moim zdaniem to jest właśnie sedno tego zadania.
Wynik 347,75 zł najczęściej kojarzy się z dawnym mechanizmem składki zdrowotnej odliczanej od podatku w wysokości 7,75% podstawy. To nie jest jednak kwota składki pobieranej z wynagrodzenia. Składka zdrowotna naliczana i potrącana pracownikowi wynosi 9% podstawy, czyli 4 487,08 zł × 9% = 403,84 zł. W praktyce kadrowo-płacowej warto rozdzielać w głowie trzy rzeczy: podstawę składek społecznych, podstawę składki zdrowotnej oraz zaliczkę na podatek. Jak się to miesza, wynagrodzenie netto i deklaracje ZUS bardzo szybko zaczynają się rozjeżdżać.
Błędem jest także odejmowanie składek finansowanych przez pracodawcę. One są kosztem pracodawcy, ale nie są potrącane pracownikowi z wynagrodzenia brutto. Jeżeli ktoś odjąłby od płacy zasadniczej zarówno 712,92 zł, jak i 932,36 zł, dostałby zaniżoną podstawę i wynik około 319,92 zł. To wygląda logicznie na pierwszy rzut oka, bo obie pozycje mają w nazwie składki społeczne, ale w liście płac trzeba bardzo pilnować, kto daną składkę finansuje. Moim zdaniem to jest właśnie sedno tego zadania.
Wynik 347,75 zł najczęściej kojarzy się z dawnym mechanizmem składki zdrowotnej odliczanej od podatku w wysokości 7,75% podstawy. To nie jest jednak kwota składki pobieranej z wynagrodzenia. Składka zdrowotna naliczana i potrącana pracownikowi wynosi 9% podstawy, czyli 4 487,08 zł × 9% = 403,84 zł. W praktyce kadrowo-płacowej warto rozdzielać w głowie trzy rzeczy: podstawę składek społecznych, podstawę składki zdrowotnej oraz zaliczkę na podatek. Jak się to miesza, wynagrodzenie netto i deklaracje ZUS bardzo szybko zaczynają się rozjeżdżać.