Przedsiębiorca zatrudnia tylko jednego pracownika, którego podstawa wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne wynosi 4 000,00 zł. Które składki na ubezpieczenia społeczne (część pracownika i pracodawcy łącznie) odprowadzi do ZUS płatnik składek za ubezpieczonego?
| A. | Ubezpieczenie emerytalne 19,52% – 780,80 zł Ubezpieczenie rentowe 8% – 320,00 zł Ubezpieczenie wypadkowe 1,67% – 66,80 zł Ubezpieczenie chorobowe 2,45% – 98,00 zł |
| B. | Ubezpieczenie zdrowotne 9% – 310,64 zł Ubezpieczenie rentowe 8% – 320,00 zł Ubezpieczenie chorobowe 2,45% – 98,00 zł Ubezpieczenie emerytalne 19,52% – 780,80 zł |
| C. | Ubezpieczenie emerytalne 19,52% – 780,80 zł Ubezpieczenie rentowe 8% – 320,00 zł Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych 0,10% – 4,00 zł Ubezpieczenie chorobowe 2,45% – 98,00 zł |
| D. | Ubezpieczenie zdrowotne 9% – 310,64 zł Ubezpieczenie rentowe 8% – 320,00 zł Fundusz Pracy i Fundusz Solidarnościowy 2,45% – 98,00 zł Ubezpieczenie wypadkowe 1,67% – 66,80 zł |
C.
A.
D.
B.
Opracowane na podstawie zadania CKE, czerwiec 2017 (arkusz A.65-X-17.06): Stopa składki wypadkowej zaktualizowana do 1,67%, Fundusz Pracy uzupełniony o Fundusz Solidarnościowy; doprecyzowano, że chodzi o część pracownika i pracodawcy.
W tej sytuacji trzeba patrzeć tylko na składki na ubezpieczenia społeczne, i to łącznie z częścią finansowaną przez pracownika oraz pracodawcę. Podstawa wynosi 4 000,00 zł, więc liczymy procenty od tej kwoty. Ubezpieczenie emerytalne: 19,52% z 4 000,00 zł = 780,80 zł. Ubezpieczenie rentowe: 8% z 4 000,00 zł = 320,00 zł. Ubezpieczenie chorobowe: 2,45% z 4 000,00 zł = 98,00 zł. Ubezpieczenie wypadkowe przy takim małym płatniku, który zgłasza tylko jednego ubezpieczonego, przyjmuje się według stawki 1,67%, czyli 66,80 zł. Dlatego zestaw z odpowiedzi A jest właściwy. W praktyce kadrowo-płacowej ważne jest, żeby nie mieszać składek społecznych ze zdrowotną ani z funduszami pozaubezpieczeniowymi, bo mimo że część z nich też idzie w rozliczeniach do ZUS, mają inny charakter. Moim zdaniem to jest jeden z najczęstszych punktów, gdzie łatwo się pomylić na liście płac: ZUS jako instytucja nie oznacza automatycznie, że każda wpłata jest składką społeczną.
Przy tym pytaniu kluczowe jest rozróżnienie, co jest składką na ubezpieczenia społeczne, a co tylko trafia do ZUS w ramach innych rozliczeń. Ubezpieczenie zdrowotne nie należy do ubezpieczeń społecznych. Jest liczone według stawki 9%, ale od innej podstawy niż 4 000,00 zł, bo najpierw odejmuje się część składek społecznych finansowanych przez pracownika. Stąd kwota 310,64 zł może wyglądać znajomo i rachunkowo jest sensowna, ale nie odpowiada treści pytania. To taki typowy haczyk: ktoś widzi ZUS i od razu dorzuca zdrowotne, a tu trzeba czytać dokładnie zakres składek. Podobnie Fundusz Pracy, Fundusz Solidarnościowy oraz Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych nie są składkami na ubezpieczenia społeczne pracownika. Są to odrębne obciążenia pracodawcy, wykazywane w dokumentach rozliczeniowych, ale nie tworzą katalogu ubezpieczeń społecznych takich jak emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe. W praktyce na liście płac oddziela się składki finansowane przez pracownika od składek finansowanych przez pracodawcę, a jeszcze osobno pokazuje się fundusze. Błąd często bierze się z tego, że wszystkie te kwoty występują przy naliczaniu wynagrodzenia i w deklaracjach ZUS, więc łatwo wrzucić je do jednego worka. Dobra praktyka jest prosta: najpierw ustalić tytuł ubezpieczenia, potem sprawdzić katalog składek społecznych, a dopiero na końcu liczyć zdrowotne i dodatkowe fundusze.